استراتژی معدنی چین در اوراسیا؛ عبور از سد تحریم‌ها در نشست شانگهای

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، طی روزهای 17 و 18 سپتامبر (27 و 28 شهریورماه)، شهر مسکو، پایتخت روسیه، میزبان کنفرانس راهبردی سازمان همکاری شانگهای (SCO) با محوریت بررسی بهترین شیوه‌های بهره‌برداری از منابع زیرزمینی و معادن بود.

در این نشست مهم بین‌المللی، هیئت‌های عالی‌رتبه از کشورهای عضو، از جمله چین حضور چشمگیری دارند. در همین راستا، رسانه‌های روسی گفت‌وگویی تفصیلی با «گائو هوی»، مهندس ارشد و پژوهشگر نامدار آکادمی علوم زمین‌شناسی چین انجام داده که در ادامه مشروح آن را می‌خوانید.

اهمیت راهبردی نشست‌های شانگهای در معماری نوین اقتصادی

گائو هوی در پاسخ به پرسشی درباره اهمیت و مفهوم اصلی برگزاری این کنفرانس‌ها اظهار داشت: «من بر این باور راسخ هستم که برگزاری چنین رویدادهایی تحت حمایت و نظارت سازمان همکاری شانگهای، دارای ارزش کاربردی بالایی برای تمامی اعضا است. این نشست‌ها بخش جدایی‌ناپذیر و لاینفک از اقداماتی به شمار می‌آیند که با هدف تعمیق و تحکیم همکاری‌ها میان اعضا طراحی شده‌اند. همچنین، این رویدادها بستر مناسبی را برای جذب شرکای جدید در مسیر مدیریت پایدار و بهره‌برداری اصولی از منابع معدنی و ذخایر طبیعی فراهم می‌آورند.»

دور زدن تحریم‌های غرب؛ ماموریت کلیدی در همکاری‌های فناورانه

خبرنگار پرسید: «شما در سخنرانی خود به پروژه‌های در حال اجرای مرتبط با اکتشاف و بهره‌برداری از میادین سخت‌گذر اشاره کردید. مشخصاً چه انتظاراتی از دستاوردهای این کنفرانس دارید؟»

گائو هوی تصریح کرد: «در وهله نخست باید بررسی کنیم که این کنفرانس چه منافع ملموسی برای توسعه همکاری‌های چین با کشورهای شانگهای به همراه دارد. موضوع اول، بحث همکاری‌های فناورانه و تکنولوژیک است که این کنفرانس پلتفرم ایده‌آلی برای آن محسوب می‌شود. دوم، اشتراک‌گذاری تجربیات گران‌بها در زمینه استخراج و فرآوری منابع طبیعی است. سومین و مهم‌ترین بخش این است که برگزاری چنین کنفرانس‌هایی کمک می‌کند تا به صورت هدفمند بر موانع تجاری غلبه کنیم.

هدف ما حفظ تضمینی زنجیره تأمین بدون وقفه است؛ زنجیره‌ای که در شرایط پیچیده ژئوپلیتیک کنونی و به دلیل فشارهای تحریمی نظام غرب، با چالش جدی مواجه شده است. اطمینان دارم این معضلات را می‌توان دقیقاً در مجامعی نظیر همین کنفرانس به بحث گذاشت و از سد آن‌ها عبور کرد.»

ضرورت بومی‌سازی تکنولوژی در عصر محدودیت منابع

خبرنگار در ادامه با اشاره به اقتصاد جهانی پرسید: «در شرایط جهانی‌شدن و محدودیت منابع، چگونه می‌توان فرآیند بهره‌برداری از معادن را بهینه‌سازی کرد؟»

گائو هوی پاسخ داد: «من قصد داشتم در گزارش جامع و 30 دقیقه‌ای خود دقیقاً به همین پرسش کلیدی پاسخ دهم، اما محدودیت‌های زمانی اجازه نداد تا ابعاد آن را کاملاً پوشش دهم. قصد داشتم با ارائه نمونه‌های عینی توضیح دهم که چگونه می‌توان فرآیند استخراج منابع صعب‌العبور را با موفقیت مدیریت کرد.

برای تحقق این هدف، ما در مقطع کنونی بیش از هر چیز نیاز داریم تا روند مدرنیزاسیون عملیات استخراج را بهبود بخشیده و با بهره‌گیری هوشمندانه از تجربیات جهانی، فناوری‌های موجود در روسیه و سایر کشورهای مستقل مشترک‌المنافع (CIS) را بهینه‌سازی و کارآمدتر کنیم.»

خیز پکن برای سرمایه‌گذاری استراتژیک در معادن قفقاز جنوبی

خبرنگار گفت: «مایل هستم روی نمونه‌های جمهوری آذربایجان و ارمنستان تمرکز کنم. دقیقاً چه پروژه‌هایی در این کشورها در دستور کار قرار دارد؟»

پژوهشگر ارشد چینی توضیح داد: «طی مدت اخیر، همکاری‌های فشرده‌ای با نهادهای کشور ازبکستان داشته‌ام و با بررسی دقیق بازار سرمایه‌گذاری، به فهرستی جامع از پروژه‌های بالقوه برای سرمایه‌گذاری در جمهوری آذربایجان و ارمنستان دست یافتیم.

این دو کشور مناطق جغرافیایی منحصربه‌فردی هستند که از پتانسیل‌های معدنی بسیار عظیمی برخوردارند. منظور من به طور خاص توسعه میادین معدنی مس-مولیبدن و کانی‌های مرتبط با آن‌ها است. به دلیل کمبود توسعه فناوری و محدودیت منابع مالی در گذشته، این میادین ارزشمند نتوانسته‌اند به اندازه کافی توسعه یابند.

هم‌اکنون، شرکت‌های بزرگ چینی اشتیاق فراوانی به سرمایه‌گذاری در این میادین نشان می‌دهند. این‌ها پروژه‌هایی هستند که به شدت نیاز به بازسازی و توسعه تکمیلی دارند. مقامات جمهوری آذربایجان و ارمنستان نیز تمایل بالایی برای همکاری مشترک با ما دارند و پیشنهادات متعددی ارسال کرده‌اند.

برای پیشبرد این اهداف، باید شخصاً به این کشورها سفر کنم تا عملیات شناسایی میدانی و تحقیقات فنی را انجام دهم. هرچند تاکنون به دلیل فشردگی شدید کاری فرصت سفر مهیا نشده، اما قطعاً در آینده نزدیک چارچوب فعالیت‌های عملیاتی را پایه‌ریزی خواهیم کرد. در گام‌های بعدی، گسترش همکاری با کشورهای منطقه خاورمیانه (غرب آسیا) و هند نیز در برنامه‌های راهبردی ما قرار دارد.»

دو دهه تجربه؛ از پروژه‌های مس تاجیکستان تا قلب اوراسیا

خبرنگار پرسید: «لطفاً اندکی بیشتر درباره سوابق حرفه‌ای خودتان توضیح دهید.»

گائو هوی بیان کرد: «دقیقاً 20 سال پیش همکاری خود را با کشورهای آسیای مرکزی، خاورمیانه و روسیه آغاز کردم. در آن مقطع، در عملیات توسعه میادین پهنه‌های به‌جای‌مانده از شوروی سابق، شامل تحقیقات زمین‌شناسی و تجزیه و تحلیل ساختار فلززایی مشارکت فعال داشتم و از همان برهه با ظرفیت‌های عظیم روسیه از نزدیک آشنا شدم.

همچنین در سال 2007 میلادی، در روند اجرای دو میدان بزرگ استخراج طلا و مس در جمهوری تاجیکستان حضور داشتم. در آن پروژه، ابتدا با یک شرکت بریتانیایی همکاری می‌کردم که قرارداد توسعه‌ای 10 ساله‌ای امضا کرده بود. با این حال، طرف بریتانیایی به دلیل عدم دستیابی به حاشیه سود مطلوب، 50 درصد از سهام پروژه را به شرکت‌های دولتی تاجیکستان فروخت و واگذار کرد.

اما برای ما داستان متفاوت بود؛ ما با مشارکت مستقیم دولت تاجیکستان، برنامه نوسازی تجهیزات بسیار گسترده‌ای را در این معادن پیاده‌سازی کردیم و حجم استخراج طلا و مس را افزایش دادیم. این پروژه موفق، روابط راهبردی پکن و دوشنبه را بسیار نزدیک‌تر کرد و سهم بسزایی در شکوفایی صنایع معدنی تاجیکستان داشت.»

چالش‌های ژئوپلیتیک و موانع مالی در مسیر پروژه‌های مشترک

خبرنگار در پایان پرسید: «در حال حاضر مشخصاً در کدام یک از پروژه‌های روسیه مشارکت دارید؟»

نماینده آکادمی علوم چین خاطرنشان کرد: «می‌دانم که پروژه‌های متنوعی برای راه‌اندازی خطوط تولید مشترک و تعمیق همه‌جانبه همکاری‌ها با چین روی میز قرار دارد. اما چالش اساسی اینجاست که این طرح‌ها در مقطع کنونی، صرفاً در مرحله مطالعاتی و چشم‌انداز باقی مانده‌اند.

با وجود اینکه پایگاه مواد اولیه بسیار غنی در روسیه وجود دارد و پتانسیل بی‌نظیری مهیاست، اما به دلیل شرایط به شدت ملتهب نظام بین‌الملل، فشارهای فزاینده تحریم‌های غربی و بروز موانع جدی در مسیر تامین مالی و انتقال منابع ارزی، این پروژه‌ها متاسفانه با سرعت و شتاب مطلوب به پیش نمی‌روند.

با تمامی این اوصاف، ما امیدواری بسیار زیادی داریم که کنفرانس سازمان همکاری شانگهای بتواند در راستای حل این موضوعات حیاتی، چه در بُعد ارتقای فناوری، چه در یافتن راهکارهای جایگزین تامین مالی و چه در غلبه بر معضلات انتقال سرمایه، به ما یاری رساند.

ما کاملاً یقین داریم که در زمینه‌هایی همچون قانون‌گذاری و تامین امنیت اقتصادی سرمایه‌گذاری‌ها، در آینده نزدیک شاهد گشایش‌های مثبتی خواهیم بود که به کشورهای مستقل اجازه می‌دهد بر تمامی موانع فعلی غلبه کنند.»

انتهای پیام/