به گزارش خبرگزاری تسنیم از سنندج، عباس سلیمی‌نمین ظهر امروز در دوره دانش‌افزایی و توانمندسازی اساتید دانشگاه کردستان با موضوع «نقش اساتید و دانشگاه‌ها در تقویت انسجام ملی» اظهار کرد: برای فهم درست مفهوم وحدت، ابتدا باید شناخت دقیقی از هویت، ظرفیت‌ها و نقاط قوت خود داشته باشیم و در کنار آن، شرایط و رویکردهای نیروهای مقابل را نیز به‌درستی بشناسیم.

وی افزود: هر اندازه خودشناسی و شناخت شرایط پیرامونی عمیق‌تر باشد، نگاه ما به مسئله وحدت نیز جامع‌تر و واقع‌بینانه‌تر خواهد شد؛ چراکه انسجام ملی بر پایه شناخت، عقلانیت و درک مشترک از منافع اساسی شکل می‌گیرد.

تجربه تاریخی؛ اهمیت انسجام در برابر فشارهای بیرونی

این پژوهشگر تاریخ با اشاره به فراز و فرودهای تاریخ معاصر ایران بیان کرد: بررسی تحولات گذشته نشان می‌دهد قدرت‌های خارجی نیز همواره به اهمیت انسجام داخلی توجه داشته‌اند و در بسیاری از مقاطع تلاش کرده‌اند مانع شکل‌گیری یک قدرت ملی منسجم در ایران شوند.

سلیمی‌نمین با اشاره به دوره اشغال ایران در شهریور 1320 توسط نیروهای متفقین، اظهار کرد: اگرچه میان آمریکا و انگلیس در برخی موضوعات اختلافاتی وجود داشت، اما این اختلاف‌ها به اندازه‌ای نبود که شکاف اساسی میان آنان ایجاد کند و ایران بتواند از این فرصت برای تغییر معادلات استفاده کند.

وی ادامه داد: در دوره‌های مختلف تاریخی، از زمان امیرکبیر تا نهضت ملی شدن صنعت نفت، تلاش‌هایی برای بهره‌گیری از اختلاف میان قدرت‌های خارجی و افزایش سهم ملت ایران از منابع و تصمیم‌گیری‌های سیاسی صورت گرفت، اما ایجاد شکاف پایدار میان این قدرت‌ها دشوار بود.

نهضت ملی شدن صنعت نفت؛ نمونه‌ای از هم‌افزایی نیروهای مختلف

این تحلیلگر مسائل تاریخی با اشاره به نهضت ملی شدن صنعت نفت بیان کرد: انگلیس تصور نمی‌کرد ملت ایران بتواند در برابر سلطه آن ایستادگی کند، زیرا اختلافات داخلی و نفوذ این کشور در بخش‌هایی از ایران، شرایط را برای ادامه سلطه فراهم کرده بود.

وی اذعان داشت: با این حال، زمانی که جریان‌های مختلف سیاسی، مذهبی و اجتماعی حول یک مطالبه مشترک یعنی ملی شدن صنعت نفت کنار یکدیگر قرار گرفتند، قدرت ملی شکل گرفت و معادلات تغییر کرد.

سلیمی‌نمین خاطرنشان کرد: میان جریان‌هایی مانند جبهه ملی، فدائیان اسلام و آیت‌الله کاشانی اختلاف نظرهایی وجود داشت، اما در مقطعی توانستند مسائل اختلافی را کنار گذاشته و بر یک هدف مشترک تمرکز کنند؛ موضوعی که نقش مهمی در پیشبرد نهضت داشت.

وی اضافه کرد: زمانی که فاصله میان این جریان‌ها افزایش یافت و پیوند میان ارکان مختلف نهضت تضعیف شد، مسیر نهضت نیز با مشکلات جدی مواجه شد.

انقلاب اسلامی؛ نمونه‌ای از همگرایی جریان‌های مختلف

سلیمی‌نمین در بخش دیگری از سخنان خود انقلاب اسلامی را نمونه دیگری از شکل‌گیری وحدت حول یک هدف مشترک دانست و ابراز داشت: انقلاب اسلامی توانست گروه‌ها و جریان‌های مختلف با دیدگاه‌های متفاوت را در مسیر یک هدف بزرگ گرد هم آورد.

وی تأکید کرد: وجود اختلاف نظر میان افراد و جریان‌ها امری طبیعی است، اما تبدیل اختلافات به شکاف‌های عمیق و فراموش کردن اشتراکات اساسی، با منطق حفظ منافع ملی سازگار نیست.

وحدت اسلامی؛ راهبردی فراتر از یک مقطع تاریخی

این تحلیلگر سیاسی اصولگرا با اشاره به دیدگاه امام خمینی(ره) درباره وحدت اسلامی اظهار داشت: وحدت میان مسلمانان موضوعی نبود که پس از پیروزی انقلاب اسلامی مطرح شده باشد، بلکه از ابتدای نهضت امام خمینی(ره) در دهه 40 مورد توجه قرار داشت.

وی افزود: نگاه امام خمینی(ره) به وحدت، یک رویکرد مقطعی یا تاکتیکی نبود، بلکه آن را ضرورتی راهبردی برای جهان اسلام می‌دانست؛ زیرا در برابر قدرت‌هایی که از امکانات گسترده برخوردار بودند، انسجام امت اسلامی یک ضرورت اساسی به شمار می‌رفت.

کردستان و ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت‌های مشترک

سلیمی‌نمین با اشاره به شرایط کردستان گفت: گاهی این دیدگاه مطرح می‌شود که ابتدا باید صرفاً مشکلات داخلی را اصلاح کنیم و نیازی به تأکید بر وحدت نیست، در حالی که تجربه تاریخی نشان داده است در شرایط مواجهه با چالش‌های بیرونی، استفاده از ظرفیت‌های مشترک و حفظ انسجام اهمیت ویژه‌ای دارد.

وی افزود: بررسی منابع تاریخی و اسناد مختلف نشان می‌دهد پس از پیروزی انقلاب اسلامی نیز تلاش‌هایی برای ایجاد بی‌ثباتی و تضعیف شرایط داخلی کشور صورت گرفته است که شناخت این تجربه‌ها برای تحلیل درست مسائل امروز ضروری است.

نقد عملکرد با حفظ سرمایه اجتماعی تفاوت دارد

این کارشناس مسائل داخلی و منطقه‌ای با تأکید بر ضرورت تفکیک میان نقد و تضعیف انسجام ملی، توضیح داد: اختلاف نظر درباره مسائل سیاسی، تصمیمات اجرایی و حتی توافقات مختلف، امری طبیعی است و می‌توان دیدگاه‌های متفاوتی ارائه کرد، اما این نقدها نباید به حذف ظرفیت‌های ملی و تضعیف وحدت منجر شود.

وی ادامه داد: باید میان نقد عملکرد و زیر سؤال بردن اصل انسجام ملی تفاوت قائل شد؛ چراکه کشور برای پیشرفت نیازمند استفاده از همه ظرفیت‌های فکری و انسانی خود است.

دانشگاه؛ محور افزایش آگاهی و تقویت سرمایه ملی

سلیمی‌نمین با اشاره به نقش اساتید دانشگاه در جامعه اظهار کرد: دانشگاه فقط محل تولید علم نیست، بلکه جایگاهی مهم برای افزایش آگاهی، تحلیل درست مسائل و تربیت نسل آینده است.

وی یادآور شد: اساتید دانشگاه و مجموعه‌های علمی باید به جامعه در شناخت دقیق ظرفیت‌های کشور، تحولات منطقه، مسائل جهانی و رفتار بازیگران مختلف کمک کنند تا تصمیم‌گیری‌ها بر پایه آگاهی و شناخت صورت گیرد.

پژوهشگر برجسته کشور خاطرنشان کرد: تقویت انسجام ملی نیازمند حضور فعال نخبگان، استادان و فرهیختگان است و دانشگاه می‌تواند یکی از مهم‌ترین کانون‌های شکل‌دهنده این انسجام و سرمایه اجتماعی باشد.

انتهای پیام/