سواحل مکران می‌تواند موتور تولید ثروت شود

به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرج، سید محمدعلی ابراهیم‌زاده موسوی، رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران امروز در نشست امضای تفاهم‌نامه همکاری با منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی چابهار با اشاره به رسالت ملی دانشگاه تهران در حوزه امنیت غذایی و زیستی کشور اظهار کرد: دانشگاه تهران باید علاوه بر گفتمان‌سازی علمی در حوزه امنیت غذایی و زیستی پایدار، برای ارائه نسخه‌های قابل‌اجرا و عملیاتی به کشور نیز وارد عرصه شود.

وی با بیان اینکه چابهار یکی از گنج‌های کشور است که ظرفیت‌های آن تاکنون به‌طور کامل مورداستفاده قرار نگرفته است، افزود: امیدواریم بتوانیم در کنار مجموعه مدیریتی منطقه آزاد چابهار انجام وظیفه کنیم، پای دانشگاه را در برنامه‌های توسعه‌ای منطقه باز کنیم و در زمینه‌هایی که مغفول مانده است، نقش‌آفرینی داشته باشیم.

دانشگاه باید زنجیره دانش تا ثروت را تکمیل کند

رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران با اشاره به جایگاه این دانشکدگان به‌عنوان دانشگاه مادر و نماد آموزش عالی کشور مطرح کرد: دانشگاه علاوه بر رسالت آموزش و پژوهش، باید با رویکرد جدید دانشگاه‌های دنیا، زنجیره تولید ثروت را نیز تکمیل کند و در این زمینه به الگوسازی بپردازد.

ابراهیم‌زاده موسوی با اشاره به مأموریت جدید دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی تصریح کرد: امنیت غذایی یک پازل بزرگ است که تولید محصولات کشاورزی و دامی، شیلات، بیابان، جنگل، اقتصاد کشاورزی، تجارت، فرآوری و فناوری را در برمی‌گیرد و همه این اجزا باید در کنار یکدیگر قرار گیرند.

رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران یکی از ظرفیت‌های مغفول‌مانده در امنیت غذایی را «دریا» دانست و اذعان کرد: ما در حوزه بهره‌برداری از ظرفیت دریا و سواحل نسبت به بسیاری از کشورهای دنیا عقب هستیم و دانشگاه و کشور باید در این زمینه ورود جدی‌تری داشته باشند.

سواحل مکران؛ ظرفیت بزرگ ایجاد ثروت

ابراهیم‌زاده موسوی با تأکید بر ضرورت استفاده اقتصادی و علمی از ظرفیت سواحل مکران اظهار کرد: باید مشخص شود امنیت غذایی چه نقشی در تولید ثروت در این منطقه دارد. ما در کنار مجموعه مدیریتی چابهار، به‌ویژه در سواحل مکران به‌صورت عام و حوزه چابهار به‌صورت خاص، آماده فعالیت هستیم.

وی با اشاره به تجربیات دانشگاه تهران در مناطق جنوبی کشور افزود: دانشگاه در زمینه‌هایی مانند اشتغال ساحلی، توسعه محصولات گرمسیری، فناوری‌های جدید صید و صیادی، پرورش میوه‌های روغنی، کاهش وابستگی کشور به واردات روغن، پرورش دام و احیای ذخایر ژنتیکی دام منطقه تجربه و ظرفیت دارد.

کشاورزی با آب شور؛ تجربه‌ای که در چابهار جواب داد

ابراهیم‌زاده موسوی یکی از نمونه‌های موفق فعالیت علمی دانشگاه در منطقه را کشت هندوانه در شرایط سخت محیطی عنوان کرد و گفت: سال‌هاست درباره کشت هندوانه در چابهار و مصرف آب آن بحث می‌شود، درحالی‌که هندوانه نسبت به بسیاری از محصولات دیگر کم‌آب‌برتر است.

وی افزود: برای اثبات امکان تولید این محصول با مصرف آب کمتر، فعالیت‌های تحقیقاتی در زمین‌های بسیار نامناسب منطقه انجام شد. حتی در اراضی رملی و ماسه‌ای نزدیک مرز پاکستان که امکان کشت در آن‌ها بسیار پایین بود، این آزمایش‌ها انجام شد. در این شرایط، با استفاده از آب با کیفیت بسیار پایین، حدود 120 تن هندوانه در هکتار برداشت شد؛ آن هم بدون استفاده از سم و با مصرف آب کمتر.

رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران این تجربه را قابل توسعه دانست و عنوان کرد: اگر بتوانیم با افزایش بهره‌وری، از زمین و آب منطقه ثروت ایجاد کنیم، کشاورز منطقه نیز انگیزه پیدا می‌کند که زمین خود را حفظ کند و به سمت فعالیت‌های مولد برود.

ورود بخش خصوصی به زنجیره تولید در چابهار

ابراهیم‌زاده موسوی با اشاره به ظرفیت صنایع فرآوری و بخش خصوصی اظهار کرد: مجموعه‌های بزرگی در بخش خصوصی وجود دارند که می‌توان آن‌ها را برای سرمایه‌گذاری به منطقه جذب کرد. از جمله گروه میهن که بخشی از همکاری‌ها با آن آغاز شده و در همین زنجیره فعالیت می‌کند.

وی افزود: خروجی همکاری دانشگاه و منطقه باید افزایش ثروت بهره‌برداران، ارتقای سطح دانش، انتقال فناوری، ایجاد اشتغال و به‌ویژه اشتغال جوانان منطقه باشد. باید بتوانیم رشته‌های جدید و متناسب با نیازهای منطقه را توسعه دهیم، از نیروهای بومی دانشجو بگیریم، آن‌ها را آموزش دهیم و برای فعالیت در آینده منطقه آماده کنیم.

23 گروه آموزشی و بیش از 137 رشته و زمینه تخصصی در خدمت چابهار

رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران با اشاره به ظرفیت گسترده دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران بیان کرد: این مجموعه با بیش از 127 سال قدمت، یکی از قدیمی‌ترین مراکز آموزش عالی کشور است و امروز مجموعه‌ای گسترده از گروه‌ها و رشته‌های تخصصی را در اختیار دارد.

ابراهیم‌زاده موسوی افزود: نزدیک به 23 گروه آموزشی و بیش از 137 رشته و زمینه تخصصی می‌توانند در یک برنامه مشخص و مأموریت‌محور وارد همکاری با منطقه آزاد چابهار شوند. از دانه‌های روغنی، باغبانی و زراعت تا دام، شیلات، منابع طبیعی، پوشش گیاهی عرصه‌های ساحلی، اقتصاد و آب، ظرفیت‌های مختلف دانشکدگان می‌توانند در این برنامه مشارکت کنند.

وی گفت: این همکاری می‌تواند از طریق ایجاد سایت‌های مشترک، ارتباط آموزشی و پژوهشی، همکاری‌های فناورانه و تشکیل کنسرسیوم‌های تخصصی دنبال شود. ایستگاه‌های علوم باغبانی، زراعت، دامپروری، جنگل آموزشی کلاردشت با حدود 8500 هکتار، کاشان در حوزه بیابان، سمنان و طالقان، بخشی از ظرفیت‌های دانشگاه هستند که می‌توانند در مسیر توسعه فناوری و نوآوری مورداستفاده قرار گیرند.

رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران خاطرنشان کرد: این ایستگاه‌ها در حال حرکت به سمت اکوسیستم‌های فناوری و نوآوری هستند تا بتوانیم در چرخه دانش، سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و ایجاد ثروت را به یکدیگر متصل کنیم.

در ادامه این نشست، محمدرضا بی‌همتا، رئیس دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی با اشاره به ظرفیت‌های این دانشکده اظهار کرد: این دانشکده دارای چهار گروه است و گروه‌های علوم دامی و گیاه‌پزشکی، علاوه بر روش‌های کلاسیک، در حوزه روش‌های مولکولی نیز فعالیت می‌کنند و از ظرفیت‌های علمی مناسبی برخوردارند.

دانشکده منابع طبیعی؛ آماده اجرای پایلوت امنیت غذایی

مقداد جورغلامی، رئیس دانشکده منابع طبیعی نیز در این نشست با تشریح ظرفیت‌های این دانشکده گفت: دانشکده منابع طبیعی در پنج گروه آموزشی فعالیت می‌کند و در حوزه‌هایی همچون جنگلداری، احیای جنگل‌ها، شیلات، محیط‌زیست، مدیریت مناطق ساحلی و صنایع چوب و کاغذ ظرفیت‌های علمی قابل‌توجهی دارد.

وی ادامه داد: گروه شیلات می‌تواند در حوزه امنیت غذایی دریا‌محور فعالیت‌های مؤثری انجام دهد و متخصصان این گروه از ظرفیت علمی بالایی برخوردارند. در حوزه حفاظت از مناطق ساحلی، احیای مناطق خشک، جنگل‌کاری ساحلی و استفاده از گونه‌های سریع‌الرشد نیز فعالیت‌های علمی و پژوهشی انجام شده است.

رئیس دانشکده منابع طبیعی بررسی منابع آب و خاک، محصولات مناسب منطقه، شیرین‌سازی آب و آبزی‌پروری را از دیگر زمینه‌های همکاری عنوان کرد و گفت: با استفاده از ظرفیت‌های موجود می‌توان یک «پایلوت» یا «دهکده امنیت غذایی» در چابهار ایجاد کرد که در ادامه به الگویی برای سرمایه‌گذاری و توسعه منطقه تبدیل شود.

تمرکز دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی بر آب و فناوری

عبدالمجید لیاقت، رئیس دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی نیز با اشاره به ظرفیت‌های این دانشکده اذعان کرد: این مجموعه در چهار گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، ماشین‌های کشاورزی، مهندسی علوم خاک و مهندسی صنایع غذایی فعالیت می‌کند و مؤسسه زیست‌محیطی آب و خاک را نیز در اختیار دارد.

وی با اشاره به پروژه استفاده از پساب تصفیه‌شده در کشاورزی اظهار کرد: این پروژه در استان البرز انجام شده و نتایج آن نشان داده است که می‌توان از پساب‌های تصفیه‌شده در اراضی زراعی و باغی استفاده کرد. در پروژه دیگری نیز پهنه‌بندی اراضی مناسب برای تولید زراعت چوب با استفاده از پساب‌های تصفیه‌شده انجام شده است.

رئیس دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی به فعالیت‌های این مجموعه در حوزه بهره‌وری آب اشاره کرد و ادامه داد: پروژه‌های مختلفی برای بررسی شکاف عملکرد و بهره‌وری در بخش کشاورزی انجام شده و راهکارهای افزایش بهره‌وری منابع در اختیار بهره‌برداران قرار گرفته است.

لیاقت با اشاره به فعالیت‌های دانشکده در زمینه هوشمندسازی کشاورزی خاطرنشان کرد: یک سامانه هوشمند آبیاری در مزرعه ایجاد شده است تا مشخص شود آب در چه زمان و به چه میزان باید در اختیار محصول قرار گیرد.

اقتصاد دریا‌محور و توانمندسازی روستاییان

امیر علم بیگی، معاون علمی و فناوری دانشکده اقتصاد و توسعه کشاورزی نیز با اشاره به ظرفیت‌های این دانشکده گفت: سه گروه اقتصاد کشاورزی، مدیریت و توسعه کشاورزی و ترویج و آموزش کشاورزی در این دانشکده فعالیت می‌کنند. مدیریت انتقال فناوری و نوآوری، سرمایه‌گذاری و تحلیل‌های اقتصادی و حکمرانی از محورهای اصلی فعالیت دانشکده است.

وی افزود: در حوزه اقتصاد دریا‌محور، اقتصاد زیستی، کارآفرینی روستایی، توانمندسازی جوامع روستایی و حکمرانی دریایی مطالعات و رساله‌های متعددی در حال انجام است. دانشکده اقتصاد و توسعه کشاورزی دارای شش میز آینده‌پژوهی مرتبط با مسائل امنیت غذایی و زیستی است که حوزه‌هایی مانند آب، فناوری، نوآوری و توسعه منابع انسانی را دنبال می‌کنند.

معاون علمی و فناوری دانشکده اقتصاد و توسعه کشاورزی همچنین از احداث خانه کارآفرینی روستایی خبر داد و بیان کرد: در حوزه طرح‌نویسی کسب‌وکار، ارائه مدل‌های کسب‌وکار، بهره‌برداری از منابع طبیعی، اقتصاد دریا‌محور، حکمرانی دریایی و برنامه‌ریزی منطقه‌ای نیز آمادگی همکاری با منطقه آزاد چابهار را داریم.

تأکید بر تبدیل تفاهم‌نامه به پروژه‌های عملیاتی

در این نشست، رؤسای دانشکده‌های مختلف دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی بر این نکته تأکید کردند که همکاری با منطقه آزاد چابهار نباید صرفاً در سطح تفاهم‌نامه باقی بماند، بلکه باید به تعریف پروژه‌های مشخص، ایجاد پایلوت‌های علمی و فناورانه، جذب سرمایه‌گذاری، انتقال فناوری و تربیت نیروی انسانی بومی منجر شود.

بر اساس دیدگاه‌های مطرح‌شده در این نشست، ظرفیت‌های دانشگاه تهران در حوزه‌های کشاورزی، آب، شیلات، منابع طبیعی، محیط‌زیست، صنایع غذایی، اقتصاد، فناوری و نوآوری می‌تواند در کنار ظرفیت‌های منطقه آزاد چابهار قرار گیرد و زمینه را برای شکل‌گیری یک الگوی عملیاتی از امنیت غذایی و زیستی، تولید ثروت و اشتغال پایدار در سواحل مکران فراهم کند.

در پایان تفاهم‌نامه همکاری میان دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران و سازمان منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی چابهار با هدف بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی، پژوهشی، آموزشی و اجرایی دو مجموعه و در راستای توسعه پایدار سواحل مکران، تقویت امنیت غذایی و زیستی، توسعه اقتصاد دریامحور و توانمندسازی جوامع محلی به امضا رسید.

انتهای پیام/