به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرمان، باغ تاریخی بیرم‌آباد کرمان با بیش از چهار قرن قدمت، یکی از میراث ارزشمند و کمتر دیده‌شده این شهر است؛ باغی که سال‌هاست پشت دیوارهای بلند حاشیه بزرگراه شرقی کرمان از چشم مردم پنهان مانده و با وجود وعده‌های متعدد مسئولان برای مرمت و بازگشایی، هنوز امکان بازدید عمومی از آن فراهم نشده است؛ موضوعی که خبرگزاری تسنیم، بارها آن را پیگیری و مطالبه کرده است.

باغ بیرم‌آباد در شرق شهر کرمان و در مجاورت بنای تاریخی تخت درگاه قلی‌بیگ و نزدیکی جنگل قائم قرار گرفته و حدود 4.5 هکتار وسعت دارد. این باغ در دوره شاه اسماعیل صفوی توسط بیرام‌بیگ افشار، حاکم وقت کرمان، احداث شده و عمارت تاریخی ارزشمندی را نیز در دل خود جای داده است.

بر اساس وقفنامه‌ای که به دوره قاجار بازمی‌گردد، این باغ توسط چهار تن از فرزندان قلی‌بیگ به آستان قدس رضوی واگذار شده است. بیرم‌آباد در اسفندماه سال 1377 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید و عملیات مرمت و ساماندهی آن نیز از آبان‌ماه سال 1394 آغاز شد.

11 سال وعده برای بازگشایی؛ اما درها همچنان بسته است

نخستین وعده‌های جدی برای ساماندهی و بازگشایی باغ بیرم‌آباد به روی مردم به سال 1394 بازمی‌گردد؛ زمانی که محمود وفایی، مدیرکل وقت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان کرمان، از مرمت و ساماندهی این باغ و فراهم شدن امکان بازدید عمومی خبر داد.

پس از آن، بارها خبرنگاران و مسئولان استانی و کشوری از روند مرمت این میراث تاریخی بازدید کردند و هر بار اخباری درباره پیشرفت عملیات و وعده بازگشایی باغ منتشر شد، اما این وعده‌ها در عمل به باز شدن درهای بیرم‌آباد به روی مردم منجر نشد.

در یکم آذرماه سال 1397، شهید آیت‌الله سیدابراهیم رئیسی که در آن زمان تولیت آستان قدس رضوی را برعهده داشت، از باغ بیرم‌آباد بازدید کرد. وی در این بازدید با اشاره به نظر واقف، بر تبدیل باغ به یک مرکز معرفتی با محوریت سیره رضوی تأکید کرد و گفت که علاوه بر حفظ جنبه میراثی باغ، قرار است از ظرفیت آن برای ایجاد اردوگاهی برای جوانان و نوجوانان با نام امام رضا(ع) استفاده شود.

با وجود این وعده، روند بازگشایی باغ همچنان به سرانجام نرسید.

در آبان‌ماه سال 1401 نیز سیدعزت‌الله ضرغامی، وزیر وقت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، در سفر به کرمان از باغ بیرم‌آباد بازدید کرد. در این بازدید که محمدمهدی فداکار، استاندار وقت کرمان نیز حضور داشت، ضرغامی پس از اطلاع از اینکه موضوع افتتاح و بهره‌برداری از باغ با موقوفات آستان قدس رضوی ارتباط دارد، اعلام کرد که شخصاً با آستان قدس رضوی برای باز شدن درهای این مجموعه به روی عموم مذاکره خواهد کرد.

از آن وعده نیز سال‌ها گذشته است؛ دولت تغییر کرده و وزیر میراث فرهنگی نیز تغییر کرده است، اما درهای این باغ تاریخی همچنان به روی عموم مردم بسته است.

در تمام این سال‌ها، تسنیم بارها موضوع بسته ماندن درهای باغ بیرم‌آباد و ضرورت تعیین تکلیف آن را مورد توجه قرار داده است؛ باغی که مردم کرمان سال‌هاست هنگام عبور از بزرگراه شرقی، تنها می‌توانند بخشی از درختان بلند و دیوارهای کاهگلی و برج‌های قلعه‌مانند آن را ببینند، بدون آنکه امکان ورود و تماشای این میراث تاریخی از نزدیک را داشته باشند.

اکنون، پس از حدود 11 سال از نخستین وعده‌ها برای بازگشایی عمومی، بار دیگر موضوع بیرم‌آباد در سطح مدیریت استان مطرح شده است؛ این بار با بازدید استاندار کرمان از این باغ تاریخی.

برای باز کردن درب باغ نباید منتظر پایان مرمت ماند

محمدعلی طالبی، استاندار کرمان، صبح امروز جمعه 20 شهریورماه با حضور در باغ تاریخی بیرم‌آباد، از بخش‌های مختلف این مجموعه بازدید کرد و در جریان روند بازسازی و مرمت آن قرار گرفت.

طالبی در این بازدید با تأکید بر ضرورت تسریع در روند بازگشایی باغ تاریخی بیرم‌آباد، اظهار دشت: برای باز کردن درب باغ به روی مردم نباید معطل بازسازی کامل بود و در کنار کارهای عمرانی که در حال انجام است، می‌توانیم حضور شهروندان را نیز داشته باشیم.

وی با بیان اینکه بازگشایی باغ نباید به بهانه انتظار برای تکمیل کامل عملیات بازسازی به تأخیر بیفتد، افزود: بازگشایی این مجموعه باید در اولویت قرار گیرد و برای حضور شهروندان در باغ، سازوکاری مناسب طراحی شود.

استاندار کرمان بر ضرورت ارائه خدمات لازم به بازدیدکنندگان نیز تأکید کرد و گفت: این خدمات باید به گونه‌ای باشد که ضمن جلب رضایت شهروندان، آسیبی به ساختار باغ و روند بازسازی آن وارد نشود.

طالبی با اشاره به درخواست‌های مردمی برای فراهم شدن امکان استفاده عمومی از باغ بیرم‌آباد بیان کرد: قرار بود این باغ در شب عید امسال بازگشایی شود، اما وقوع جنگ همزمان با این موضوع، روند کار را تحت تأثیر قرار داد.

وی طولانی شدن روند بازسازی و بازگشایی باغ بیرم‌آباد را فاقد توجیه دانست و پیشنهاد کرد مراسم بازگشایی این مجموعه در هفته گردشگری امسال، از 5 تا 11 مهرماه برگزار شود.

پس از 11 سال؛ این بار مطالبه برای بازگشایی پیش از پایان مرمت

اکنون بیرم‌آباد در نقطه‌ای قرار گرفته که از یک سو بخش قابل توجهی از مسیر مرمت آن طی شده و از سوی دیگر، نزدیک به 11 سال وعده و انتظار برای بازگشایی عمومی آن سپری شده است.

تأکید امروز استاندار کرمان بر اینکه برای بازگشایی باغ نباید منتظر تکمیل کامل عملیات مرمت ماند، می‌تواند مسیر تازه‌ای برای تعیین تکلیف این مجموعه تاریخی باشد؛ به‌ویژه آنکه پیشنهاد مشخصی نیز برای بازگشایی آن در هفته گردشگری مطرح شده است.

با این حال، تحقق این وعده جدید به همکاری و هماهنگی دستگاه‌های متولی، به‌ویژه در ارتباط با مالکیت و موقوفه آستان قدس رضوی، وابسته است؛ موضوعی که در سال‌های گذشته نیز یکی از عوامل مطرح‌شده در مسیر بازگشایی بیرم‌آباد بوده است.

باید دید آیا پس از سال‌ها وعده و انتظار، این بار درهای باغ تاریخی بیرم‌آباد واقعاً به روی مردم کرمان باز خواهد شد یا این میراث بیش از چهار قرن قدمت، همچنان پشت دیوارهای بلند خود به انتظار خواهد ماند.

انتهای پیام/511/