به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرج، امروزه با موج جدیدی از ویدئوهای کوتاه در اینستاگرام مواجه هستیم که در ظاهر، دنیایی رنگارنگ از میوه‌ها و شخصیت‌های کارتونی جذاب را به تصویر می‌کشند اما در باطن، حامل پیام‌هایی هستند که با تاریک‌ترین لایه‌های اخلاق انسانی در تضاد است. این محتواها به‌دلیل ظاهر سرگرم‌کننده و جذاب، به‌ویژه برای کودکان و نوجوانان، می‌توانند بدون جلب‌توجه کافی پیام‌های نادرست و آسیب‌زا را منتقل کنند.

این‌ها تنها  یک سری انیمیشن‌های ساده و محتواهایی برای سرگرمی نیستند بلکه ابزارهای پیشرفته‌ای در حوزه جنگ نرم به شمار می‌روند چراکه شخصیت‌های میوه‌ای با ظاهری فریبنده، رفتارهای متناقضی را به نمایش می‌گذارند که با فرهنگ و دین و آیین ما ایرانیان همخوانی ندارد. این ویدئوها در نگاه اول، بی‌خطر و صرفاً سرگرم‌کننده به نظر می‌رسند اما این دقیقاً همان جایی است که استراتژی اصلی آغاز می‌شود.

سازندگان این محتواها هدفمند و با استفاده از یک ترفند روان‌شناختی هوشمندانه، از «سوءاستفاده از اعتماد» بهره می‌برند. در ذهن جمع زیادی از مخاطبان، به‌ویژه والدین، کاراکترهای کارتونی در انیمیشن‌ها، نماد معصومیت، سلامت و امنیت هستند. اما پشت این ماسک‌های میوه‌ای و سبزیجات خنده‌دار، مفاهیم بزرگسالانه از جمله خیانت، روابط غیراخلاقی، پوشش‌های نامناسب و ادبیات ابتذال پنهان شده است.

ابراهیم نوروزی فر، مسئول سازمان بسیج رسانه استان البرز و کارشناس رسانه در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم از کرج در این رابطه توضیح داد: وقتی یک مفهوم غیراخلاقی در قالب شخصیت یک سیب یا موز عرضه می‌شود، گارد دفاعی والدین و سیستم ارزشی کودک به‌شدت پایین می‌آید. در این حالت، محتوا بدون هیچ مقاومت ذهنی، مستقیماً وارد فضای امن خانواده و ضمیر ناخودآگاه کودک می‌شود.

وی با تأکید بر اینکه این پدیده را نمی‌توان صرفاً یک سرگرمی نامناسب دانست، بلکه باید آن را تخریب ساختاری ارزش‌ها تعریف کرد، گفت: بی‌توجهی به این محتواهای ظاهراً بی‌خطر می‌تواند پیامدهای جبران‌ناپذیری در تربیت نسل آینده داشته باشد پس والدین باید بدانند که جذابیت بصری یک انیمیشن، تضمینی برای سلامت محتوای آن نیست و هوشیاری در انتخاب آنچه فرزندان ما می‌بینند، امروز بیش از هر زمان دیگری یک وظیفه اخلاقی و حیاتی است.

مسئول سازمان بسیج رسانه استان البرز بیان کرد: خطرناک‌ترین جنبه‌ این محتواها، تکنیک عادی‌سازی است. وقتی خیانت، بی‌بندوباری یا روابط پنهانی در قالب یک شوخی انیمیشنی و شخصیت‌های بامزه نمایش داده می‌شود، «قبح» و زشتی ذاتی این رفتارها در ذهن مخاطب (به‌ویژه نوجوانان) فرو می‌ریزد. در واقع، آنچه باید یک پدیده تنفرآمیز باشد، در ذهن کودک به یک رفتار «طنز»، «بانمک» و «بدیهی» تبدیل می‌شود.

نوروزی فر با بیان اینکه تخریب ریشه‌های اخلاقی پیش از پیدا کردن فرصت رشد از دیگر پیامدهای این تولیدات است، مطرح کرد: این انیمیشن‌ها نوعی آموزش پنهان هستند و نوجوان بدون آنکه متوجه شود، در معرض مفاهیم پیچیده و حساس جنسی قرار می‌گیرد. این مواجهه‌ ناخواسته منجر به تحریک کنجکاوی‌های نامناسب و ایجاد نوعی «بلوغ زودرس فکری» می‌شود؛ بلوغی که از مسیر درست طی نشده و تنها به انحرافات رفتاری و فکری در آینده دامن می‌زند.

این کارشناس رسانه اذعان کرد: استفاده از پوشش‌های نامناسب و ادبیات مبتذل در این قالب‌های کارتونی، مرزهای حیا را به‌تدریج فرومی‌ریزد. وقتی نوجوان مدام با این الگوهای بصری و شنیداری درگیر می‌شود، الگوهای رفتاری و حتی شیوه صحبت کردن او در فضای اجتماعی، دچار ابتذال می‌شود. در واقع، این محتواها زیست اخلاقی فرد را بازتعریف می‌کنند تا با استانداردهای غیراخلاقی رسانه‌های مدرن همسو شود.

وی خاطرنشان کرد: در عصر دیجیتال، میدان جنگ دیگر تنها در مرزهای جغرافیایی نیست، بلکه در کوچک‌ترین صفحه نمایش‌های گوشی هوشمند، درست در کنار دست کودکان ما، جریان دارد. سواد رسانه‌ای نیز دیگر یک مهارت جانبی یا یک موضوع فانتزی نیست، بلکه یک ضرورت تربیتی حیاتی است. اگر والدین در تشخیص محتوای دیجیتال دچار ضعف باشند، در واقع اجازه می‌دهند غریبه‌هایی با نقاب میوه، فرزندانشان را از درون بازسازی کنند.

نوروزی فر اظهار کرد: سازندگان این محتواها به خوبی می‌دانند که انیمیشن و شخصیت‌های کارتونی در ذهن جامعه و به‌ویژه والدین، نماد معصومیت، سلامت و امنیت هستند. آن‌ها از همین اعتماد برای دور زدن گارد دفاعی مخاطب استفاده می‌کنند زیرا وقتی یک مفهوم غیراخلاقی در قالب یک میوه خنده‌دار عرضه می‌شود، مقاومت ذهنی فرو می‌ریزد و محتوا به‌راحتی وارد محیط خانواده و ناخودآگاه کودک می‌شود.

وی گفت: برای مقابله با این موج، والدین نباید تنها به «ممنوع کردن» اکتفا کنند، بلکه باید از رویکردی هوشمندانه و جایگزین استفاده کنند و بدانند که «ظاهر کارتونی» تضمین‌کننده «محتوای سالم» نیست. هر انیمیشنی برای کودک مناسب نیست و نباید فرزند را صرفاً با یک تبلت یا گوشی تنها گذاشت. آن‌ها باید به جای برخورد سرکوبگرانه و توقیف ناگهانی، با فرزند خود گفتگو کنند و به او توضیح دهند که هدف این ویدئوها، جلب‌توجه به هر قیمتی حتی از طریق ابتذال است.

مسئول سازمان بسیج رسانه استان البرز در ادامه سخنان خود تأکید کرد: والدین باید به فرزندان بیاموزند که هر محتوای پربازدید یا ترند شده‌ای، لزوماً باارزش و اخلاقی نیست. توانایی تشخیص ارزش از ابتذال باید در آن‌ها نهادینه شود. پر کردن اوقات فراغت با ایجاد سرگرمی‌های سالم، فعالیت‌های ورزشی و معرفی محتواهای رسانه‌ای فاخر و متناسب با سن فرزندان نیز یکی دیگر از راهکارهاست.

نوروزی فر گفت: فراموش نکنیم دشمنان اخلاق و فرهنگ جامعه، همیشه با لشکرکشی و به صورت مستقیم وارد میدان نمی‌شوند؛ گاهی در قالب یک انیمیشن کوتاه، چند ثانیه‌ای و بسیار بامزه، بی‌صدا به خانه ما قدم می‌گذارند، بنابراین باید درک کرد که حریم خانواده، یک حصار فیزیکی نیست، بلکه یک مرز معنایی و اخلاقی است. خانواده‌ها باید بیش از هر زمان دیگری هوشیار باشند تا این «نفوذهای خنده‌دار اما ویرانگر» نتوانند از شکاف‌های بی‌توجهی، به قلب ارزش‌های خانوادگی رخنه کنند.

وی اذعان کرد: به خاطر داشته باشیم که تربیت اخلاقی فرزندان در دنیای امروز، دیگر تنها به آموزش در محیط مدرسه یا خانه ختم نمی‌شود، بلکه نیازمند یک مراقبت مداوم و هوشمندانه در زیست‌بوم دیجیتال است. ما وظیفه داریم در کنار آموزش صحیح، به فرزندانمان فیلترهای درونی ببخشیم تا در مواجهه با این سیلاب‌های محتوایی، بتوانند مرز میان شوخی و حقیقت، و میان سرگرمی و انحراف را تشخیص دهند.

انتهای پیام/