به گزارش خبرگزاری تسنیم از بشرویه، ـ«زمین گربه‌گی» یکی از موقوفه‌های متفاوت و کمتر شناخته‌شده بشرویه است که در دوره قاجار با هدف حمایت از گربه‌ها و جبران خسارت ناشی از بردن مواد غذایی توسط این حیوانات ایجاد شده است؛ موقوفه‌ای که بخشی از فرهنگ همزیستی انسان و حیوان در جامعه سنتی این شهر تاریخی را روایت می‌کند.

سیدامیر سلیمانی رباطی، مسئول میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان بشرویه، با اشاره به این موقوفه اظهار کرد: «زمین گربه‌گی» نمونه‌ای قابل توجه از احترام به حقوق حیوانات در فرهنگ عمومی بشرویه در سده‌های متأخر اسلامی است.

وی افزود: در دوره قاجار، فردی خیر بخشی از املاک کشاورزی خود را وقف کرد تا در صورت ورود گربه به خانه و بردن گوشت یا دیگر مواد خوراکی، حیوان مورد تعرض قرار نگیرد.

مسئول میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی بشرویه ادامه داد: بر اساس این وقف، صاحب خانه نمی‌توانست گربه را تنبیه کند یا غذایی را که حیوان برده بود از او پس بگیرد، بلکه می‌توانست با مراجعه به متولی موقوفه، خسارت واردشده را از محل درآمد زمین دریافت کند.

گربه‌ها؛ بخشی از زندگی در بافت تاریخی

سلیمانی رباطی با بیان اینکه حضور گربه‌ها در بافت تاریخی بشرویه تنها جنبه عاطفی و فرهنگی نداشته است، گفت: خانه‌های خشتی و گلی و معابر پیچ‌درپیچ بافت تاریخی، زیستگاه مناسبی برای گربه‌ها بود و این حیوانات با کنترل جمعیت موش‌ها و دیگر حیوانات موذی، در حفظ بهداشت محیط زندگی مردم نقش داشتند.

وی افزود: مردم بشرویه از گذشته به نقش گربه‌ها در کنترل موش‌ها آگاه بودند و این موضوع در فرهنگ شفاهی منطقه نیز بازتاب یافته است.

مسئول میراث‌فرهنگی بشرویه به ضرب‌المثل محلی «هرکه از قوت گربه قنعت کنه، موشا دِ کمینشن» اشاره کرد و گفت: این عبارت به این معناست که کسی که به گربه غذا ندهد و آن را از خانه خود طرد کند، خانه‌اش جولانگاه موش‌ها خواهد شد.

وقف‌نامه‌ای در میان نسخ خطی بشرویه

سلیمانی رباطی با اشاره به ارزش تاریخی این موقوفه اظهار کرد: متن مکتوب وقف‌نامه «زمین گربه‌گی» در مجموعه نسخ و کتب خطی بشرویه نگهداری می‌شود.

به گفته وی، این سند می‌تواند اطلاعات ارزشمندی درباره تاریخ اجتماعی، فرهنگ عامه و شیوه تعامل مردم منطقه با حیوانات در دوره قاجار و سده‌های متأخر اسلامی در اختیار پژوهشگران قرار دهد.

«زمین گربه‌گی» را می‌توان نمونه‌ای متفاوت از میراث اجتماعی و ناملموس بشرویه دانست؛ موقوفه‌ای که در کنار معماری خشتی، خانه‌های تاریخی و کوچه‌های قدیمی این شهر، بخشی از سبک زندگی و نگرش گذشتگان به طبیعت و حیوانات را بازتاب می‌دهد.

این موقوفه همچنین نشان می‌دهد که در جامعه سنتی بشرویه، برای حفظ تعادل میان انسان، حیوان و محیط زندگی، گاه سازوکارهای اجتماعی و اقتصادی ویژه‌ای شکل گرفته بود؛ سازوکارهایی که امروزه می‌تواند موضوعی قابل توجه برای پژوهش در حوزه تاریخ اجتماعی، فرهنگ عامه و میراث فرهنگی باشد.

انتهای پیام/