به گزارش خبرنگار گروه دانشگاه خبرگزاری تسنیم، نشست تخصصی گفت و گو محور با عنوان حکمرانی تنگه هرمز با حضور برخی از اساتید حقوق برگزار شد.

در این نشست، توکل حبیب‌زاده، رئیس مرکز امور حقوق بین‌المللی ریاست‌جمهوری، عباس باقرپور، مدیرکل حقوقی وزارت امور خارجه، احمد رهدار، عضو هیئت علمی دانشگاه باقرالعلوم(ع)، عبدالحسین صفایی، عضو هیئت علمی دانشگاه و محمدمهدی قائمی‌نیا، عضو هیئت علمی دانشکده حکمرانی دانشگاه تهران به بیان نکاتی درباره اخرین وضعیت تنگه هرمز و موضوعات حقوقی آن پرداختند.

توکل حبیب‌زاده، رئیس مرکز امور حقوق بین‌المللی ریاست‌جمهوری، در این نشست با اشاره به تفاوت قواعد حقوقی در زمان صلح و مخاصمه گفت: اقداماتی که جمهوری اسلامی ایران در حال حاضر در تنگه انجام می‌دهد در چارچوب حقوق مخاصمه و در پاسخ به اقدامات نظامی کشورهای مقابل قابل است.

وی با اشاره به تصمیم مجلس برای وضع قوانین در این خصوص اظهار داشت: طبیعتاً این قواعد، ناظر بر زمان صلح است و اقتضائات خاص خود را دارد. در زمان صلح، کشتی‌ها در صورتی که از مسیر مشخص‌شده عبور کنند، اجازه عبور خواهند داشت. مگر در مواردی که جمهوری اسلامی ایران به دلایلی در مقابل یک اقدام متقابل دریایی، اقداماتی انجام دهد.

وی خاطرنشان کرد: اقداماتی که در این زمینه انجام می‌شود، در شرایط مخاصمه در برابر اقدام دشمنانه و جنگی دریایی قابل بررسی است. ما اکنون در شرایط مخاصمه هستیم و اقداماتی که انجام می‌دهیم، در پاسخ به اقدامات نظامی کشورهای مقابل است.

حبیب‌زاده با اشاره به اینکه به موجب قانون دریایی سال 1372 کشور ساحلی در دریای سرزمینی 12 مایلی خود اختیارات مشخصی دارد و برای تردد کشتی‌ها نیز قواعدی پیش‌بینی شده است، افزود: بر این اساس، دریافت هزینه خدمات دریایی در زمان صلح، موضوع کاملاً حقوقی و مشروع است و مشکلی از این بابت وجود ندارد.

رئیس مرکز امور حقوق بین‌المللی ریاست‌جمهوری تصریح کرد: بحث بر سر اخذ عوارض عبور نیست؛ کشتی‌هایی که مشمول حق عبور بی‌ضرر هستند، عوارض عبور پرداخت نمی‌کنند، اما اگر خدماتی به آنها ارائه شود، باید هزینه آن خدمات دریافت شود.

حبیب‌زاده افزود: جمهوری اسلامی ایران تاکنون در قبال برخی خدمات، از جمله اقدامات مربوط به رفع آلودگی‌های زیست‌محیطی دریایی که توسط کشتی‌ها ایجاد می‌شود، هزینه‌هایی را متحمل شده است ولی هزینه هایی را پرداخت کرده است.

وی با اشاره به قواعد حاکم بر زمان جنگ، گفت: در زمان جنگ، قواعد خاص و مفصلی حاکم است و اقدامات جمهوری اسلامی ایران نیز در شرایط کنونی به موجب همین قواعد قابل تحلیل است؛ چراکه این اقدامات در برابر اقدامات نظامی کشورهای مقابل انجام می‌شود.

رئیس مرکز امور حقوق بین‌المللی ریاست‌جمهوری با اشاره به اقدام نظامی آمریکا تاکید کرد: کشورهای دیگر نیز نباید در قبال نقض این قاعده بی‌تفاوت باشند، بلکه باید آن وضعیت را محکوم کنند و آن را به رسمیت نشناسند.

وی گفت: اگر کشورهای دیگر به تعهدات ناشی از قواعد آمره حقوق بین‌الملل عمل می‌کردند، اقدامات جمهوری اسلامی ایران در قبال کشورهای بی‌طرف، حتی خارج از بحث حاشیه‌ای کشورهای دیگر، در این چارچوب قابل تحلیل بود.

حبیب‌زاده با اشاره به نقش برخی کشورهای عربی در جنگ، اخیر یادآور شد: این کشورها با در اختیار قرار دادن پایگاه‌ها و اجازه استقرار پایگاه‌های نظامی به نیروهای آمریکایی، عملاً در این جنگ به نوعی همکاری دارند. از این جهت، کشورهایی که سرزمین خود را در اختیار کشور متجاوز قرار می‌دهند و از آن سرزمین حملاتی علیه کشور ما صورت می‌گیرد، طبیعتاً از سوی جمهوری اسلامی ایران اقدامی خصمانه انجام دادند. اگر در خصوص تنگه هرمز نیز اقداماتی درباره کشتی‌های این کشورها صورت بگیرد یا اجازه تردد به آنها داده نشود، این موضوع کاملاً باید در قالب حقوق مخاصمه تحلیل شود.

رئیس مرکز امور حقوق بین‌المللی ریاست‌جمهوری با تأکید بر ضرورت تدوین مقررات در زمان صلح، گفت: برای زمان صلح هم قانون دریایی را داریم که قواعد مشخصی دارد و در عین حال، نواقص احتمالی این قانون نیز قابل بررسی است. از جمله مواردی که باید دقیقاً تبیین شود، این است که هزینه‌هایی که از کشتی‌ها دریافت می‌شود، بابت خدماتی باشد که به آنها ارائه شده یا ارائه خواهد شد؛ از جمله خدمات ویژه، مبارزه با آلودگی‌های زیست‌محیطی و تأمین امنیت.

وی با بیان اینکه نباید جنبه اقتصادی این موضوع بر ضرورت تأمین امنیت سایه بیندازد، گفت: تأمین امنیت کشور ما که از ناحیه تنگه هرمز گاهی تهدید شده و می‌شود، بحث بسیار مهمی است.

خبر تکمیل می‌شود...