هشدار جدی درباره مصرف دارو در قم؛ 50 درصد بالاتر از کشور

ابوالفضل نیک‌آزما، سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در قم، با اشاره به بالا بودن مصرف دارو در کشور، اظهار کرد: متأسفانه میزان مصرف دارو در کشور ما بالا است و این وضعیت در استان قم با شدت بیشتری وجود دارد، به‌گونه‌ای که میانگین تعداد اقلام دارویی در هر نسخه در قم به حدود 4.5 قلم رسیده است.

وی افزود: بر اساس توصیه‌های سازمان جهانی بهداشت، مصرف سرانه دارو به‌ازای هر نسخه پزشک باید کمتر از سه قلم باشد، یعنی هر پزشک می‌تواند با حداکثر سه قلم دارو بیمار خود را درمان کند.

سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم گفت: متأسفانه در کشور ما این عدد 4.13 قلم است؛ یعنی تقریباً 30 تا 35 درصد بالاتر از حد استاندارد جهانی قرار داریم.

نیک‌آزما ادامه داد: با تأسف بیشتر، در استان قم این عدد به حدود 4.5 قلم رسیده است؛ یعنی میزان تجویز دارو در قم حدود 50 درصد بالاتر از میانگین کشور است و از نظر استانداردهای توصیه‌شده سازمان جهانی بهداشت نیز حدود 50 درصد بالاتر هستیم.

وی با اشاره به عوامل مؤثر در افزایش مصرف دارو عنوان کرد: بخشی از این مسئله شاید به مسائل فرهنگی ما برگردد؛ اینکه خودمان فکر می‌کنیم اگر داروی بیشتری مصرف کنیم، شاید بهتر بتوانیم بیماری را درمان کنیم و این موضوع شاید برای ما بهتر باشد، اما واقعاً این تصویر غلطی است که در جامعه وجود دارد.

سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم بیان کرد: هر دارویی علی‌رغم اثرات درمانی که از آن انتظار داریم و این اثرات را نیز دارد، دارای عوارضی برای بدن است. ممکن است این عوارض را ببینیم و ممکن است آنها را احساس نکنیم.

نیک‌آزما ادامه داد: برای مثال، با مصرف یک داروی مشخص ممکن است فرد دچار سردرد، دل‌درد، سرگیجه یا تهوع شود که اینها عوارضی هستند که قابل مشاهده و احساس هستند، اما عوارضی که داروها بر اندام‌های داخلی بدن مانند کبد و کلیه می‌گذارند، ممکن است برای فرد قابل احساس نباشد.

وی تصریح کرد: این عوارض ممکن است در طول سال‌ها و پس از مدت‌ها مصرف دارو، اثر خود را روی بدن بگذارند و در آن زمان جبران آسیب ایجادشده بسیار سخت خواهد بود

سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم این موضوع را یکی از مشکلات موجود در کشور و به‌ویژه استان قم دانست و گفت: متأسفانه این مشکل در کشور ما و با شدت بیشتری در استان قم وجود دارد و با توصیه‌های سازمان جهانی بهداشت نیز اختلاف نسبتاً زیادی داریم.

نیک‌آزما با اشاره به اقدامات دانشگاه علوم پزشکی قم برای کاهش مصرف غیرضروری دارو اظهار داشت: امیدواریم با کارهای فرهنگی، اطلاع‌رسانی و بررسی نسخ پزشکان بتوانیم در این زمینه اقدامات مؤثری انجام دهیم.

وی افزود: یکی از کارهایی که در دانشگاه علوم پزشکی انجام می‌شود، بررسی نسخ پزشکان است و پزشکانی که آمار تجویزشان از شاخص‌های تعیین‌شده بیشتر باشد، مورد بررسی قرار می‌گیرند.

سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم با بیان اینکه شاخص‌های مختلفی برای بررسی میزان تجویز دارو وجود دارد، گفت: شاخص عمومی تجویز دارو یکی از این شاخص‌هاست که درباره آن توضیح دادم، اما شاخص‌های دیگری نیز وجود دارد؛ برای مثال، شاخص تجویز آنتی‌بیوتیک در نسخه، حد محدود و مشخصی دارد.

نیک‌آزما ادامه داد: همچنین شاخص تجویز داروهای تزریقی در نسخه، مانند سرم و آمپول، نیز دارای حد و مرز مشخصی است و متأسفانه ما در همه این شاخص‌ها از استانداردهای سازمان جهانی بهداشت بالاتر هستیم.

وی با اشاره به فعالیت کمیته بررسی نسخ خاطرنشان کرد: در کمیته بررسی نسخ، نسخه‌ها بررسی می‌شوند و ایرادات نسخه‌ها مورد ارزیابی قرار می‌گیرد.

سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم افزود: پزشکانی که تعداد تجویزهایشان، هرچند تعدادشان کم است، اما از نرم و شاخص‌های نرمال بالاتر باشد، دعوت می‌شوند و جلساتی با آنها برگزار شده و درباره نحوه تجویز دارو با آنها صحبت می‌کنیم

نیک‌آزما یکی از دلایلی را که پزشکان درباره افزایش تعداد داروهای تجویزشده مطرح می‌کنند، تقاضای مردم دانست و گفت: یکی از علت‌هایی که پزشکان به ما می‌گویند و بسیار عنوان می‌کنند، بحث تقاضای مردمی است؛ همان فرهنگ غلطی که فرد از پزشک می‌خواهد «برای من این دارو را بنویسید».

وی ادامه داد: گاهی فرد می‌گوید یکی از اعضای خانواده من بیماری مشابهی داشته و فلان دارو را مصرف کرده است و از پزشک درخواست می‌کند همان دارو را برای او نیز تجویز کند.

سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم از مردم خواست هنگام مراجعه به پزشک، به نظر پزشک اعتماد کنند و گفت: خواهش من از همه عزیزان این است که اگر به پزشک مراجعه می‌کنند، نظر پزشک را قبول داشته باشند و از آن تمکین کنند.

نیک‌آزما تأکید کرد: آن چیزی که پزشک صلاح می‌داند و برای بیمار لازم است، باید مورد توجه قرار گیرد؛ چراکه دارویی که برای بیمار ضروری است، می‌تواند اثر درمانی موردنظر را داشته باشد و در عین حال کمترین عوارض را ایجاد کند

وی خاطرنشان کرد: ما باید هر دو موضوع را در نظر بگیریم؛ پزشک در هنگام تجویز دارو باید هم اثرات دارو را ببیند و هم عوارض دارویی را که ممکن است برای بیمار ایجاد شود، در نظر بگیرد و سپس نسخه را بنویسد

سرپرست معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی قم در پایان با تأکید بر ضرورت اصلاح فرهنگ مصرف دارو گفت: این تقاضاهای ما برای دریافت دارو شاید در طولانی‌مدت به نفع ما نباشد و خواهش من از همه عزیزان این است که حتماً به این موضوع دقت کنند.

انتهای پیام/