یادداشت| آیا اولویت‌های توسعه سیستان و بلوچستان درست انتخاب شده‌اند؟

خبرگزاری تسنیم - عباس نورزائی، کارشناس پژوهشی بنیاد ایران‌شناسی| در برنامه میزگرد شبکه استانی هامون یکم شهریور، توفیقی حاصل شد پای سخنان معاون هماهنگی امورعمرانی استاندار سیستان و بلوچستان بنشینم، بنابراین نکاتی را در خصوص گزارش عملکرد استانداری در هفته‌ی دولت تقدیم می‌کنم:

ارزیابی مدیریت یک استان نباید صرفاً بر اساس تعداد پروژه‌های بزرگ و میزان اعتبار هزینه‌شده انجام شود. معیار اصلی باید میزان موفقیت مدیریت در حل مسائل و نیازهای مستقیم مردم استان باشد. میان طرح‌های صرفاً استانی و پروژه‌هایی که کارکرد ملی و بین‌المللی دارند باید تفکیک روشنی وجود داشته باشد. 

در برنامه جامع توسعه استان، به نظر می‌رسد راه و پروژه‌های حمل‌ونقل در صدر اولویت‌ها قرار گرفته‌اند؛ در حالی که مسائل حیاتی‌تری مانند آب، بهداشت، محیط‌زیست، آموزش، کشاورزی و مسائل فرهنگی و  اجتماعی نیازمند توجه فوری هستند. هنگامی که اولویت‌بندی نامتوازن شود، فعالیت‌هایی که مستقیماً با کیفیت زندگی مردم ارتباط دارند، به تدریج با رکود و فراموشی مواجه می‌شوند. 

آب و ریزگردها برای سیستان و بلوچستان صرفاً یک موضوع عمرانی نیستند؛ مسئله‌ای مرتبط با ماندگاری جمعیت، سلامت، کشاورزی، اشتغال و امنیت اجتماعی‌اند. بنابراین در برنامه توسعه استان باید جایگاهی متناسب با اهمیت این مسائل داشته باشند و نمی‌توان آن‌ها را به رده‌های بعدی اولویت‌ها منتقل کرد.

بهداشت، فعالیت‌های فرهنگی، ترویج کشاورزی، پژوهش و آموزش‌وپرورش از زیرساخت‌های نرم توسعه‌اند. ممکن است ساخت یک جاده در کوتاه‌مدت قابل مشاهده و افتتاح باشد، اما تربیت نیروی انسانی، ارتقای سلامت، تقویت فرهنگ و توسعه پژوهش، پایه‌های ماندگار توسعه هستند. کم‌توجهی به این حوزه‌ها در نهایت هزینه‌های سنگین‌تری برای استان ایجاد خواهد کرد. 

راه‌آهن چابهار- میلک- مشهد، بزرگراه‌های اصلی و طرح انتقال آب از دریای عمان به زاهدان، به دلیل کارکرد ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی، نباید بار اصلی خود را بر دوش اعتبارات محدود استان بگذارند. اگر اعتباری که باید برای حل مسائل استان هزینه شود، به این پروژه‌ها اختصاص یابد، طبیعی است که طرح‌های استانی با رکود مواجه شوند. اعتبارات استانی نباید هزینه جبران کمبود اعتبارات ملی در پروژه‌های ملی شود.

مدیر موفق استانی کسی نیست که صرفاً اعتبارات موجود را میان پروژه‌های مختلف توزیع کند؛ بلکه مدیری است که بتواند منابع ملی و ویژه بیشتری برای استان جذب کند و سهم اعتبارات استانی را برای مسائل مستقیم مردم حفظ نماید. اگر پروژه‌ای کارکرد ملی و بین‌المللی دارد، باید دولت ملی نیز هزینه متناسب با این کارکرد را بپردازد. بنابراین یکی از شاخص‌های مهم ارزیابی استاندار می‌تواند این باشد که چه میزان اعتبار ملی برای پروژه‌های ملی جذب کرده و چه میزان از اعتبار استانی را از مسائل حیاتی مردم منحرف کرده است. 

راه لازم است، اما توسعه فقط راه نیست؛ آب، سلامت، محیط‌زیست، فرهنگ، کشاورزی، پژوهش و آموزش نیز جاده‌های اصلی توسعه‌اند و باید توجه داشت که مفهوم توسعه با رشد متفاوت است و توسعه باید متوازن باشد.

اگر اعتبار حل مشکلات استان صرف پروژه‌های ملی شود، ممکن است پروژه‌های بزرگ ساخته شوند، اما مسئله مردم همچنان باقی بماند.

انتهای پیام/