سرمایه‌گذاری نیم‌همتی پروژه‌های زیرساختی/معافیت مالیاتی 13ساله صنایع

به گزارش خبرگزاری تسنیم از مشهد، جعفر فرشچی طوسی در جریان بازدید خبرنگاران از شهرک جدید صنعتی5 (رضوی) مشهد با اشاره به عقبه تاریخی و ضرورت‌های راهبردی احداث این مجموعه صنعتی اظهارکرد: طی دو دهه گذشته، توسعه صنعتی کلان‌شهر مشهد به شکل نامتوازن عمدتاً در محور غرب و شمال‌غرب متمرکز شده بود.

وی ادامه داد: از این رو، ایجاد زیرساخت‌های پایدار برای استقرار صنایع در محور شرق به عنوان یک مطالبه عمومی و کارشناسی از سوی دستگاه‌های اجرایی، نهادهای خدمات‌رسان، مجموعه‌های زیست‌محیطی و فعالان بخش خصوصی مطرح شد. در پاسخ به این ضرورت، مصوبه احداث شهرک صنعتی خادم الرضا (مشهد 5) در اواخر دهه 1380 از هیئت دولت اخذ شد و در اوایل دهه 1390 مطالعات جامع مکان‌یابی و امکان‌سنجی فنی آن توسط مشاوران زبده کشوری کلید خورد که پس از بررسی 5 تا 6 گزینه پیشنهادی، موقعیت فعلی به عنوان بهترین پهنه برای توسعه صنعتی برگزیده شد.

فرشچی طوسی با اشاره به چالش‌های حقوقی و اراضی در آغاز اجرای پروژه افزود: در سال 1392 مساحتی بالغ بر یک‌هزار و 450 هکتار از اراضی ملی از سوی اداره‌کل منابع طبیعی به شهرک صنعتی مشهد 5 اختصاص یافت. با این حال، به دلیل کشت و کار دیرینه کشاورزان بومی بر روی این پهنه، اراضی دارای معارضات اجتماعی بود. در نهایت در اواخر دهه 1390 با مصوبه راهگشای شورای نظارتی استان، علی‌رغم وجود اسناد رسمی مالکیت، برای جلب رضایت کامل زارعین و رعایت مسائل اجتماعی، مبالغ کارشناسی تحت عنوان «حق ریشه» به کشاورزان پرداخت شد.

وی افزود: این روند تعاملی سبب شد تا کشاورزان منطقه بخش‌های دیگری از اراضی مجاور را نیز جهت توسعه واگذار نمایند؛ به‌گونه‌ای که هم‌اکنون مساحت در اختیار شهرک به 2 هزار و 426 هکتار رسیده و افق نهایی طرح تا 5 هزار هکتار پیش‌بینی شده است، هرچند پیشنهادهایی مبنی بر توسعه افق طرح تا 10 هزار هکتار نیز از سوی مدیریت عالی استان مطرح است.

مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی خراسان رضوی پیرامون فرایند واگذاری و وضعیت استقرار واحدهای تولیدی تصریح کرد: عملیات آماده‌سازی و واگذاری فاز نخست این شهرک در پهنه‌ای معادل 500 هکتار طراحی شد که در گام نخست، 250 هکتار آن از اواخر سال 1402 در چرخه واگذاری قرار گرفت. ظرف مدت حدود دو سال از آغاز این فرایند، 221 فقره قرارداد منعقد گردید و ظرفیت فاز اول به‌طور کامل تکمیل شد. در حال حاضر آماده‌سازی فاز جدید توسعه آغاز شده، شبکه توزیع آب آن اجرایی گردیده و شبکه برق در دست احداث است که طی روزهای آینده فرایند واگذاری قطعات در فاز توسعه رسماً آغاز خواهد شد.

وی با ارائه آخرین آمار از پیشرفت فیزیکی کارخانجات مستقر عنوان کرد: از میان 221 قرارداد منعقدشده، 142 طرح صنعتی در وضعیت فعال ساختمانی و اجرایی قرار دارند. در حال حاضر 10 واحد تولیدی پروانه بهره‌برداری رسمی دریافت کرده‌اند و 2 واحد دیگر نیز تولید آزمایشی خود را آغاز نموده‌اند که مجموعاً 12 واحد صنعتی با اشتغال مستقیم بیش از 550 نفر در حال فعالیت هستند.

فرشچی طوسی ادامه داد:افزون بر این، بیش از 60 واحد صنعتی دیگر در مراحل پایانی نصب سوله و اخذ پایان‌کار ساختمانی قرار دارند و پیش‌بینی می‌شود تا پایان سال جاری شمار واحدهای به بهره‌برداری رسیده رسمی از مرز 30 واحد عبور کند. مجموع اشتغال پیش‌بینی‌شده در جوازهای تاسیس 221 واحد مذکور بالغ بر 6 هزار و 500 نفر است که با تحقق افق نهایی توسعه شهرک، پیش‌بینی ایجاد حدود 200 هزار فرصت شغلی مستقیم و غیرمستقیم در این منطقه وجود دارد.

مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی خراسان رضوی درباره سازوکار واگذاری اسناد مالکیت خاطرنشان کرد: اسناد این شهرک صنعتی از نوع تک‌برگ ملکی است؛ در ابتدای فرایند استقرار، دفترچه قرارداد معتبر در اختیار صنعتگران قرار می‌گیرد که مطابق  با مصوبه هیئت وزیران در مراجع قضایی، تجاری و شبکه بانکی برای اخذ تسهیلات است و پس از تکمیل عملیات ساختمانی و اخذ پروانه بهره‌برداری رسمی، سند تک‌برگ قطعی به نام سرمایه‌گذار منتقل می‌شد. همچنین برای استقرار صنایع در رده‌های هفت‌گانه زیست‌محیطی از جمله صنایع فلزی، غذایی، دارویی، بهداشتی، الکترونیک و شیمیایی پهنه‌بندی‌های تخصصی انجام شده و اولویت‌ها و مشوق‌های ویژه‌ای برای شرکت‌های دانش‌بنیان در نحوه واگذاری و تقسیط حقوق انتفاع لحاظ شده است، علاوه بر این، اراضی ویژه‌ای نیز برای استقرار و ساماندهی صنوف تولیدی در طرح‌های توسعه شهرک جانمایی شده است.

وی در تشریح مزایای موقعیت جغرافیایی و دسترسی‌های ترانزیتی این مجموعه بیان کرد: این شهرک به عنوان نزدیک‌ترین نقطه مصوب به مشهد، در حاشیه شعاع 30 کیلومتری قرار گرفته که با توجه به ممنوعیت‌های قانونی استقرار صنایع در فاصله‌های نزدیک‌تر، موقعیتی بی‌بدیل به شمار می‌رود. فاصله این مرکز تولیدی تا ورودی پلیس‌راه مشهد تنها 25 کیلومتر بوده و مجاورت مستقیم آن با آزادراه مشهد-تهران و دسترسی به شریان‌های ارتباطی جنوب استان و محورهای مرزی شرق کشور از جمله گمرک دوغارون و تایباد، شبکه لجستیک جاده‌ای بی‌نظیری را رقم زده است.

مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی خراسان رضوی به پیوند لجستیک ریلی و هوایی شهرک اشاره کرد و افزود: خط آهن سراسری کشور و خط آهن سرخس از درون اراضی شهرک صنعتی مشهد 5 عبور کرده و نقطه تلاقی آن‌ها در مجاورت شهرک قرار دارد. هم‌مرزی با پایانه بار و گمرک شهید مطهری و ایستگاه راه‌آهن سنگ‌بست، اتصال مستقیم به مبادی صادرات و واردات کشورهای آسیای میانه و افغانستان را فراهم ساخته است. همچنین این شهرک در فاصله زمانی حدود 15 دقیقه‌ای تا فرودگاه بین‌المللی مشهد قرار دارد و با توجه به جانمایی طرح شهر فرودگاهی در اراضی همجوار و عبور خط ریلی، ظرفیت بهره‌گیری از قطارهای حومه‌ای برای انتقال نیروی کار و امتداد خط متروی مشهد در صورت تصویب نهایی فراهم خواهد بود.

فرشچی طوسی در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت تأمین حامل‌های انرژی و زیرساخت‌های پایدار پرداخت و تصریح کرد: به دلیل عبور خط انتقال سراسری گاز در پهنه‌ای به طول 7 تا 8 کیلومتر از داخل اراضی، ایستگاه CGS مستقیماً در مجاورت خطوط احداث می‌شود که مانع از تحمیل هزینه‌های سنگین خطوط اختصاصی شده است. در حوزه برق نیز خطوط انتقال 132 و 400 کیلوولت از منطقه عبور کرده و با افتتاح پست برق 132 کیلوولت در سال گذشته، این شهرک فاقد هرگونه محدودیت در واگذاری انشعابات جدید است. در حوزه مدیریت مصرف نیز هماهنگی‌ها به نحوی صورت گرفته که قطعی برنامه‌ریزی‌شده در شیفت‌های اصلی کارخانجات اثر منفی نداشته باشد.

وی درباره برنامه‌های تأمین پایدار آب گفت: بر اساس تفاهم‌نامه منعقده با شرکت آب منطقه‌ای، تخصیص سالانه یک میلیون و 300 هزار مترمکعب آب از محل سد دوستی برای شهرک‌های صنعتی مشهد 5 و کاویان پیش‌بینی شده است. علاوه بر این، بهره‌گیری از چاه‌های کشاورزی، استفاده از ظرفیت پساب تصفیه‌خانه‌های کلان‌شهر مشهد برای مصارف صنایع غیرحساس و توسعه فضای سبز، و پیش‌بینی سهمیه در پروژه بلندمدت انتقال آب از دریای عمان، پایداری منابع آبی این قطب صنعتی را تضمین خواهد کرد.

مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی خراسان رضوی با اشاره به افتتاح و آغاز عملیات اجرایی پروژه‌های زیربنایی تأکیدکرد: در جریان برنامه‌های اخیر، 3 پروژه عمرانی شامل آسفالت کامل معابر فاز یک، اجرای شبکه آب فاز توسعه و تجهیز و بهره‌برداری از ایستگاه آتش‌نشانی اختصاصی با اعتبار 2 هزار و 80 میلیارد ریال به بهره‌برداری رسید. هم‌زمان عملیات اجرایی 4 پروژه جدید شامل ساخت مخزن و خط انتقال آب، روشنایی معابر و احداث دو شبکه توزیع 20 کیلوولت با اعتباری بالغ بر 3 هزار و 65 میلیارد ریال کلنگ‌زنی شد که در مجموع ارزش ریالی این طرح‌ها به 5 هزار و 145 میلیارد ریال (بیش از نیم‌همت) می‌رسد.

فرشچی طوسی یکی از کلیدی‌ترین مزیت‌های قانونی این مجموعه را معافیت‌های مالیاتی دانست و بیان کرد: با وجود استقرار این شهرک در حوزه اداری شهرستان مشهد، به دلیل استقرار در بخش رضویه، واحدهای صنعتی مستقر از زمان صدور پروانه بهره‌برداری رسمی و ارائه دفاتر قانونی، مشمول 13 سال معافیت مالیاتی 100 درصدی هستند که این امتیاز ویژه در کنار دسترسی‌های اداری آسان، انگیزه سرمایه‌گذاری را به‌طور چشمگیری افزایش داده است.

وی در پایان با اشاره به اثرات اجتماعی و اقتصادی این طرح بر سکونتگاه‌های پیرامونی تصریح کرد: توسعه این شهرک نقش بسزایی در اشتغال‌زایی و توانمندسازی ساکنان روستاهای همجوار از جمله جیم‌آباد، پاچنار (پاچکی) و باغ‌سالار داشته است؛ به‌گونه‌ای که هم‌اکنون بخش قابل‌توجهی از نیروهای کار فعال در واحدهای به بهره‌برداری رسیده—نظیر کارخانجات صنایع تبدیلی و بسته‌بندی—از میان بانوان و سرپرستان خانوار این روستاها جذب شده و این امر به رونق اقتصادی و تثبیت جمعیت بومی منطقه انجامیده است.

مجتبی صمدی، مدیر شهرک صنعتی خادم‌الرضا نیز، یکی از مشکلات این شهرک را نبود آنتن‌دهی مناسب اپراتورهای تلفن همراه و دسترسی نداشتن به اینترنت عنوان کرد و گفت:  با توجه به وسعت و موقعیت راهبردی این شهرک و نیز استقبال تولیدکنندگان و صنعتگران، این مشکل باید هرچه سریع‌تر برطرف شود.

گفتنی است؛ در این بازدید، یک شرکت دانش‌بنیان از کابل‌های تولیدی خود ویژه پنل‌های خورشیدی رونمایی کرد؛ این مجموعه برای نخستین بار در کشور موفق به مهندسی معکوس این کابل‌ها شده است که با اقلیم ایران هم‌خوانی کامل دارد و نیازهای فنی این حوزه را مرتفع می‌سازد.

انتهای پیام/282