عمارت گلشن؛ شاهکار معماری قاجاری در بافت تاریخی بوشهر+فیلم

به گزارش خبرگزاری تسنیم از بوشهر، بافت تاریخی بندر بوشهر، واقع در شمالی‌ترین نقطه این بندر که به «دماغه ساحلی» شهرت دارد، گنجینه‌ای از عمارت‌های ارزشمندی است که یادگاری از دوران طلایی تجارت دریایی بوشهر محسوب می‌شود.

در این میان، عمارت گلشن که یکی از جاذبه‌های گردشگری شاخص استان بوشهر است، در محله بهبهانی واقع شده و به دلیل ارزش بالای معماری و تاریخی به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

این عمارت که بخشی از آن در میان اهالی به نام «عمارت طبیب» نیز شناخته می‌شود، متعلق به یکی از تجار نامدار بوشهر به نام مرحوم میرزا غلامحسین معروف به «گلشن بزرگ» بوده است.

وی با توجه به سفرهای تجاری به بنادر مختلف دنیا و مشاهده معماری‌های فاخر جهانی، با تلفیق هنر معماری ایرانی و منطبق بر اقلیم گرم و مرطوب بوشهر در دوران قاجار، این بنا را احداث کرد.

یکی از ویژگی‌های متمایز عمارت‌های مشرف به دریای بوشهر، وجود «سابات» یا «سایه‌انداز» در ورودی بناها بوده است؛ سازه‌هایی که علاوه بر ایجاد فضای سایه برای رهگذران، بخشی از هویت معماری منطقه بودند.

در عمارت گلشن نیز این سابات وجود داشته که متأسفانه در گذر زمان تخریب شده است. معماری داخلی این بنا بر محوریت «حیاط مرکزی» استوار است؛ فضایی که دور تا دور آن را اتاق‌ها فرا گرفته و حوض آب فیروزه‌ای در مرکز آن، علاوه بر تلطیف هوا، جلوه‌ای بصری به محیط بخشیده است.

این عمارت در 2 طبقه بنا شده و در طبقه اول، تراس‌های چوبی با عرض یک متر وجود دارد که با کف و سقف چوبی (میلگردی) و حفاظ‌های مخصوص، زیبایی منحصر‌به‌فردی را به نمایش می‌گذارد. در ساخت این بنا از سنگ‌های بوشهری و ملات ساروج با نمای گچ استفاده شده و سقف آن نیز همچون بسیاری از بناهای تاریخی این پهنه، با چوب «چندل» پوشیده شده است.

در حیاط این عمارت در گذشته آب‌انباری وجود داشته که به واسطه یک باغچه سرسبز با درختان انجیر، گل یاس و نخل احاطه شده بود؛ اما بر اساس شواهد تاریخی، پس از بارش‌های شدید سال‌های 1347 و 1348 و تخریب یک ساختمان در مجاورت آن، این آب‌انبار با آوار همان ساختمان پر و مسدود شد.

یکی از زیباترین جلوه‌های این عمارت تاریخی، پنجره‌های هلالی‌شکل با شیشه‌های رنگی است. این شیشه‌ها علاوه بر زیبایی بصری، با شکست نور در فضای داخلی، آرامش خاصی به محیط می‌بخشند و گویای هنر و ظرافت معمارانی هستند که همواره به دنبال پیوند میان کارکرد، اقلیم و زیبایی در بناهای تاریخی بوده‌اند.

انتهای پیام/