آمایش رشته‌ها در دانشگاه علمی‌کاربردی استان مرکزی آغاز می‌شود

به گزارش خبرگزاری تسنیم از اراک، ابراهیم آقامحمدی، سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی، با اشاره به ضرورت تحول در نظام آموزش عالی گفت: دانشگاه‌ها خواه‌ناخواه دچار تحول شده‌اند و الگوهای آموزشی مربوط به نسل‌های گذشته، ممکن است دیگر در شرایط کنونی کارآمدی لازم را نداشته باشند.

وی افزود: سه تا چهار دهه پیش، اشتیاق عمومی برای ورود به مراکز آموزش عالی بسیار بالا بود و افراد برای تحصیل در دانشگاه‌های دولتی، آزاد، غیرانتفاعی و دیگر مراکز آموزشی رقابت می‌کردند، اما امروز شرایط متفاوت شده و میزان اقبال به آموزش عالی کاهش یافته است.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی تصریح کرد: کاهش انگیزه برای ورود به دانشگاه می‌تواند دلایل متعددی از جمله وضعیت اشتغال، میزان کاربردی بودن آموزش‌ها و نبود ارتباط مؤثر میان تحصیل و آینده شغلی داشته باشد.

آقامحمدی با تشریح روند تحول دانشگاه‌ها تصریح کرد: دانشگاه‌های نسل اول، عمدتاً بر آموزش کلاسیک متمرکز بودند؛ در این الگو استاد آموزش می‌داد، دانشجو یادداشت‌برداری و مطالعه می‌کرد و مسئولیت مشخصی نیز در قبال کاربردی بودن آموزش و آینده شغلی دانش‌آموخته وجود نداشت.

وی ادامه داد: دانشگاه‌های نسل دوم، در کنار آموزش، بر پژوهش و تولید علم تأکید کردند و خروجی این رویکرد در تولید مقالات، کتاب‌ها و توسعه دانش نمایان شد. ایران نیز در سال‌های گذشته در حوزه رشد علمی و تولید پژوهش، مسیر قابل توجهی را طی کرده است.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی عنوان کرد: در دانشگاه‌های نسل سوم، توجه از تولید صرف دانش به سمت ارتباط با صنعت، کارآفرینی، نوآوری و خلق ارزش اقتصادی حرکت کرد؛ به‌گونه‌ای که دانش باید به محصول، خدمت، اشتغال و ارزش‌آفرینی در جامعه منتهی شود.

وی افزود: دانشگاه‌های نسل چهارم نیز بر یادگیری تعاملی، فناوری‌های دیجیتال و مسئولیت اجتماعی مراکز علمی تأکید دارند و دانشگاه را عرصه تعامل میان دانش و جامعه می‌دانند؛ رویکردی که فراتر از ارتباط صرف دانشگاه و صنعت است.

آقامحمدی بیان کرد: برخی صاحب‌نظران از شکل‌گیری دانشگاه‌های نسل پنجم سخن می‌گویند که محور آن نوآوری، شبکه‌سازی جهانی، فناوری‌های هوشمند و تبدیل داده‌ها به محصول است. در این رویکرد، دیگر نمی‌توان دانشگاه را صرفاً محلی برای سخنرانی استاد و یادداشت‌برداری دانشجو دانست.

وی افزود: اگر بخواهیم در عرصه آموزش عالی موفق باشیم، باید متناسب با نیازهای روز و شرایط جدید حرکت کنیم. بخشی از کمبود دانشجو، کاهش انگیزه تحصیلی و شکل نگرفتن پیوند میان دانشگاه و اشتغال، ناشی از نگاه‌های گذشته به کارکرد دانشگاه است.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی بیان کرد: دانشگاه علمی‌کاربردی استان مرکزی با این نگاه، برنامه تحول در آموزش عالی را دنبال می‌کند و نخستین برنامه در این مسیر، اجرای آمایش سرزمینی رشته‌ها و مراکز آموزشی است.

آقامحمدی تصریح کرد: در آمایش سرزمینی آموزش عالی باید مشخص شود که چه رشته‌هایی با نیازهای واقعی صنعت، اقتصاد و جامعه استان مرکزی تناسب دارند. برخی رشته‌ها دیگر کاربرد لازم را ندارند، دانشجوی کافی نیز جذب نمی‌کنند و ادامه سرمایه‌گذاری در آن‌ها ضرورتی ندارد.

وی افزود: بر همین اساس، ممکن است برخی رشته‌ها حذف و رشته‌های جدید متناسب با نیازهای بخش‌های صنعتی، اقتصادی و اجتماعی استان به مراکز علمی‌کاربردی افزوده شود؛ اقدامی که اجتناب‌ناپذیر و لازمه پاسخگویی آموزش عالی به نیازهای امروز جامعه است.

دانشگاه علمی‌کاربردی مرکزی باید به کانون مهارت و تضمین اشتغال تبدیل شود

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی با اشاره به ماهیت پویای دانشگاه جامع علمی‌کاربردی اظهار کرد: مزیت این دانشگاه، انعطاف‌پذیری آن در برابر نیازهای روز جامعه و بازار کار است؛ به این معنا که رشته‌ها متناسب با شرایط، ظرفیت‌ها و نیازهای جدید ایجاد یا در صورت کاهش کارآمدی، حذف می‌شوند.

وی افزود: در ماه‌های اخیر بازدید از مراکز علمی‌کاربردی استان آغاز شده و امکانات، فضای فیزیکی، کلاس‌ها، ظرفیت‌ها و توانمندی‌های هر مرکز مورد بررسی قرار گرفته است تا برای آینده این مراکز، برنامه‌ریزی دقیق‌تری انجام شود.

آقامحمدی تصریح کرد: مراکز علمی‌کاربردی باید به سمت پیشرفت، تقویت زیرساخت‌ها و افزایش کارآمدی حرکت کنند؛ چراکه مهارت‌آموزی، اشتغال‌آفرینی و کارآفرینی، مهم‌ترین رسالت دانشگاه جامع علمی‌کاربردی است.

مأموریت دانشگاه جامع علمی‌کاربردی، ورود به لبه‌های دانش یا تولید علم در سطح کلان همانند برخی دانشگاه‌های دیگر نیست، بلکه رسالت اصلی این دانشگاه آن است که افراد مهارت‌های مورد نیاز بازار کار را فراگیرند و بتوانند به‌صورت مستقیم وارد عرصه اشتغال شوند.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی ادامه داد: برخی درخواست‌ها برای راه‌اندازی مقاطع تحصیلات تکمیلی از جمله کارشناسی ارشد در مراکز علمی‌کاربردی مطرح می‌شود، اما باید توجه داشت که این موضوع با مأموریت اصلی این دانشگاه هم‌خوانی ندارد؛ چراکه دانشگاه علمی‌کاربردی باید بر آموزش‌های مهارتی، کاربردی و نیازمحور تمرکز داشته باشد.

وی با تأکید بر نقش این دانشگاه در حل مسائل استان افزود: تقویت ارتباط با صنایع بزرگ، متوسط و کوچک استان مرکزی از اولویت‌هاست. صنایع بزرگی همچون هپکو، ماشین‌سازی، آلومینیوم و دیگر واحدهای صنعتی، ظرفیت مهمی برای توسعه آموزش‌های مهارتی و تربیت نیروی انسانی مورد نیاز دارند. در حوزه صنایع کوچک نیز باید اقدامات گسترده‌تری انجام شود؛ به‌گونه‌ای که بر اساس ظرفیت‌ها، امکان تأسیس مراکز علمی‌کاربردی، برگزاری دوره‌های کوتاه‌مدت و تقویت آموزش‌های تخصصی برای فعالان این بخش فراهم شود.

آقامحمدی با اشاره به تعامل دانشگاه جامع علمی‌کاربردی با دستگاه‌های اجرایی استان اظهار کرد: نشست مناسبی با استانداری مرکزی برای توانمندسازی کارکنان دستگاه‌های اجرایی برگزار شده و پیشنهاد شده است کنسرسیوم آموزش‌های کوتاه‌مدت و دوره‌های آموزشی در سطح استان، با محوریت دانشگاه جامع علمی‌کاربردی تشکیل شود.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی بیان کرد: هر یک از مراکز علمی‌کاربردی استان بر مبنای ظرفیت‌های خود می‌توانند در اجرای این دوره‌ها نقش داشته باشند؛ زیرا توسعه آموزش‌های کوتاه‌مدت در شرایط امروز، ضرورتی جدی است و باید از فناوری‌های نوین، آموزش دیجیتال و ظرفیت هوش مصنوعی در این مسیر بهره گرفت.

وی بیان کرد: برخی مراکز از زیرساخت‌ها و امکانات مناسبی برخوردارند، اما بخشی از این ظرفیت‌ها متناسب با نیازهای روز نیست و باید به‌روزرسانی شود. امروز بخش خصوصی در برخی حوزه‌ها امکانات آموزشی جدیدتر و پیشرفته‌تری فراهم کرده و مراکز علمی‌کاربردی نیز باید برای عقب نماندن از این فضا، زیرساخت‌های خود را تقویت کنند.

آقامحمدی با تأکید بر لزوم ارتقای کیفیت آموزش عنوان کرد: صرف افزایش تعداد دانشجویان، شاخص موفقیت دانشگاه نیست و کیفیت آموزش، اثربخشی دوره‌ها، مهارت‌آموزی و میزان اتصال دانش‌آموختگان به بازار کار باید به‌عنوان معیارهای اصلی مورد توجه قرار گیرد، برنامه‌های فرهنگی، اجتماعی، مناسبتی و اردوهای دانشجویی نیز بخش جدایی‌ناپذیر فعالیت دانشگاه هستند و لازم است در کنار فعالیت‌های آموزشی، برای تقویت این حوزه‌ها برنامه‌ریزی شود.

وی با اشاره به ضرورت تقویت روابط عمومی و اطلاع‌رسانی در دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی افزود: ارتباط مؤثر با رسانه‌ها و اطلاع‌رسانی دقیق از فعالیت‌ها، ظرفیت‌ها و دستاوردهای مراکز علمی‌کاربردی باید مورد توجه جدی قرار گیرد. یکی دیگر از رویکردهای مورد نظر، حرکت به سمت بین‌المللی‌سازی دانشگاه است؛ به‌گونه‌ای که در مراحل بعدی، زمینه جذب دانشجویان بین‌المللی و پذیرش فراگیر از کشورهای مختلف در دوره‌های کوتاه‌مدت فراهم شود؛ موضوعی که می‌تواند برای استان مرکزی، شهر اراک و مراکز علمی‌کاربردی مزیت‌های قابل توجهی ایجاد کند.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی درباره وضعیت فعلی دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی اظهار کرد: این دانشگاه در حال حاضر حدود 2400 دانشجوی فعال در سطح استان دارد و فعالیت‌های آموزشی در هفت مرکز دنبال می‌شود. مراکز علمی‌کاربردی استان شامل مرکز توانبخشی، هتل امیرکبیر، هپکو، ماشین‌سازی، آلومینیوم، نیروی انتظامی و مرکز صفا در ساوه است که بیشتر آن‌ها در حوزه صنعت و در جوار واحدهای صنعتی فعالیت دارند.

وی افزود: قرار گرفتن بسیاری از مراکز در کنار صنعت، فرصت اشتغال دانش‌آموختگان را افزایش داده است. مرکز توانبخشی نیز با وجود تفاوت مأموریت نسبت به مراکز صنعتی، ظرفیت مطلوبی دارد و طبق اعلام مسئولان این مرکز، بخش قابل توجهی از دانش‌آموختگان آن وارد بازار کار شده‌اند.

آقامحمدی عنوان کرد: طبق سیاست‌های جدید دانشگاه جامع علمی‌کاربردی، مراکز باید در کنار ارائه آموزش، موضوع تضمین اشتغال و اتصال واقعی دانش‌آموختگان به بازار کار را نیز با جدیت دنبال کنند.

 ایجاد رشته جدید در علمی‌کاربردی منوط به توجیه و تضمین اشتغال است

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی ادامه داد: در سیاست‌گذاری برای ایجاد رشته‌های جدید، صرف علاقه‌مندی به راه‌اندازی یک رشته ملاک نیست و باید طرح توجیهی، نیاز منطقه، ظرفیت مرکز آموزشی و امکان اشتغال دانش‌آموختگان به‌طور دقیق مورد بررسی قرار گیرد، دانشگاه جامع علمی‌کاربردی باید در مسیر تربیت نیروی انسانی ماهر و مورد نیاز بازار کار حرکت کند؛ از این‌رو، تضمین اشتغال یا فراهم‌سازی مسیر روشن ورود فراگیران به بازار کار، از مؤلفه‌های اصلی بررسی و تصویب رشته‌های جدید است.

وی‌ تصریح کرد: مرکز علمی‌کاربردی صفا در ساوه در حوزه آموزش‌های صنعتی، نمونه موفقی از حرکت بر مبنای نیازهای واقعی صنعت و بازار کار به شمار می‌رود و توانسته است با بهره‌گیری از ظرفیت‌های صنعتی منطقه، عملکرد مؤثری در آموزش نیروی انسانی مهارتی داشته باشد.

آقامحمدی بیان کرد: ارزیابی وضعیت مراکز، رشته‌ها و ظرفیت‌های اشتغال‌زایی آن‌ها به‌صورت مستمر دنبال می‌شود و هر مرکز باید متناسب با امکانات، توانمندی‌ها و اقتضائات منطقه‌ای خود، برای توسعه رشته‌های کاربردی برنامه‌ریزی کند، جزئیات فعالیت‌ها، ظرفیت‌ها و عملکرد هر یک از مراکز علمی‌کاربردی استان نیز با حضور مسئولان و کارشناسان روابط عمومی این مراکز قابل ارائه است تا اطلاع‌رسانی دقیق‌تر و جامع‌تری درباره حوزه‌های فعالیت آن‌ها انجام شود.

بیش از 60 درصد دانش‌آموختگان علمی‌کاربردی مرکزی وارد اشتغال شده‌اند

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی با اشاره به وضعیت اشتغال دانش‌آموختگان مراکز علمی‌کاربردی استان اظهار کرد: آمارهای ارائه‌شده از سوی مراکز، ارقامی بیش از 60 درصد را در زمینه اشتغال موفق دانش‌آموختگان نشان می‌دهد و البته برای ارائه آمارهای دقیق‌تر، لازم است اطلاعات مراکز به‌صورت جزئی بررسی و تجمیع شود. دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی در هفت مرکز آموزشی، حدود 35 کدرشته در مقاطع کاردانی و کارشناسی حرفه‌ای فعال دارد که طیف متنوعی از آموزش‌های مهارتی، صنعتی، خدماتی و اجتماعی را پوشش می‌دهند.

وی‌ ادامه داد: مرکز علمی‌کاربردی توانبخشی در رشته‌هایی همچون مدیریت رفاه اجتماعی، مددکاری اجتماعی، مددکاری اجتماعی خانواده و تربیت مربی پیش‌دبستانی فعالیت دارد و در حوزه اشتغال دانش‌آموختگان نیز ظرفیت مطلوبی ایجاد کرده است. مرکز علمی‌کاربردی صفا در ساوه نیز در رشته‌های فنی و حوزه‌هایی از جمله حفاظت فنی فعالیت دارد و با توجه به استقرار در منطقه صنعتی، از ظرفیت مناسبی برای تربیت نیروی انسانی مورد نیاز واحدهای تولیدی برخوردار است.

آقامحمدی بیان کرد: مراکز مستقر در جوار صنایع بزرگ استان، از جمله هپکو، ماشین‌سازی و آلومینیوم، رشته‌های متنوعی را متناسب با نیازهای تخصصی صنعت ارائه می‌کنند که از آن جمله می‌توان به ایمنی، حسابداری مالی، ماشین‌آلات سنگین، ماشین‌آلات راه‌سازی، عملیات امداد و نجات، تولید آلومینیوم و متالورژی اشاره کرد.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی افزود: گروه صنعتی صفا نیز در رشته‌هایی از جمله حسابداری و مدیریت امور اداری فعال است و مرکز ماشین‌سازی در رشته‌های مکانیک، برق فنی، نقشه‌کشی و برق صنعتی، آموزش نیروی مهارتی مورد نیاز بخش تولید را دنبال می‌کند، رشته‌های حقوق قضایی و حقوق ثبتی نیز در مرکز علمی‌کاربردی نیروی انتظامی ارائه می‌شود و مرکز هتل امیرکبیر در حوزه‌های گردشگری، روابط عمومی و هتلداری فعالیت دارد.

وی با اشاره به برنامه دانشگاه برای ورود به عرصه بین‌المللی‌سازی تصریح کرد: دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی هنوز پذیرش دانشجوی بین‌المللی را آغاز نکرده است، اما حرکت در این مسیر در دستور کار قرار دارد و تلاش می‌شود آغاز فعالیت‌ها با برگزاری دوره‌های کوتاه‌مدت برای متقاضیان خارجی باشد. جذب دانشجوی بین‌المللی مستلزم فراهم‌سازی الزامات، انجام مطالعات کارشناسی و بررسی دقیق ظرفیت مراکز است تا مشخص شود کدام مرکز می‌تواند به‌صورت جدی در حوزه بین‌المللی‌سازی فعالیت کند.

سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی درباره کمبود نیروی ماهر در شهرستان‌ها اظهار کرد: یکی از محورهای اصلی آمایش منطقه‌ای رشته‌ها، شناسایی همین نیازهاست؛ در برخی حوزه‌ها تعداد فارغ‌التحصیلان زیاد است، اما بازار کار متناسبی برای آنان وجود ندارد و در برخی بخش‌ها، واحدهای تولیدی به نیروی ماهر نیاز دارند اما فارغ‌التحصیل و متخصص کافی در دسترس نیست.

وی ادامه داد: به مراکز علمی‌کاربردی استان مأموریت داده شده است نیازهای مهارتی هر منطقه را احصا کنند؛ برای نمونه، نیازهای صنعتی و مهارتی ساوه باید به‌طور دقیق شناسایی شود تا بر اساس آن، کدرشته‌های جدید و دوره‌های کوتاه‌مدت هدفمند تعریف شود. هدف از این برنامه، تربیت دانش‌آموختگانی است که مهارت مورد نیاز بازار کار را داشته باشند و بتوانند کمبود نیروی انسانی ماهر در واحدهای صنعتی و تولیدی شهرستان‌های استان مرکزی را جبران کنند.

آقامحمدی با اشاره به ظرفیت مرکز علمی‌کاربردی ماشین‌سازی اراک بیان کرد: این مرکز از نظر فضای فیزیکی، کارگاه‌ها، خوابگاه و امکانات رفاهی و تفریحی، ظرفیت بالایی دارد، اما توسعه آن با ظرفیت‌های موجود تناسب نداشته و باید تنوع رشته‌ها و حوزه‌های فعالیت آن افزایش یابد. دانشگاه از توسعه متناسب مرکز ماشین‌سازی حمایت می‌کند و جلساتی با مدیران این مرکز برای فعال‌سازی هرچه بیشتر ظرفیت‌های آموزشی و مهارتی آن برگزار خواهد شد.

سرپرست دانشگاه جامع علمی کاربردی استان مرکزی درباره مرکز علمی‌کاربردی هتل امیرکبیر اظهار کرد: این مرکز با وجود برخورداری از ظرفیت‌های قابل توجه در حوزه هتلداری، گردشگری و حتی بین‌المللی‌سازی، با محدودیت فضای آموزشی و برخی کمبودهای زیرساختی مواجه است. توسعه فضای آموزشی و تأمین تجهیزات متناسب با رشته‌های فعال، از جمله رشته‌های تخصصی نظیر موسیقی، باید در دستور کار قرار گیرد تا ظرفیت‌های هتل امیرکبیر به‌درستی در مسیر آموزش‌های کاربردی، گردشگری و پذیرش دوره‌های بین‌المللی مورد استفاده قرار گیرد.

انتهای پیام/711/