آیا افزایش قیمت بنزین قیمت نایلون حبابدار و صنعتی را افزایش میدهد؟
- اخبار بازار
- اخبار سازمانها و شرکتها
- 31 مرداد 1405 - 15:24
قیمت بنزین بهصورت مستقیم و فوری تعیینکننده قیمت نایلون حبابدار و سایر محصولات پلیمری نیست؛ اما میتواند از چند مسیر مستقیم و غیرمستقیم بر این بازار اثر بگذارد. مهمترین این مسیرها عبارتاند از:
- افزایش هزینه حملونقل و توزیع
- تغییر هزینه تولید مواد اولیه پتروشیمی
- تغییر قیمت نفتا، اتیلن، پروپیلن و سایر خوراکهای پتروشیمی
- افزایش هزینه برق، بستهبندی و خدمات وابسته
- تغییر رفتار پالایشگاهها و پتروشیمیها در تخصیص خوراک و ظرفیت تولید
با این حال، این تصور که پالایشگاههای تولیدکننده مواد پلیمری میتوانند بهسادگی تولید پلیاتیلن یا سایر پلیمرها را متوقف کرده و به تولید بنزین روی بیاورند، از نظر فنی دقیق نیست. پالایشگاه و پتروشیمی زنجیرههای تولید متفاوتی دارند و تبدیل یک واحد به واحد دیگر معمولاً به سرمایهگذاری سنگین، تغییر تجهیزات و سالها زمان نیاز دارد.
نایلون حبابدار دقیقاً از چه مادهای تولید میشود؟
در بازار ایران، اصطلاح «نایلون» برای بسیاری از فیلمهای پلاستیکی به کار میرود؛ اما از نظر فنی، نایلون حبابدار معمولاً از پلیاتیلن تولید میشود، نه از پلیآمید یا نایلون مهندسی.
مواد اصلی مورد استفاده در نایلون حبابدار
نایلون حبابدار معمولاً از ترکیبی از مواد زیر ساخته میشود:
- پلیاتیلن سبک یا LDPE
- پلیاتیلن سبک خطی یا LLDPE
- گاهی پلیاتیلن بازیافتی
- مستربچها و افزودنیهای ضدالکتریسیته، لغزش یا ضد اشعه فرابنفش
- جوهر و مواد چاپی در صورت چاپدار بودن محصول
فرآیند کلی تولید به این شکل :
نفت یا گاز طبیعی→خوراک پتروشیمی→اتیلن→پلیاتیلن→فیلم پلاستیکی→نایلون حبابدار{نفت یا گاز طبیعی} {خوراک پتروشیمی}{اتیلن} {پلیاتیلن}{فیلم پلاستیکی}{نایلون حبابدار} نفت یا گاز طبیعی→خوراک پتروشیمی→اتیلن→پلیاتیلن→فیلم پلاستیکی→نایلون حبابدار
بنابراین، قیمت نایلون حبابدار بیشتر از قیمت خود بنزین، به قیمت پلیاتیلن، هزینه انرژی، دستمزد، حملونقل و نرخ ارز وابسته است.
افزایش قیمت بنزین چگونه بر قیمت نایلون حبابدار اثر میگذارد؟
الف) اثر مستقیم از مسیر حملونقل
نایلون حبابدار محصولی نسبتاً حجیم و سبک است. به همین دلیل، هزینه حمل آن میتواند سهم قابلتوجهی از قیمت نهایی را تشکیل دهد، بهویژه در مسیرهای طولانی.
افزایش قیمت بنزین یا گازوئیل ممکن است هزینههای زیر را افزایش دهد:
- حمل مواد اولیه از پتروشیمی به کارخانه
- انتقال محصول از کارخانه به عمدهفروش
- ارسال محصول به فروشگاه یا مصرفکننده
- رفتوآمد کارکنان و خدمات تولید
- هزینه تعمیر و نگهداری ناوگان حملونقل
- هزینه بستهبندی و لجستیک
با این حال، در حملونقل جادهای سنگین، گازوئیل معمولاً اهمیت بیشتری از بنزین دارد. بنابراین اگر فقط قیمت بنزین افزایش یابد اما قیمت گازوئیل ثابت بماند، اثر مستقیم آن بر هزینه حمل عمده مواد پلیمری ممکن است محدودتر باشد.
آیا پالایشگاهها ممکن است تولید مواد پلیمری را کاهش داده و به سمت تولید بنزین بروند؟
وظیفه پتروشیمی چیست؟
مجتمع پتروشیمی مواد پایه را به محصولات شیمیایی و پلیمری تبدیل میکند، مانند:
- اتیلن
- پروپیلن
- متانول
- آروماتیکها
- پلیاتیلن
- پلیپروپیلن
- PVC
- پلیاستایرن
- ABS
- پلیآمیدها
در برخی مجتمعهای یکپارچه، پالایشگاه و پتروشیمی در کنار یکدیگر قرار دارند. در این حالت، مدیر مجتمع ممکن است بر اساس سودآوری بازار، بخشی از خوراک را به سمت محصولات پالایشی یا پتروشیمیایی هدایت کند؛ اما این تغییر معمولاً محدود و وابسته به طراحی اولیه مجتمع است.
چرا تبدیل واحد تولید پلیمر به تولید بنزین ساده نیست؟
واحدهای مورد نیاز برای تولید بنزین
برای تولید و بهبود کیفیت بنزین، پالایشگاه به واحدهایی مانند موارد زیر نیاز دارد:
- تقطیر اتمسفریک
- واحد تبدیل کاتالیستی
- ریفرمینگ
- ایزومریزاسیون
- آلکیلاسیون
- هیدروتریتینگ
- واحدهای تصفیه گوگرد
- اختلاط نهایی بنزین
این تجهیزات از نظر طراحی، کاتالیست، فشار، دما، مواد اولیه و استاندارد محصول با واحدهای تولید پلیمر تفاوت اساسی دارند.
بنابراین یک پتروشیمی تولیدکننده پلیاتیلن نمیتواند صرفاً با تغییر برنامه تولید، همان واحد را به کارخانه بنزین تبدیل کند. چنین کاری ممکن است به ساخت واحدهای جدید و سرمایهگذاری بسیار سنگین نیاز داشته باشد.
جایگاه آیوپک، سام پلاستیک و تکپک در بازار نایلون حبابدار ایران
در بازار ایران، کارخانه آیوپک یکی از شناختهشدهترین تولیدکنندگان نایلون حبابدار و محصولات بستهبندی پلاستیکی به شمار میرود. این مجموعه در برخی مطالب منتشرشده، بهعنوان بزرگترین تولیدکننده و صادرکننده نایلون حبابدار در ایران و منطقه معرفی شده است. بااینحال، ظرفیت تولید، تنوع محصولات، حضور مستمر در بازار و فروش مستقیم کارخانه، آیوپک را به یکی از مراجع مهم این حوزه تبدیل کرده است.
در زمان بررسی، قیمتهای اعلامی سایت برای برخی محصولات نایلون حبابدار بهصورت کیلویی ارائه شده بود؛ از جمله نایلون حبابدار درجه یک، درجه دو، انواع چاپدار و کیسههای حبابدار. این قیمتها ثابت نیستند و با تغییر قیمت پلیاتیلن، نرخ ارز، هزینه انرژی و وضعیت عرضه مواد پتروشیمی تغییر میکنند. به همین دلیل، وبسایت آیوپک برای بسیاری از خریداران عمده به یک شاخص اولیه برای مقایسه قیمت بازار تبدیل شده است.
آیا تولیدکنندگان ممکن است عمداً تولید را کاهش دهند؟
بله، اما این تصمیم الزاماً به دلیل افزایش قیمت بنزین نیست.
تولیدکننده ممکن است در شرایط زیر تولید را کاهش دهد:
- قیمت مواد اولیه بیش از قیمت فروش محصول رشد کند
- بازار با رکود مواجه شود
- تأمین پلیاتیلن دشوار شود
- هزینه انرژی و حملونقل افزایش یابد
- امکان فروش محصول با حاشیه سود مناسب وجود نداشته باشد
- محدودیت برق یا گاز ایجاد شود
- سرمایه در گردش کافی نباشد
در این حالت، کاهش تولید معمولاً ناشی از کاهش حاشیه سود و مشکلات تأمین است، نه تصمیم برای تبدیل خط تولید نایلون به خط تولید بنزین.
جمعبندی نهایی
افزایش قیمت بنزین میتواند بر قیمت نایلون حبابدار و نایلونهای صنعتی اثر بگذارد، اما این اثر معمولاً از مسیرهای زیر ایجاد میشود:
- افزایش هزینه حملونقل
- افزایش هزینه خدمات و توزیع
- ایجاد تورم عمومی
- افزایش احتمالی قیمت خوراکهای پتروشیمی
- تغییر انتظارات بازار
همچنین، پالایشگاهها و پتروشیمیها را نباید یک واحد تولیدی واحد تلقی کرد. پالایشگاه عمدتاً سوخت و برشهای نفتی تولید میکند، در حالی که پتروشیمی مواد پایه شیمیایی و پلیمرها را میسازد. تبدیل تولید پلیمر به بنزین بهسادگی امکانپذیر نیست و نیازمند تجهیزات، سرمایهگذاری و طراحی متفاوت است.
منبع : دکتر مهدی انوری (پژوهشگر حوزه انرژی )
متن کامل مقاله در سایت آِیوپک هست
نتیجه اصلی
افزایش قیمت بنزین میتواند قیمت نایلون حبابدار را افزایش دهد، اما این افزایش معمولاً مستقیم و به همان نسبت نیست. همچنین کاهش تولید پلیمر و حرکت به سمت تولید بنزین فقط در مجتمعهای پالایشگاهی-پتروشیمیایی یکپارچه و در چارچوب تصمیمات سرمایهگذاری و سیاستگذاری بلندمدت امکانپذیر است؛ نه در یک کارخانه معمولی تولید نایلون یا پلیاتیلن.
"این مطلب تبلیغاتی است"