به گزارش خبرگزاری تسنیم از اهواز، در زمان پیامبر اکرم(ص)، خبرها با سرعت اندک و با صدای آدم‌ها و نامه‌ها منتقل میشدند، اما امروز خبر تنها فقط با یک کلیک حرکت می‌کند و به تمام دنیا میرسد.

فاصله‌ شنیدن یک خبر و انتقال آن به دور دست‌ترین نقاط، فقط چند ثانیه طول می‌کشد، اما مسئله اصلی همچنان باقی مانده: شیوه مواجهه و برخورد انسان با حقیقت.

امروزه فقط چند ثانیه لازم است تا یک روایت اشتباه درباره فرد یا جامعه‌ای ساخته شود و در اختیار مردم قرار بگیرد. حتی اگر آن فرد یا جامعه سالها برای ساختن خود تلاش کرده باشند، یک تصویر یا یک جمله یا یک اشتباه در چند ساعت تمام آن گذشته را تحت الشعاع قرار میدهد.

سیره پیامبر(ص) یکی از تفاوت‌های مهم میان فرهنگ امروز شبکه‌های اجتماعی و رسانه با منش پیامبر(ص) را نشان میدهد. در سیره پیامبر(ص)، انسان در یک رفتار، یک اشتباه یا یک لحظه خلاصه نمیشود اما فضای رسانه‌ امروز گاهی یک روایت نادرست را به جای تمام واقعیت مینشاند.

امروزه ما ابزارهایی برای انتشار در اختیار داریم که در هیچ مقطعی از تاریخ به این گستردگی در اختیار انسان نبوده است. در چنین شرایطی بررسی منش و سیره پیامبر(ص) در زمینه چگونگی روایتگری و رعایت اخلاق‌مداری رسانه‌ای، بیشتر از آنکه مربوط به گذشته باشد، مربوط به مسئولیتی است که همراه این قدرت به وجود آمده است.

پیامبر با اینکه در عصر ارتباطات زندگی نمیکرد اما اخلاقمداری پیامبر(ص) در مواجهه با ابزارهای محدود رسانه در زمان خود، بیش از آنکه یک بحث تاریخی باشد، تبیین یک مسئولیت اخلاقی و انسانی در این زمینه است.

به عنوان مثال در ماجرای ولید بن عقبه و قبیله بنی‌مصطلق، زمانی که خبری درباره خودداری این قبلیه از پرداخت زکات و آمادگی آنان برای مقابله با مسلمانان به پیامبر(ص) رسید، پیامبر(ص) پیش از آنکه بر اساس این خبر اقدامی انجام دهد، موضوع را بررسی کرد و در ادامه معلوم شد که خبر اولیه، اشتباه بوده است. اهمیت این مسئله این است که اگر این خبر مبنای تصمیم قرار میگرفت، میتوانست پیامدهای سنگینی داشته باشد.

شاید تفاوت اصلی یک رسانه حرفه‌ای با شبکه‌های اجتماعی هم همین‌ باشد که پیش از انتشار، حقیقت را بررسی کند و مسئولیت آن را به یاد داشته باشد. با اینکه از زمان پیامبر(ص) تا به حال، رسانه‌ها تغییر کرده‌اند، ابزارها تغییر کرده‌اند، اما مسئولیت اخلاقی و انسانی رسانه در این زمینه همچنان پابرجاست.
 

یادداشت از: حسن نجداوی پور 

انتهای پیام/