تابستان داغ و خطر خاموش گرمازدگی؛ چگونه آب و املاح بدن را حفظ کنیم؟

به گزارش خبرگزاری تسنیم از گرگان، گرمازدگی یکی از شایع‌ترین عوارض ناشی از افزایش دمای محیط است که بر اثر ناتوانی بدن در تنظیم دما و جبران میزان بالای تعریق ایجاد می‌شود و گروه‌هایی مانند شاغلان فضای باز، سالمندان، کودکان و افرادی که در مسیرهای طولانی پیاده‌روی قرار دارند، بیشتر در معرض آن قرار دارند.

در شرایط گرمای شدید، بدن برای حفظ دمای طبیعی خود از طریق تعریق اقدام به دفع حرارت می‌کند؛ اما همراه با تعریق، بخشی از آب و املاح ضروری بدن مانند سدیم و پتاسیم نیز از دست می‌رود. ادامه این روند بدون جایگزینی مناسب مایعات و الکترولیت‌ها، می‌تواند موجب بروز علائمی مانند تشنگی شدید، خشکی پوست و دهان، ضعف، سرگیجه، کاهش تمرکز، خستگی و در مراحل شدیدتر اختلال هوشیاری و شوک ناشی از گرما شود.

اهمیت این موضوع در روزهای پیش‌رو، با توجه به حضور بسیاری از مردم در سفرها و به‌ویژه پیاده‌روی اربعین، دوچندان می‌شود؛ چراکه قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض گرما، فعالیت بدنی مداوم و دسترسی محدود به شرایط خنک‌کننده، احتمال کم‌آبی بدن و گرمازدگی را افزایش می‌دهد.

کارشناسان حوزه سلامت تأکید دارند که پیشگیری از گرمازدگی بیش از آنکه نیازمند اقدامات پیچیده باشد، به رعایت چند نکته ساده اما مهم در سبک زندگی و تغذیه وابسته است؛ از مصرف کافی آب و مایعات مناسب گرفته تا استفاده از مواد غذایی سرشار از آب و املاح و پرهیز از خوراکی‌هایی که تشنگی و دفع آب بدن را افزایش می‌دهند. رعایت این توصیه‌ها می‌تواند نقش مهمی در حفظ سلامت افراد و پیشگیری از عوارض ناشی از گرمای هوا داشته باشد.

فرهاد لشکربلوکی، مدیرگروه بهبود تغذیه دانشگاه علوم پزشکی گلستان، با اشاره به اینکه گرمازدگی یکی از مشکلات شایع در فصل تابستان به شمار می‌رود، اظهار کرد: افزایش تعریق و قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض گرما می‌تواند موجب از دست رفتن آب و املاح بدن شود و در صورت بی‌توجهی، عوارض جدی برای سلامت فرد ایجاد کند.

وی افزود: گرمازدگی معمولاً با احساس تشنگی آغاز می‌شود، اما در صورت ادامه کم‌آبی بدن، علائمی مانند خشکی پوست، خشکی لب و دهان، سرگیجه، کاهش تمرکز و اختلال در عملکرد ذهنی بروز پیدا می‌کند و در شرایط شدیدتر حتی ممکن است به شوک‌های ناشی از گرما منجر شود.

مدیرگروه بهبود تغذیه دانشگاه علوم پزشکی گلستان با تأکید بر ضرورت مراقبت بیشتر افراد شاغل در محیط‌های گرم و فضای باز، گفت: افرادی که در این شرایط فعالیت دارند یا زائرانی که در ایام اربعین در مسیر پیاده‌روی حضور پیدا می‌کنند، باید توجه ویژه‌ای به تأمین آب مورد نیاز بدن و جایگزینی املاح از دست رفته داشته باشند.

میوه‌های آبدار و نوشیدنی‌های کم‌شیرین 

لشکربلوکی با بیان اینکه مصرف برخی مواد غذایی می‌تواند به حفظ تعادل آب و الکترولیت‌های بدن کمک کند، تصریح کرد: استفاده از میوه‌های پرآب مانند هندوانه، خربزه، کیوی و خیار، همچنین نوشیدنی‌های کم‌شیرین مانند شربت خاکشیر، آبلیمو و دوغ کم‌نمک در روزهای گرم توصیه می‌شود.

وی ادامه داد: غذاهای سبک مانند آش و سوپ کم‌نمک نیز می‌توانند علاوه بر تأمین مایعات مورد نیاز بدن، بخشی از املاح از دست رفته بر اثر تعریق را جبران کنند.

غذاهای شور و چرب تشنگی را افزایش می‌دهند

مدیرگروه بهبود تغذیه دانشگاه علوم پزشکی گلستان با اشاره به ضرورت کنترل مصرف برخی خوراکی‌ها در روزهای گرم سال، اظهار کرد: مصرف غذاهایی که موجب افزایش احساس تشنگی یا بالا رفتن نیاز بدن به آب می‌شوند باید محدود شود.

وی افزود: غذاهای سرخ‌شده، پرنمک و بسیار چرب، لبنیات پرچرب، آجیل‌های شور و تنقلاتی مانند چیپس و تخمه شور از جمله موادی هستند که می‌توانند تشنگی را افزایش دهند و روند از دست دادن آب بدن را تشدید کنند.

لشکربلوکی با اشاره به اهمیت زمان مصرف برخی خوراکی‌ها گفت: به‌ویژه مصرف تنقلات شور و آجیل‌های شور در ساعات پایانی شب در این ایام باید کاهش پیدا کند تا بدن بتواند تعادل آب مورد نیاز خود را حفظ کند.

مصرف زیاد چای پررنگ و قهوه؛ عامل تشدید کم‌آبی بدن 

وی همچنین درباره مصرف زیاد نوشیدنی‌های حاوی کافئین هشدار داد و گفت: چای پررنگ و قهوه در مقادیر زیاد می‌توانند باعث افزایش دفع ادرار شوند و به دنبال آن، میزان آب بدن کاهش یابد.

مدیرگروه بهبود تغذیه دانشگاه علوم پزشکی گلستان خاطرنشان کرد: رعایت چند توصیه ساده تغذیه‌ای، مصرف کافی آب و توجه به تأمین املاح بدن می‌تواند از بروز گرمازدگی جلوگیری کند و به افراد کمک کند در روزهای گرم سال، فعالیت‌های روزمره و حضور در مراسم‌های مختلف را با سلامت بیشتری انجام دهند.

انتهای پیام/