ستاره‌ای که در تاریکی عصر تعصب درخشید

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، «سفیر سلک وسطی»، با نگاهی به زندگی، شخصیت و مهمترین اصول فلسفی صدرالمتألهین ملاصدرا با ترجمه امیرحسین الهیاری از سوی انتشارات مولی منتشر شد و در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفت. الهیاری که پیش از این با ترجمه آثاری چون «متنبی پس از هزار سال» و «گاه ناچیزی مرگ» در میان مخاطبان علاقه‌مند به ادبیات عرب شناخته شده است، در کتاب حاضر به ارائه ترجمه‌ای از کتاب ابوعبدالله زنجانی درباره ملاصدرا پرداخته است. 

ابوعبدالله زنجانی از فقها، مفسرین و نویسندگان نامدار سده چهاردهم هجری قمری است. او که به عنوان اولین دانشمند ایرانی فرهنگستان دمشق شناخته می‌شود، در میان آثاری که از او به یادگار مانده، رساله‌ای درباب ملاصدرا، عارف و بنیانگذار مکتب فلسفی حکمت متعالیه دارد که با عنوان «الفیلسوف الفارسى الکبیر صدرالدین شیرازى» در مجله العلمى العربى منتشر شد. این اثر در واقع اولین اثر مستقل به زبان عربى در شرح حال و آرای ملا صدرا و در بردارنده یک دروه اصول فلسفى صدرالمتألهین است که نویسنده با مراجعه به منابع متعدد آن را گردآوری کرده است. 

بخش اول این کتاب، در مورد زندگى‌نامه و تلاش عملى ملاصدرا بر پایه منابع رجالى و همچنین گزارشى از اوضاع اجتماعى شیرازى در دوران حیاتش است. بخش دوم کتاب، به بیان آثار و تألیفات ملا صدرا پرداخته است. در بخش پایانى موضوع هایى چون وحدت وجود، حرکت جوهرى، علم بارى غایت وجود عالم، را که از مهمترین اصول فلسفى ملا صدرا به شمار مى‌رود به شکل تطبیقى با افکار و اندیشه‌هاى دیگر فلاسفه مقایسه کرده و مورد بحث قرار داده است.

«سفیر سلک وسطی» کتابی مختصر و در عین حال مفید برای شناختن اندیشمندی است که شرح آرای او سال‌ها محل بحث بزرگانی چون ملاهادی سبزواری و علامه طباطبایی بود. در مقدمه الهیاری بر این اثر آمده است:

در طلیعه قرن یازدهم شهر شیراز از بلاد فارس مردی چشم به جهان گشود که می‌توان او را از بزرگترین فیلسوفان الهی به شمار آورد. همانان که نظر اندر ملکوت آسمان‌ها و زمین کرده و اهل یقین بودند. آری صدرالدین محمد بن ابراهیم شیرازی مراد ما از این تعریف و توصیف است و در این کتاب به طور مفصل درباره زندگی شخصیت و فلسفه او سخن خواهیم گفت.

ظهور او در دورانی اتفاق افتاد که ستاره فلسفه فروغی نه‌چندان داشت و تنها پایمردان علم و برگزیدگان خداوند در سپاه فلسفه ایستاده بودند. جماعتی اندک‌شمار. روزگاری بود که اهل اندیشه، پشت پرده تقیه پنهان می‌شدند مگر جان خویش در امان دارند و زور متعصبان زیاد بود و قلم مخالفان فلسفه، و در رأس ایشان فقها از تیغ تیزتر. وگر روزنه امید مکتب تصوف و اندک‌حامیانی که دل‌هاشان به نور عقل منور بود نبود، این فیلسوف الهی نیز به آسانی قربانی نادانی و ستیهندگی زمانه می‌شد، و سرنوشتی چون شیخ مقتول و شهید اندیشه، شهاب الدین یحیی سهروردی می‌یافت.

کتاب «سفیر سلک وسطی» از سوی نشر مولی در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است. 

انتهای پیام/