به گزارش خبرگزاری تسنیم از شیراز، محمدعلی شاهرخ‌نیا عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس در نشست علمی با عنوان «بهره‌وری آب در کشاورزی، پیشران امنیت غذایی» اظهار کرد: بهره‌وری آب در بخش کشاورزی تنها با تغییر روش آبیاری محقق نمی‌شود و برنامه‌ریزی دقیق آبیاری، تحویل حجمی آب و استفاده از شیوه‌های نوین آبیاری سه ضلع اصلی مثلث افزایش بهره‌وری آب و صیانت از منابع آبی به شمار می‌روند.

وی افزود: استفاده از شیوه‌های سنتی آبیاری در مزارع و باغ‌ها، مهم‌ترین عامل مصرف بالای آب در بخش کشاورزی است و برای کاهش این مصرف باید مجموعه‌ای از راهکار‌های علمی و مدیریتی به‌کار گرفته شود.

شاهرخ‌نیا با اشاره به روش‌های مختلف آبیاری سطحی افزود: مدیریت غیرعلمی و سنتی این روش‌ها موجب هدررفت قابل توجه آب می‌شود، هرچند در میان روش‌های آبیاری سطحی، آبیاری فارو یا جویچه‌ای نسبت به آبیاری کرتی و نواری، هدررفت کمتری دارد.

عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس با تشریح شیوه‌های آبیاری تحت فشار از جمله بارانی و قطره‌ای گفت: اگرچه تغییر سیستم‌های آبیاری از سنتی به نوین یکی از بهترین راهکار‌ها برای مدیریت مصرف آب در کشاورزی است، اما این روش‌ها علاوه بر هزینه‌بر بودن، در صورت نبود برنامه‌ریزی آبیاری، گاهی به افزایش مصرف آب نیز منجر می‌شوند.

شاهرخ‌نیا تأکید کرد: آنچه موجب صرفه‌جویی واقعی و افزایش بهره‌وری آب می‌شود، تعیین دقیق زمان شروع و پایان آبیاری با استفاده از روش‌های علمی است.

وی با بیان اینکه بسیاری از کشاورزان به دلایل مختلف تمایل چندانی به استفاده از برنامه‌ریزی آبیاری ندارند، افزود: استفاده از کنتور‌های هوشمند و تحویل حجمی آب می‌تواند در این زمینه راهکاری مؤثر باشد.

این پژوهشگر بخش کشاورزی با اشاره به نتایج تحقیقات انجام‌شده در فارس گفت: میانگین مصرف آب در مزارع ذرت با آبیاری سطحی و مدیریت سنتی در سال‌هایی که کمبود آب وجود نداشت، به 13 هزار مترمکعب در هکتار می‌رسید، در حالی که این میزان در شیوه‌های نوین آبیاری همراه با برنامه‌ریزی دقیق، به حدود 6 هزار مترمکعب در هکتار کاهش یافته است.

وی ادامه داد: بر این اساس، استفاده از شیوه‌های نوین آبیاری همراه با برنامه‌ریزی دقیق می‌تواند ضمن کاهش 50 درصدی مصرف آب در هر هکتار، بهره‌وری آب را بیش از دو برابر افزایش دهد.

شاهرخ‌نیا همچنین با اشاره به بررسی‌های انجام‌شده درباره میزان آب مصرفی محصولات مختلف زراعی و باغی گفت: نیشکر و خرما در زمره محصولات با بیشترین مصرف آب و کلزا و زعفران از جمله محصولات با کمترین میزان مصرف قرار دارند.

وی خاطرنشان کرد: برخلاف تصور عمومی، حجم آب مصرفی هندوانه نسبت به بسیاری از محصولات زراعی و باغی کمتر است.

عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس در پایان گفت: آموزش مستمر کشاورزان، برنامه‌ریزی آبیاری، افزایش قیمت واقعی آب یا سهمیه‌بندی آن از جمله عواملی است که می‌تواند در بهینه‌سازی مصرف و حفاظت از منابع ارزشمند آبی اثرگذار باشد.

انتهای پیام/424