هشدار یک نوبلیست اقتصاد درباره خطر بسته ماندن تنگه هرمز
- اخبار اقتصادی
- اخبار اقتصاد ایران
- 21 ارديبهشت 1405 - 10:23
گروه تفسیر جنگ خبرگزاری تسنیم (روز 72- گزارش شماره 388)
ماجراجویی، جنایت و قلدری دولت تروریستی آمریکا باعث بسته ماندن تنگه هرمز شده است؛ پروفسور پل کروگمن (نوبلیست اقتصاد) میگوید: جهان خطر یک رکود جهانی شدید ناشی از بسته شدن تنگه هرمز را دست کم گرفته است.
کروگمن معتقد است اکثر پیشبینیها (مثل پیشبینی صندوق بینالمللی پول) «به اندازه کافی هشداردهنده نیستند» چون با حدس قیمت نفت شروع میکنند. به گفته او، این روش اشتباه است. باید از محدودیت فیزیکی عرضه شروع کرد: 20 درصد نفت جهان جریان ندارد. این کاهش عرضه باید با «نابودی تقاضا» جبران شود، یعنی جهان باید به طور قابل توجهی نفت کمتری بسوزاند.
نابودی تقاضا چگونه رخ میدهد؟
از آنجایی که مردم در کوتاهمدت نمیتوانند به راحتی به منابع انرژی دیگر روی بیاورند یا عادات رانندگی خود را تغییر دهند، کروگمن میگوید راه اصلی کاهش تقاضای نفت، ایجاد یک رکود جهانی است: مردم کمتر مصرف میکنند و کمتر تولید میکنند.
مثال تاریخی
کروگمن بحران فعلی را با شوک نفتی 1973 مقایسه میکند:
- کاهش نفت در آن زمان: حدود 17.5 درصد پایینتر از روند قبل از بحران.
- کاهش رشد اقتصادی در آن زمان: حدود 7.5 درصد پایینتر از روند قبل از بحران.
او هشدار میدهد که کاهش مشابه در حال حاضر به معنای رشد صفر یا منفی جهانی برای دو سال است که بسیار بدتر از پیشبینی 3 درصدی صندوق بینالمللی پول است.
عوامل کاهشدهنده شدت بحران
کروگمن سه عامل را میپذیرد که ممکن است شدت بحران را کم کند:
امکان توافق: آمریکا میتواند با «با صدای بلند پیروزی را اعلام کردن و در عمل شکست را پذیرفتن» تنگه را باز کند.
شدت نفتی کمتر: اقتصاد جهان در حال حاضر به ازای هر دلار تولید ناخالص داخلی، نفت بسیار کمتری نسبت به 1973 مصرف میکند.
جایگزینهای بیشتر: با فرصت یک یا دو سال، جهان راحتتر از دهه 1970 میتواند به منابع انرژی دیگر روی بیاورد.
نتیجهگیری
با وجود عوامل کاهشدهنده، کروگمن نتیجه میگیرد که اگر تنگه هرمز سه ماه دیگر هم بسته بماند (که به گفته او «بسیار محتمل» است)، رخداد رکود جهانی محتمل است.
انتهای پیام/