نگاه تحلیلگر مشهور ترکیه به رونمایی از موشک قاره پیمای این کشور

به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، این روزها رسانه‌های ترکیه با آب و تاب بسیار درباره رونمایی از موشک قاره پیمای این کشور صحبت می‌کنند. موشکی با برد 6 هزار کیلومتر ساخته شده و قدرت تخریبی آن 10 برابر بیشتر از موشک «غضب» است.

تحلیلگران می‌گویند ممکن است این موشک دارای پیشرانه مایع چند مرحله‌ای، سرعت‌های مافوق صوت بین 9 تا 25 ماخ و احتمالاً دارای قابلیت MIRV باشد. بسیاری از موشک ‌های مدرن دارای فناوری MIRV هستند؛ یعنی می‌‌توانند چندین کلاهک مستقل حمل کنند که هرکدام به هدف جداگانه ‌ای اصابت می‌‌کند. این قابلیت قدرت تخریب و کارایی راهبردی آن‌ها را به شکل چشمگیری افزایش می‌‌دهد.

گفته شده موشک تولید ترکیه 6 هزار کیلومتر برد دارد و این در حالی است که پیشرفته‌ترین موشک قاره پیمای ساخت روسیه بین 18 تا 19 هزار کیلومتر برد دارد. با این حال، «یلدرم خان» با همین برد فعلی نیز در منطقه، مورد توجه قرار گرفت. روزنامه اکسیژن چاپ آنکارا خبر داده که یک طرف موشک دارای مونوگرام امپراتوری سلطان بایزید اول عثمانی است، در حالی که دماغه آن امضای مصطفی کمال آتاتورک را دارد.


«یلدرم خان» موشکی با نام پادشاه عثمانی

سلطان یلدرم خان بایزید، چهارمین سلطان عثمانی فرزند ارشد سلطان‌ مراد اول، بین سالیان 1389 میلادی تا 1403 میلادی و به مدت 14 سال بر تخت پادشاهی نشسته است. او علاقه زیادی به جنگ، قلمروگشایی و فتوحات نظامی داشت. او در جوانی و در همان دوران ولیعهدی، برادرش ساوجی را به قتل رساند. چرا که او با همراهی پسر امپراتور روم شرقی، علیه پدرش سلطان مراد دست به عصیان زده بود.

بایزید در جنگ سلطان مراد در برابر علی بیگ قارامان، چنان شجاعتی از خود نشان داد که لقب یلدرم به معنی صاعقه را دریافت کرد. زمانی که سلطان مراد در جنگ با اتحاد صلیبیان در بالکان کشته شد، بایزید بنا به وصیت پدر به عنوان سلطان بر تخت نشست.

اما به منظور محکم کاری و تثبیت قدرت، دستور داد برادرش یعقوب چلبی را خفه کنند تا هوس رقابت به سرش نزند. بایزید برای جبران پیامدهای این خشونت بزرگ، ناچار شد به صدها تن از بزرگان و علمای آن دوران باج و امتیاز بدهد اما در عمل، به ضرر او تمام شد و بسیاری از امرای محلی را از سلطان دور کرد. 

بایزید تقریباً تمام عمر خود را صرف جنگ و قشون کشی کرد و سرانجام در جنگ با سپاه تیموری در جنگ مشهور انقره (آنکارای فعلی) به دست امیر تیمور اسیر شد و مدت‌ها او را در یک قفس آهنی بزرگ محبوس کردند تا این که در اسارت و بیماری درگذشت.

در مجموع، بایزید در دوران عمر خود، به یک‌ قرن‌ هرج‌ و مرج‌ و انحطاط‌ در آناتولی پایان داد و در عصر او، مرزهای‌ عثمانی‌ از مشرق‌ به‌ فرات‌ و از مغرب‌ به‌ رود دانوب‌ رسید. حاکمیت‌ ترکان‌ عثمانی‌ را بر کشورهای‌ بالکان‌ برقرار کرد و بر قدرت‌ سیاسی‌ و نظامی‌ دولت‌ عثمانی‌ افزود و اگر زنده می‌ماند، استانبول را هم فتح می‌کرد، اما با مرگ او، این رویداد مهم پنجاه سال به تاخیر افتاد و در دوران سلطان محمد فاتح، عملی شد. 

نامگذاری موشک قاره پیمای ترکیه با نام چهارمین سلطان عثمانی، استعاره سیاسی – دفاعی خاصی دارد و نشان دهنده این است که قدرت هجومی سلطان بایزید در حمله به دورترین نقاط آن روزگار قلمرو عثمانی و رسیدن به بالکان و دانوب، به عنوان یک مزیت نظامی مهم، برای مقامات سیاسی کنونی ترکیه نیز موضوعی قابل تحسین و یادآوری است.

یکی از تحلیلگران مشهور ترکیه به نام مراد یتکین، درباره تولید موشک یلدرم خان در ترکیه، یادداشتی نوشته که ابعاد جالبی از اهداف دولت آنکارا در ساخت این سلاح استراتژیک را روشن می‌کند. در ادامه، بخش‌هایی از دیدگاه مراد یتکین درباره موشک یلدرم خان را با هم مرور می‌کنیم:

هدف ترکیه چیست؟

بزرگترین شگفتی نمایشگاه صنایع دفاعی «ساحا استانبول» که در 5 مه در استانبول آغاز شد، رونمایی از موشک بالستیک یلدرم خان بود. گفته می‌شود این موشک ظرفیت پرتاب کلاهک 3 تنی را تا 6000 کیلومتر دارد.

نیلوفر کوزولو، مدیر تحقیق و توسعه وزارت دفاع ملی از مقاماتی بود که درباره این موشک برای ما صحبت کرد. او مهندس مکانیک، رئیس تیم تحقیق و توسعه وزارت دفاع و رئیس گروه ساخت بمب و مهمات استراتژیک است. حالا معلوم شده که او در عین حال، همه کاره تیم تحقیقاتی ساخت موشک یلدرم خان بوده و همراه با اعضای تیمش به مدت 10 سال و به شکل محرمانه، روی این پروژه کار کرده است.

او می‌گوید: «اولین نتایج آزمایش یلدرم خان به زودی اعلام خواهد شد. در حال حاضر، 8 کشور شناخته شده‌اند که موشک‌های بالستیک قاره‌پیما در نیروهای مسلح خود دارند: ایالات متحده، روسیه، چین، فرانسه، بریتانیا، هند، اسرائیل و کره شمالی. حالا ترکیه نیز نهمین کشور این گروه است».

داشتن یک موشک بالستیک قاره‌پیما (ICBM) به این معنی است که یک کشور جاه‌طلبی‌های سیاسی و نظامی دارد که فراتر از مرزهای خود گسترش می‌یابد. به عنوان مثال، کوزولو تأکید می‌کند که آنها نشان داده‌اند که یکی از معدود کشورهای جهان هستند که می‌توانند نیتروژن ترتروکسید را به عنوان سوخت موشک تولید کنند. در واقع، پنج کشور اول از 8 کشوری که ما به آنها اشاره کردیم، در حال حاضر 5 عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد با حق وتو هستند.

موشک‌هایی با برد بیش از 5500 کیلومتر، موشک‌های بالستیک قاره‌پیما محسوب می‌شوند. این اندازه در طول جنگ سرد به عنوان کوتاه‌ترین فاصله مهم استراتژیک بین ایالات متحده و اتحاد جماهیر شوروی تعیین شده بود. بنابراین، داشتن موشک بالستیک قاره‌پیما به این معنی است که یک کشور تهدیداتی را که فراتر از همسایگانش است، درک و مطرح می‌کند.

به عنوان مثال، پاکستان بمب‌های هسته‌ای دارد اما موشک بالستیک قاره‌پیما ندارد، این کشور موشک‌های میان‌برد با پوشش بالستیک دارد که هند، ایران، افغانستان و کشورهای عربی خلیج فارس را در بر می‌گیرد. (اتفاقاً، اخباری منتشر شده است مبنی بر اینکه پاکستان می‌خواهد بمب‌های موسوم به غضب یا خشم را از ترکیه خریداری کند.)

اگر ترکیه یک موشک بالستیک قاره‌پیما با برد 6000 کیلومتر داشته باشد، پوشش بالقوه آن تمام اروپا و بخش‌های بزرگی از آسیا و آفریقا را در بر خواهد گرفت. ترکیه در حال حاضر موشک‌های تایفون را در اختیار دارد که قادر به رسیدن از یونان به ایران و از روسیه به اسرائیل هستند تا با تهدیدات همسایگان خود مقابله کنند. 


پیامی که با معرفی موشک‌های بالستیک قاره‌پیما منتقل می‌شود، این نیست که این موشک قطعاً مورد استفاده قرار خواهد گرفت، بلکه این است که این فناوری اکنون می‌تواند توسط مهندسان ترک در ترکیه تولید شود.

ترکیه باید تا قبل از اجلاس ناتو که قرار است از 5 تا 7 جولای در آنکارا برگزار شود، نقش خود را در رابطه با اروپا، به ویژه از نظر لابی ضد ترکیه در اتحادیه اروپا، مورد بررسی قرار دهد. 
وقتی به سال 2016 برمی‌گردیم، سالی که نیلوفر کوزولو، مدیر تحقیق و توسعه وزارت دفاع ملی، آن را به عنوان تاریخ شروع پروژه موشک‌های بالستیک قاره‌پیما اعلام کرد، با کودتای 15 ژوئیه 2016 مواجه می‌شویم که بزرگترین آسیب سیاسی و نظامی ترکیه در دهه‌های اخیر است.

این نقطه عطفی در تغییر روابط ترکیه با ایالات متحده و ناتو به سمت «استقلال استراتژیک» است. اگرچه هنوز در مورد صحت این تصمیم بحث می‌شود، اما سال 2016 همچنین آغاز بسیاری از تصمیمات بود، از خرید موشک‌های S-400 از روسیه گرفته تا تغییر سیاست درباره سوریه و پ.ک.ک و تنوع‌بخشی و حمایت از پروژه‌های صنعت نظامی با باز کردن آنها به روی رقابت غیرنظامی.

به نظر می‌رسد که رئیس جمهور طیب اردوغان، بر فعالیت مستمر در پروژه موشک‌های بالستیک قاره‌پیما و سیستم‌های دفاع هوایی داخلی مانند گنبد فولادی را ادامه می‌دهد و توسعه صنایع دفاعی در ترکیه، همچنان ادامه خواهد یافت.
انتهای پیام/