دستاوردهای پوچ ایروان در بروکسل؛ وعدههای تکراری اروپا به ارمنستان
- اخبار بین الملل
- اخبار ترکیه و اوراسیا
- 17 ارديبهشت 1405 - 12:04
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، بر اساس نتایج و خروجیهای به دست آمده از نخستین نشست مشترک و سطح بالای ارمنستان و اتحادیه اروپا، به وضوح مشخص است که بروکسل هیچگونه تعهد اقتصادی جدید، ملموس و الزامآوری را در قبال ارمنستان و در راستای تقویت پیوندهای تجاری با این کشور قفقاز جنوبی بر عهده نمیگیرد.
بررسی دقیق بیانیه مشترک 44 مادهای که در پایان این نشست به تصویب رسید، نشان میدهد که این سند عمدتاً دربردارنده مفاهیم و فرمولبندیهای صرفاً اعلامی، شعارگونه و نمادین است.
در واقع، میتوان گفت که بر اساس محتوای این بیانیه، بزرگترین و شاید تنها دستاورد ملموس دولت ارمنستان از این نشست پر سر و صدا، صرفاً ثبت و تایید پیشرفتهای نسبی و قابل توجه در روند طولانیمدت آزادسازی روادید (ویزای شنگن) از سوی مقامات بروکسل بوده است؛ موضوعی که تا اجرایی شدن فاصله زیادی دارد.
سراب لغو روادید؛ بازی غرب با افکار عمومی ارمنستان
مقامات اروپایی در این نشست تلاش کردند تا با برجسته کردن موضوع روادید، دستاوردی دیپلماتیک برای دولت غربگرای ایروان تراشیده و افکار عمومی ارمنستان را با وعدههای جذاب همراه سازند.
در همین رابطه، اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا طی سخنانی با اشاره به این موضوع اظهار داشت: «آزادسازی روادید یک اولویت بسیار مهم است که به شدت مورد توجه و دغدغه مردم ارمنستان قرار دارد. البته این دغدغه کاملاً منطقی و بیاساس نیست؛ چرا که نزدیکتر کردن مردم به یکدیگر یک مسئله محوری و کلیدی در سیاستهای ماست. ما امروز بسیار خرسندیم که اولین گزارش رسمی از پیشرفتهای حاصل شده در این مسیر را ارائه داده و این موفقیت را به شما تبریک میگوییم.»
رئیس کمیسیون اروپا در ادامه سخنان خوشبینانه خود افزود: «این گزارش بسیار مثبت ارزیابی میشود و گواهی روشن بر کارکرد خوب، عملکرد مناسب و پیشرفت در این حوزه است. من کاملاً و عمیقاً متقاعد شدهام که ما در نهایت این روند پیچیده را با موفقیت به پایان خواهیم رساند.»
با این وجود، ناظران سیاسی معتقدند که این فرآیند سالها به طول خواهد انجامید و در کوتاهمدت هیچ گشایشی برای شهروندان ارمنی ایجاد نخواهد کرد.
فقدان چشمانداز روشن برای تعمیق روابط اقتصادی با اروپا
اما سوال اساسی اینجاست که در سند امضا شده میان طرفین، چه مواردی در خصوص گسترش و تعمیق روابط اقتصادی ارمنستان و اتحادیه اروپا گنجانده شده و چه خلأهایی در آن به چشم میخورد؟
در بحث حمایتهای مالی و اقتصادی، اتحادیه اروپا به هیچ وجه از بسته جدید و تازهای پردهبرداری نکرده است. در این نشست، رهبران اروپایی صرفاً به یادآوری و بازخوانی همان برنامه حمایتی و کمک بلاعوض 270 میلیون یورویی بسنده کردند که پیشتر در سال 2024 میلادی به تصویب رسیده و رسانهای شده بود.
شایان ذکر است که این برنامه مالی یک طرح چهار ساله است که مهلت اجرای آن در سال 2027 میلادی به پایان خواهد رسید. در بیانیه مشترک اخیر، بروکسل تنها به بیان این جمله اکتفا کرده است که نهادهای اروپایی «ممکن است» پس از پایان این دوره زمانی، راهها و سناریوهای احتمالی برای تداوم حمایتهای مالی را مورد بررسی قرار دهند.
علاوه بر این، دو طرف در این سند به ابتکار و پروژه معروف «دروازه جهانی» نیز ارجاع دادهاند؛ پروژهای که گفته میشود ارمنستان در چارچوب آن پتانسیل و امکان دریافت کمکها و سرمایهگذاریهایی تا سقف 2.5 میلیارد یورو را خواهد داشت.
با این حال، کارشناسان اقتصادی تاکید میکنند که این موضوع نیز به هیچ عنوان خبر جدیدی محسوب نمیشود و پیش از این بارها تکرار شده است. با وجود این شرایط ناامیدکننده، تنها جریانی که ممکن است به معنای ورود جریانهای مالی جدید به اقتصاد شکننده ارمنستان تلقی شود، صرفاً فراخوانها و درخواستهای لفظی رهبران اتحادیه اروپا از شرکتهای غربی برای سرمایهگذاری در این کشور است.
تشویقهای نمادین برای سرمایهگذاری بدون پشتوانه عملی
اورسولا فون در لاین در راستای ترغیب بخش خصوصی اروپا برای حضور در بازار ارمنستان، با ادبیاتی تشویقی اعلام کرد: «ما با اطمینان خاطر و به صورت جدی، شرکتها و کمپانیهای اروپایی را تشویق میکنیم تا سرمایههای خود را به این کشور بیاورند و در اینجا سرمایهگذاری کنند. ارمنستان مکانی است که در آن استعدادهای انسانی و فرصتهای اقتصادی میتوانند به بهترین شکل ممکن با یکدیگر پیوند خورده و متحد شوند.»
این در حالی است که به دلیل تنشهای ژئوپلیتیک و خطرات امنیتی موجود در منطقه قفقاز جنوبی، سرمایهگذاران اروپایی تمایل چندانی برای ورود به این بازار پرخطر و بیثبات نشان نمیدهند.
ابهام در توسعه تجارت و موانع صادراتی ارمنستان
در بخش دیگری از این بیانیه 44 مادهای، بندی در خصوص روابط تجاری و بازرگانی گنجانده شده، اما این بند نیز بار دیگر ماهیتی کاملاً اعلامی و فاقد ضمانت اجرایی دارد. اتحادیه اروپا صرفاً تعهد خود را برای همکاری مشترک با ایروان به منظور تسریع و تسهیل در روند تنوعبخشی به ساختار صادرات ارمنستان – از جمله صادرات به کشورهای عضو اتحادیه اروپا – مورد تاکید مجدد قرار داده است.
با این وجود، هیچ اثری از برنامههای دقیق، هدفمند و روشن در این راستا به چشم نمیخورد. مکانیسمها و سازوکارهای اجرایی در هالهای از ابهام قرار دارند و به هیچ وجه مشخص نشده است که دقیقاً کدام یک از محصولات و کالاهای تولیدی ارمنستان میتواند برای بازارهای سختگیر و رقابتی اروپا جذابیت داشته باشد. همچنین هیچ افق زمانی و برآورد مشخصی از حجم احتمالی صادرات ارمنستان به اتحادیه اروپا و زمان تحقق آن ارائه نشده است.
در این بیانیه همچنین آمده است: «اتحادیه اروپا همچنان به عنوان شریک تجاری و سرمایهگذار اصلی و شماره یک ارمنستان باقی میماند و با تمام توان از رشد پایدار، اشتغالزایی و تنوعبخشی به اقتصاد این کشور حمایت میکند. در مسیر تقویت و تحکیم این مشارکت دوجانبه، اجرای دقیق "توافقنامه مشارکت جامع و تقویتشده" (CEPA) نقشی محوری و مرکزی ایفا میکند.»
در پایان و بر اساس بیانیه صادر شده، دو طرف از پیشرفتهای حاصل شده در مسیر ادغام و همگرایی مالی و اقتصادی ارمنستان و اتحادیه اروپا استقبال کردند. مقامات بروکسل همچنین تمایل و اشتیاق فزاینده دولت ارمنستان برای نزدیک شدن به رویهها، استانداردها و فرآیندهای ارزیابی انطباق اروپایی را مورد توجه قرار داده و آن را ثبت کردند؛ روندی که نشان میدهد ارمنستان مسیری طولانی و پرچالش برای رسیدن به استانداردهای مورد نظر غرب در پیش دارد.
انتهای پیام/