به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، امروز در جریان برگزاری نخستین نشست مشترک و عالی‌رتبه ارمنستان و اتحادیه اروپا، بار دیگر از شفاف‌سازی و بیان صریح مواضع دولت خود امتناع ورزید و مشخص نکرد که آیا ایروان در نهایت قصد دارد درخواست رسمی خود را برای عضویت در اتحادیه اروپا ارائه دهد یا خیر.

این رویکرد دوگانه در حالی اتخاذ می‌شود که محافل سیاسی طی ماه‌های گذشته گمانه‌زنی‌های فراوانی درباره چرخش کامل ایروان به سمت غرب و خروج احتمالی از ساختارهای ائتلافی وابسته به روسیه مطرح کرده بودند.

پاشینیان در سخنرانی خود در این نشست حساس، عملاً همان ایده‌ها و عباراتی را که پیش‌تر در صحن پارلمان اروپا به زبان آورده بود، با ادبیاتی جدید بازتولید کرد.

وی بار دیگر تاکید کرد که ارمنستان آمادگی دارد تا همان‌قدر که بروکسل ممکن و مقدور می‌داند، به اتحادیه اروپا نزدیک شود؛ موضعی که نشان از احتیاط شدید وی در عبور از خطوط قرمز ژئوپلیتیکی منطقه دارد.

نخست‌وزیر ارمنستان در تشریح این رویکرد محافظه‌کارانه خود گفت: «اگر ما را در اتحادیه اروپا بپذیرند، قطعاً خوشحال و خرسند خواهیم شد، اما اگر چنین اتفاقی هم رخ ندهد، باز هم ما در موضع برد و جایگاهی سودآور قرار خواهیم داشت، چرا که به کشوری تبدیل خواهیم شد که کاملاً با استانداردها و معیارهای اتحادیه اروپا انطباق دارد.»

این اظهارات نشان می‌دهد که ایروان به دنبال بهره‌برداری از مزایای همگرایی با غرب بدون پرداخت هزینه‌های سیاسی و اقتصادی ناشی از درخواست رسمی عضویت است.

در سوی مقابل، رهبران و مقامات ارشد اتحادیه اروپا نیز با اتخاذ موضعی قاطع و عمل‌گرایانه تاکید می‌کنند که صرفاً بر اساس این قبیل اظهارات شفاهی و ابراز تمایل‌های دیپلماتیک، نمی‌توانند چشم‌انداز عضویت ارمنستان را در نهادهای اروپایی مورد بررسی قرار دهند.

بروکسل به صراحت پیام داده که تا زمانی که ایروان یک درخواست رسمی و مکتوب ارائه ندهد، بحث درباره پیوستن ارمنستان به این بلوک غربی در حد لفاظی باقی خواهد ماند.

آنتونیو کوستا و رویای تبدیل ارمنستان به حلقه وصل اروپا و آسیا

در ادامه این نشست، «آنتونیو کوستا»، رئیس جدید شورای اروپا، نخستین اجلاس مشترک ارمنستان و اتحادیه اروپا را رویدادی «تاریخی» توصیف کرد.

وی در جریان یک بیانیه مطبوعاتی مشترک با «اورسولا فون‌درلاین»، رئیس کمیسیون اروپا، با اشاره به اهمیت راهبردی این گردهمایی اظهار داشت: «نشست امروز یک نقطه عطف بسیار مهم و کلیدی در مسیر تعمیق مشارکت و همکاری‌های همه‌جانبه میان اتحادیه اروپا و جمهوری ارمنستان به شمار می‌رود.»

کوستا با لحنی ستایش‌آمیز خطاب به نخست‌وزیر ارمنستان گفت: «نیکول عزیز، موقعیت جغرافیایی ارمنستان تغییری نکرده، اما شما شرایط را به صورت بنیادین و ریشه‌ای دگرگون ساخته‌اید. من تمایل دارم تا از چشم‌انداز و دیدگاه شما برای ساختن یک ارمنستان دموکراتیک، مقاوم، تاب‌آور و مرفه تقدیر و تمجید کنم. شما با اولویت بخشیدن به مسئله صلح و تلاش برای رقم زدن آینده‌ای بهتر برای کشورتان، شجاعت و تفکر والای دولتمردی خود را به منصه ظهور رسانده‌اید.»

رئیس شورای اروپا در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به تحولات قفقاز جنوبی، بر این نکته کلیدی تاکید کرد که یک قفقاز باثبات و مرفه، تنها ضامن و پشتوانه آینده ارمنستان است.

وی همچنین وعده داد که اتحادیه اروپا به حمایت‌های خود از روند عادی‌سازی روابط و برقراری صلح منطقه‌ای ادامه خواهد داد؛ موضوعی که غربی‌ها همواره تلاش کرده‌اند از طریق آن، نفوذ سنتی قدرت‌های منطقه‌ای را به چالش بکشند و جای پای خود را در این حوزه ژئوپلیتیکی محکم کنند.

آنتونیو کوستا در تشریح برنامه‌های کلان اروپا تصریح کرد که ارمنستان اکنون به کانون و حلقه وصل ارتباطات میان اتحادیه اروپا و قاره آسیا تبدیل شده است.

وی افزود: «اتحادیه اروپا یک شریک بزرگ و استراتژیک بلندمدت برای ارمنستان و کل منطقه وسیع قفقاز است. ما می‌توانیم از طریق ایجاد ارتباطات و پیوندهای قدرتمندتر در حوزه‌های حمل‌ونقل و انرژی، اعتماد متقابل را تقویت کرده، فرصت‌های شغلی جدید خلق کنیم و کشورهای همسایه را از مسیر رفاه مشترک به یکدیگر نزدیک‌تر سازیم؛ چرا که این هم‌گرایی اقتصادی، مؤثرترین و کارآمدترین شالوده برای یک صلح پایدار و طولانی‌مدت است.»

وعده‌های نسیه فون‌درلاین؛ از سرمایه‌گذاری تا لغو نامشخص روادید

در ادامه این سناریوی دیپلماتیک، «اورسولا فون‌درلاین»، رئیس کمیسیون اروپا نیز در سخنانی مدعی شد که ارمنستان یک عضو ارزشمند و گران‌بها از خانواده بزرگ و گسترده اروپایی است.

وی با اشاره به پروژه‌ها و طرح‌های در دست اقدام در حوزه ارتباطات و خطوط مواصلاتی ترانزیتی، جایگاه ارمنستان را بی‌بدیل خواند و گفت: «تعداد بسیار اندکی از کشورهای جهان از چنین موقعیت و جایگاه منحصربه‌فردی نظیر ارمنستان برخوردار هستند.»

وی در حمایت آشکار از طرح پیشنهادی ایروان موسوم به «چهارراه صلح» خاطرنشان کرد: «ابتکار چهارراه صلح از این پتانسیل و ظرفیت عظیم برخوردار است که قاره اروپا را به منطقه قفقاز جنوبی و سپس آسیای مرکزی پیوند دهد و ارمنستان را به یک هاب و شاه‌بیت ترانزیتی مبدل سازد.»

رهبران غربی با حمایت رسانه‌ای و سیاسی از این طرح، در عمل به دنبال حاشیه‌راندن مسیرهای ارتباطی رقیب و تسلط بر شریان‌های کلیدی تجارت در اوراسیا هستند.

رئیس کمیسیون اروپا با اشاره به دورنمای بازگشایی مرزهای مسدود شده در منطقه قفقاز افزود: «ما از همین الان کاملاً آماده هستیم تا به محض بازگشایی ترددها و گذرگاه‌های مرزی با کشورهای همسایه، در زمینه بازسازی و نوسازی پست‌های بازرسی مرزی با شما همکاری کنیم.»

وی همچنین با ترغیب سرمایه‌گذاران غربی گفت: «ما کشورهای اروپایی را به شدت تشویق می‌کنیم تا سرمایه‌های خود را روانه ارمنستان کنند.»

با این حال، بخش پایانی سخنان فون‌درلاین ماهیت واقعی بسیاری از این وعده‌های پررنگ و لعاب را آشکار ساخت.

وی با ابراز خرسندی و رضایت ظاهری از روند پیشرفت‌ها در مسیر آزادسازی روادید و لغو ویزا برای شهروندان ارمنی سخن گفت، اما در نهایت، همانند بسیاری دیگر از دیپلمات‌های غربی، از اعلام هرگونه تاریخ مشخص یا ضرب‌الاجل زمانی برای اجرای این وعده کلیدی خودداری کرد؛ اقدامی که به روشنی اثبات می‌کند بهره‌مندی عملی از مزایای پیوستن به خانواده اروپایی، همچنان برای ارمنستان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد و بروکسل ترجیح می‌دهد ایروان را همچنان در اتاق انتظار نگه دارد.

انتهای پیام/