به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، «ایراکلی کوباخیدزه»، نخست‌وزیر گرجستان و «ولودیمیر زلنسکی»، رئیس‌جمهور اوکراین، در حاشیه هشتمین نشست سران «جامعه سیاسی اروپا» (EPC) که به میزبانی شهر ایروان، پایتخت ارمنستان در حال برگزاری است، با یکدیگر دیدار و گفت‌وگو کردند. این ملاقات در حالی صورت می‌گیرد که روابط دو کشور در سال‌های اخیر شاهد تنش‌های بی‌سابقه‌ای بوده است.

بر اساس بیانیه و اطلاعاتی که از سوی دفتر مطبوعاتی نخست‌وزیر گرجستان منتشر شده است، این دیدار دوجانبه با درخواست و ابتکار عمل طرف اوکراینی انجام پذیرفته و محور اصلی گفت‌وگوهای طرفین، تمرکز بر روی «روابط دوجانبه میان دو کشور» بوده است.

علاوه بر کوباخیدزه و زلنسکی، مقامات ارشد دیپلماتیک دو کشور از جمله «ماکا بوچوریشویلی»، وزیر امور خارجه گرجستان و «آندری سیبیها»، وزیر امور خارجه اوکراین نیز در این نشست حضور داشتند.

دفتر مطبوعاتی نخست‌وزیر گرجستان در همین راستا یک ویدئوی کوتاه 20 ثانیه‌ای از این دیدار را منتشر کرده است. در این تصاویر ویدئویی، زلنسکی در حال صحبت با کوباخیدزه و بوچوریشویلی دیده می‌شود، هرچند محتوای این گفت‌وگوها به دلیل بی‌صدا بودن ویدئو نامشخص و غیرقابل شنیدن است. این تصاویر همچنین لحظاتی از گرفتن یک عکس یادگاری دسته‌جمعی و در نهایت خداحافظی سرد شرکت‌کنندگان را به ثبت رسانده است.

در سوی مقابل، تا این لحظه دفتر ریاست‌جمهوری اوکراین و دولت زلنسکی هیچ‌گونه اطلاعات رسمی یا بیانیه‌ای درباره جزئیات این دیدار منتشر نکرده‌اند و سکوت معناداری را در پیش گرفته‌اند.

با این وجود، آندری سیبیها، وزیر امور خارجه اوکراین، با انتشار پیامی در شبکه‌های اجتماعی به ارائه اطلاعاتی محدود درباره دیدار خود با همتای گرجستانی‌اش بسنده کرد و خاطرنشان ساخت که یک «دیدار حاشیه‌ای و غیررسمی» با بوچوریشویلی داشته است.

سایه سنگین «حزب جنگ جهانی» بر روابط تفلیس و کی‌یف

گرجستان و اوکراین که روزگاری متحدانی نزدیک در منطقه به شمار می‌رفتند، در سال‌های اخیر شاهد تیرگی شدید و فروپاشی مناسبات دیپلماتیک خود بوده‌اند. این تنش‌ها به ویژه از زمان آغاز درگیری‌های نظامی همه‌جانبه در اوکراین در سال 2022 میلادی به اوج خود رسید. رهبران حزب حاکم «رویای گرجستان»، از جمله شخص ایراکلی کوباخیدزه، به طور مستمر و در مناسبت‌های مختلف، دولت اوکراین و مقامات ارشد این کشور را به شدت مورد انتقاد و سرزنش قرار داده‌اند.

در بستر جنگ جاری، حزب حاکم گرجستان اغلب در ادبیات سیاسی خود از مفاهیمی نظیر «دولت پنهان» و «حزب جنگ جهانی» استفاده می‌کند؛ دو اصطلاح مبهم و پرکاربرد که به طور منظم در لفاظی‌ها و اظهارات آمیخته با تئوری‌های توطئه حزب رویای گرجستان به چشم می‌خورد.

بر اساس ادعای این حزب حاکم، این نیروهای سایه و قدرتمند در محافل سیاسی کشورهای غربی نفوذ کرده و با تحرکات خود، اوکراین را به کام جنگ با روسیه کشانده‌اند و اکنون همین جریان‌ها در تلاش هستند تا سناریویی مشابه را در گرجستان پیاده‌سازی کرده و این کشور را نیز به جبهه دوم جنگ تبدیل کنند.

ماجرای ساکاشویلی و اتهام کودتا؛ گره کور مناسبات دوجانبه

یکی دیگر از نقاط اصلی و محوری تنش میان دو کشور، روابط نزدیک ولودیمیر زلنسکی با «میخائیل ساکاشویلی»، رئیس‌جمهور پیشین و غرب‌گرای گرجستان است که در حال حاضر در این کشور زندانی است. حمایت‌های کی‌یف از وی و حزب متبوعش یعنی «جنبش اتحاد ملی» (UNM)، خشم مقامات تفلیس را برانگیخته است.

ساکاشویلی که دارای تابعیت اوکراینی است، این شهروندی را پس از سال 2013 و با پایان یافتن دوره ریاست‌جمهوری‌اش در گرجستان دریافت کرد.

وی پس از آن به اوکراین نقل مکان کرد و عهده‌دار چندین سمت دولتی در این کشور شد. پیش از آنکه وی در سال 2021 اوکراین را به مقصد گرجستان ترک کند (سفری که منجر به دستگیری و حبس فعلی وی شد)، توسط شخص زلنسکی به عنوان رئیس کمیته اجرایی اصلاحات اوکراین منصوب شده بود و مورد حمایت مستقیم وی قرار داشت.

علاوه بر این موضوع جنجالی، سرویس‌های امنیتی و اطلاعاتی گرجستان پیشتر جنگجویان داوطلب گرجی را که در جبهه‌های اوکراین می‌جنگند، متهم کرده‌اند که با حمایت و پشتیبانی مقامات اوکراینی در تلاش برای طراحی و سازماندهی یک کودتای خشن و براندازی دولت در داخل خاک گرجستان بوده‌اند؛ اتهامی که سطح تنش‌های امنیتی میان دو کشور را به بالاترین حد ممکن رسانده است.

جنگ لفظی و تحریم‌های متقابل؛ اوج‌گیری اختلافات

اختلافات و جنگ لفظی مقامات دو کشور محدود به این موارد نبوده است. در سپتامبر سال 2025 میلادی، در جریان برگزاری نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد، ولودیمیر زلنسکی در سخنرانی خود مدعی شد که نفوذ روسیه در گرجستان به شدت افزایش یافته و خاطرنشان کرد که اروپا این کشور را «از دست داده است».

این اظهارات مداخله‌جویانه با واکنش به شدت تند و انتقادآمیز مقامات حزب رویای گرجستان مواجه شد. در همین رابطه، «ایراکلی کیرتسخالیا»، نماینده پارلمان از حزب حاکم گرجستان، زلنسکی را یک «عروسک خیمه‌شب‌بازی» خواند و با لحنی تند به او توصیه کرد که باید «دهانش را آب بکشد».

اوج این تقابلات سیاسی در دسامبر سال 2024 میلادی نمایان شد؛ زمانی که دولت کی‌یف در واکنش به آنچه «عقب‌گرد دموکراتیک در گرجستان» می‌خواند، اقدام به اعمال تحریم‌های سنگین علیه «بیدزینا ایوانیشویلی»، میلیاردر و بنیان‌گذار پرنفوذ حزب رویای گرجستان و همچنین 18 تن دیگر از چهره‌های شاخص این کشور کرد. دولت اوکراین در بیانیه تحریمی خود صراحتاً اعلام کرد که این افراد در حال «فروش و خیانت» به منافع ملی گرجستان و مردم این کشور هستند.

با وجود این پیشینه تاریک و تنش‌های انباشته‌شده، دیدار اخیر در ایروان نشان‌دهنده یک تحول قابل تامل در روابط منطقه‌ای است، هرچند هنوز مشخص نیست که آیا این ملاقات کوتاه می‌تواند به گره‌گشایی از کلاف سردرگم اختلافات کی‌یف و تفلیس منجر شود یا صرفاً یک رویداد تشریفاتی در حاشیه یک اجلاس اروپایی باقی خواهد ماند.

انتهای پیام/