به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، تلاش‌های یک سرمایه‌گذاری مشترک معدنی وابسته به آمریکا در قزاقستان، برای توسعه یکی از بزرگترین منابع دست‌نخورده تنگستن جهان در حال پیشروی است.

این اقدام نشان‌دهنده تقویت و تعمیق همکاری‌های راهبردی واشنگتن و آستانه در دورانی است که تقاضا برای تضمین امنیت زنجیره‌های تامین و اشتهای بلوک غرب برای تسلط بر مواد معدنی قلب آسیای مرکزی به شدت افزایش یافته است.

خیز بلند واشنگتن برای تسلط بر منابع آسیای مرکزی

در همین راستا، شرکت «گروه اسکای‌لاین بیلدرز» (Skyline Builders Group Holding Ltd) و «گروه کوو کاز کپیتال» (Cove Kaz Capital Group LLC) از توافقنامه ادغامی پرده برداشته‌اند که به شکل‌گیری شرکت «کاز ریسورسیز» (Kaz Resources Inc) منجر خواهد شد. این شرکت جدید که سهام آن با نماد انحصاری «KAZR» در بورس نزدک آمریکا عرضه می‌شود، تمرکز بنیادین خود را بر استخراج تنگستن، عناصر کمیاب خاکی و سایر مواد معدنی حیاتی قرار داده است.

این معامله استراتژیک بر پایه همکاری مستمر میان «کوو کاز کپیتال» و شرکت ملی استخراج معدن قزاقستان موسوم به «تائو-کن سامروک» (Tau-Ken Samruk) بنا شده است. در این چارچوب، شرکت غربی «کوو کاز» موفق شده تا اکثریت سهام «سورنی کاتپار» را که مجوزهای قانونی توسعه پروژه‌های تنگستن در منطقه معدن‌خیز «کاراگاندا» را در اختیار دارد، به دست آورد و سهم اقلیتی نیز برای تداوم نقش‌آفرینی دولت قزاقستان حفظ شده است.

ردپای پسران ترامپ در قراردادهای کلان معدنی

با این حال، ابعاد سیاسی این توافق به شدت مورد توجه قرار گرفته است. روزنامه بریتانیایی «فایننشال تایمز» در گزارشی جنجالی فاش کرد که «دونالد ترامپ جونیور» و «اریک ترامپ» (پسران رئیس‌جمهور آمریکا) دارای سهام غیرمستقیم در هلدینگ «اسکای‌لاین بیلدرز» هستند.

این سرمایه‌گذاری‌های کلان از طریق یک نهاد وابسته به گروه مالی «دومیناری» پیش از نهایی شدن ادغام صورت گرفته است. این افشاگری به دلیل ارتباط مستقیم پروژه با سیاست‌های آمریکا در زمینه مواد معدنی و احتمال اختصاص کمک‌های مالی با پشتوانه واشنگتن، موجی از انتقادات و بررسی‌های موشکافانه را در پی داشته است.

البته این گزارش مدرک قطعی مبنی بر اعمال نفوذ پسران ترامپ در واگذاری این پروژه یا تامین مالی آن ارائه نداده است. سخنگوی ترامپ جونیور در دفاع از وی مدعی شد که او صرفاً یک سرمایه‌گذار غیرفعال است و به هیچ عنوان به نمایندگی از شرکت‌های متبوعش با دولت فدرال آمریکا لابی‌گری نمی‌کند. از سوی دیگر، اریک ترامپ نیز تا این لحظه به درخواست‌های مکرر فایننشال تایمز پاسخی نداده است.

در زمینه تامین مالی این پروژه کلان، «بانک صادرات-واردات آمریکا» و «شرکت توسعه مالی بین‌المللی ایالات متحده» با صدور نامه‌های ابراز علاقه، آمادگی اولیه خود را برای حمایت مالی اعلام کرده‌اند. البته این نامه‌ها تعهد الزام‌آور قانونی محسوب نمی‌شوند و پرداخت هرگونه بودجه نیازمند ارزیابی‌های دقیق‌تر و تاییدیه‌های نهادهای ذی‌ربط است.

هراس آمریکا از هژمونی چین و تقلای واشنگتن

اهمیت این پروژه‌ها از منظر ژئوپلیتیک فوق‌العاده بالاست؛ چرا که فلز «تنگستن» در صنایع حساس دفاعی، نظامی، هوافضا و فناوری‌های پیشرفته کاربردی غیرقابل جایگزین دارد. آمریکا تنگستن را به عنوان یک ماده کاملاً بحرانی طبقه‌بندی کرده و در پی وابستگی شدید بازارهای جهانی به چین، با تمام توان در تلاش است تا با تنوع‌بخشی به منابع خود، از زیر سایه هژمونی پکن خارج شود.

ذخایر تنگستن قزاقستان پتانسیل شگرفی دارند، اما برای رسیدن به مرحله تولید انبوه نیازمند سرمایه‌گذاری کلان و زمان هستند. با این وجود، برآوردها و آمارها نشان می‌دهد که پس از بهره‌برداری کامل از معدن «بوگوتی»، قزاقستان در سال 2025 میلادی به جمع سه تولیدکننده برتر جهان (پس از چین و ویتنام) خواهد پیوست و تولید سالانه آن به مرز 2400 تن خواهد رسید.

میدان جدید رقابت ژئوپلیتیک پکن و مسکو با واشنگتن

نقش فزاینده و استراتژیک قزاقستان در بازارهای جهانی، دقیقاً با افزایش شدید قیمت تنگستن همزمان شده است. پس از اعمال محدودیت‌های صادراتی سخت‌گیرانه از سوی چین در فوریه 2025، قیمت این فلز استراتژیک در بازارهای بین‌المللی جهشی چشمگیر یافت و رکوردهای بی‌سابقه‌ای را ثبت کرد.

در این شرایط پرالتهاب، قزاقستان نیز برای نخستین بار صادرات کنسانتره تنگستن خود را آغاز کرد و در سال 2025 محموله‌ای 3700 تنی به ارزش 71 میلیون دلار را منحصراً روانه چین ساخت؛ موضوعی که وابستگی شدید آستانه به یک بازار مصرف واحد را نشان می‌دهد و انگیزه این کشور برای توسعه ظرفیت‌های فرآوری داخلی را دوچندان کرده است.

پیش از ورود قدرتمند شرکت‌های آمریکایی، طرف‌های روسی و چینی نیز به شدت به دنبال نفوذ و توسعه این معادن در قزاقستان بودند. مذاکرات قبلی با شرکت چینی (Xiamen Tungsten) و تفاهم‌نامه مرتبط با شرکت «تات‌نفت» روسیه، به وضوح نشانگر اهمیت راهبردی منطقه معدنی قزاقستان در عرصه بین‌الملل است.

برای دولت قزاقستان، این پروژه عظیم علاوه بر جذب سرمایه‌گذاری خارجی، به تقویت نقش آن به عنوان تامین‌کننده امن مواد معدنی استراتژیک کمک کرده و بستر ایجاد ارزش افزوده را فراهم می‌کند. در مقابل، برای واشنگتن نیز مسیری حیاتی و اجتناب‌ناپذیر جهت کاهش وابستگی به منابع متمرکز در چین به شمار می‌رود.

در نهایت، این توافق کلان به روشنی نشان‌دهنده نقش روزافزون قزاقستان در استراتژی امنیتِ زنجیره تامین آمریکا، تشدید رقابت‌های نفس‌گیر جهانی بر سر مواد معدنی حیاتی و همچنین افزایش نظارت‌های افکار عمومی بر نحوه تامین مالی این پروژه‌های استراتژیک است.

انتهای پیام/