دکتر معصومه اسماعیلی، عضو هیأت علمی و مدیر گروه‌های معارف و فلسفه دانشکده هدی، در گفت‌وگو با گروه حوزه و روحانیت خبرگزاری تسنیم، به مناسبت سالگرد شهادت استاد مرتضی مطهری به بررسی روش استاد شهید در تقویت مبانی فکری نسل جوان پرداخت و گفت: مکتوبات شهید مطهری، منظومه‌ای است که در سال‌های اخیر، سیر مطالعاتی جوانان متعهد را تشکیل داده تا بنیان‌های فکری ایشان را تقویت کند.

وی افزود: مکتوبات شهید مطهری، تبیین و پاسخ شبهات دینی از مبدأ تا معاد را پوشش داده و تمام اصول دین را دربرگرفته است. یعنی ایشان در حال ترسیم جهان‌بینی الهیات شیعه بوده است. همچنین ایشان، دست روی مسائلی گذاشته‌اند که مربوط به یک زمان و مکان خاص نیست و همه اعتقادات را بر اساس اصیل‌ترین منابع اسلامی در برمی‌گیرد به‌نحوی که مطالعه آثارشان، هر مخاطبی را با منظومه فکری دین اسلام آشنا کرده و ذهن او را برای مقابله با نفوذ شبهات، تقویت می‌کند.

عضو گروه فلسفه پژوهشگاه مطالعات اسلامی جامعه الزهرا (س) با اشاره به استحکام مبانی دینی و فکری استاد شهید، این ویژگی را عامل توانمندی در نقد اندیشه‌ی جریان‌های انحرافی چون مارکسیسم دانست و گفت: اساساً منطق پاسخ به شبهات، همان مسیری است که ایشان برگزیده‌ است. ذهنی که با مبانی دینی محکم نشده، مانند ظرفی خالی، میزبان انواع شبهات است و چنانچه شبهه‌ای حل شود، شبهه دیگر بلافاصله در آن ذهن، می‌نشیند. بهترین مسیر این است که ریشه شبهه درمان شود.

وی اضافه‌کرد: ریشه شبهه، خالی‌بودن ذهن از مبانی محکم اعتقادی است. استحکام مبانی اعتقادی و آموزش اعتقادات به‌صورت متقن و با بیان روان و علمی، فرد را در برابر شبهات قوی خواهد کرد تا حدی‌که اوست که بر اساس مبانی و آموزه‌های فکری به شبهات پاسخ می‌دهد نه اینکه منتظر پاسخ دیگران بماند.

عضو هیأت علمی گروه معارف دانشکده هدی، حوزه علمیه را نیازمند مؤسسات متعدد برای پاسخ به شبهات دانست و ادامه‌ داد: شبهات، موضوعات متعددی دارند و همه یک‌جا و با یک تخصص قابل پاسخ نیستند. بهتر این است که میان افرادی که از نظر علمی، پشتوانه کافی داشته و دارای ذهن، بیان و قلم تحلیلی هستند کارگروه‌های متعدد شبهه پژوهی تشکیل شده و با رصد شبهات به پاسخ‌گویی بپردازند؛ با این حال بیمه‌سازی نوجوانان و جوانان در برابر شبهات راه حل بهتری است. دانشگاه و حوزه باید با تشویق جوانان به انجام سیرهای مطالعات امام شهید و شهید مطهری، ذهن آنها را بیمه کنند.

وی در بیان صلاحیت‌های لازم برای پاسخ‌گویی به شبهات گفت: در پاسخ به شبهات، افرادی صلاحیت دارند که از نظر علمی در سطح بالا و از ممتازان باشند و خودشان سیرهای مطالعاتی را گذرانده و بر مبانی مسلط باشند؛ همچنین قلم یا بیان خوبی جهت تدوین یا ارتباط با جوانان داشته‌ باشند. لازم است متذکر شویم که شبهه‌پژوهی، کاری جهادی و بی وقفه است؛ از این رو افرادی که شبهه‌پژوهند باید با اخبار روز کاملاً آشنا و مسلط باشند.

 استاد حوزه با اشاره به‌روش شبهه‌پژوهی تهاجمی افزود: مهمترین مسأله شبهه‌پژوهی تهاجمی است که چندین مرتبه از سوی امام شهید توصیه شده‌ است. یعنی شبهه‌پژوهان، نباید در انتظار شبهه برای پاسخ باشند؛ بلکه باید در مبانی و آموزه‌های طرف مقابل شبهه کنند تا او برای پاسخ به شبهات مشغول شده و سستی آموزه‌هایش بر مخاطبان عیان شود. شهید مطهری نیز در زمان حیات خود به شبهه‌شناسی تهاجمی نیز می‌پرداخت.

خبرنگار: زهرا شعبان‌زاده‌

انتهای پیام/