شوراها؛ ترجمان اراده مردم به زبان قانون و تدبیر در حکمرانی محلی

به گزارش خبرگزاری تسنیم، از اردستان، شوراها در ساختار حکمرانی محلی، نه نهادی تشریفاتی و نه حلقه‌ای فرعی در زنجیره مدیریت عمومی‌اند، بلکه در حقیقت، مفسران اراده عمومی و معماران پیوند میان مردم و قدرت به شمار می‌آیند.

رسالت آنان، رسالتی ساده و روزمره نیست، بلکه وظیفه‌ای است دشوار، پیچیده و آمیخته با مسئولیت اخلاقی، حقوقی و اجتماعی و آنان باید نیازهای پراکنده، خام و گاه متعارض جامعه محلی را پالایش کنند و آن را در قالب تصمیماتی منسجم، قانونی و قابل اجرا عرضه کنند؛ ترجمه‌ای که اگر درست انجام شود، عدالت محلی را زنده می‌کند و اگر به خطا رود، اعتماد عمومی را فرسوده می‌سازد.

عضو شورا در این جایگاه، نه صاحب منصب، بلکه امین مردم است؛ امینی که رأی او سند مسئولیت است و هر تصمیم او می‌تواند مسیر یک محله، یک شهر یا یک روستا را تغییر دهد.

این امانت، سنگین‌تر از هر مقام اداری است، زیرا بر ستون اعتماد بنا شده است و اعتماد، سرمایه‌ای است که اگر آسیب ببیند، هیچ سازوکار حقوقی قادر به بازسازی سریع آن نخواهد بود.

ترجمه نیازهای مردم به زبان قانون، تنها با شناخت سطحی از امور محلی ممکن نمی‌شود؛ بلکه نیازمند درک عمیق از حقوق عمومی، فهم دقیق از ظرفیت‌های قانونی، شناخت اجتماعی و آگاهی از پیامدهای هر تصمیم است.

شوراها هنگامی به بلوغ می‌رسند که تصمیم آنان نه محصول فشارهای بیرونی، نه نتیجه مصلحت‌سنجی‌های زودگذر، بلکه ثمره تحلیل حقوقی، مطالعه کارشناسی و تدبیر اداری باشد.

در چنین حالتی شوراها می‌توانند میان خواست مردم و ساختار اجرایی پلی استوار بنا کنند، پلی که اگر استحکام یابد، عدالت محلی در مسیر طبیعی خود جریان می‌گیرد و اگر سست شود، مدیریت محلی از مردم جدا می‌افتد.

اما رسالت شوراها تنها در تصمیم‌سازی خلاصه نمی‌شود، بلکه در تصمیم‌سازی مبتنی بر آینده‌نگری معنا می‌یابد و شوراها باید بتوانند نیازهای جامعه را از هیاهوی روزمره جدا کنند، آن را پالایش کرده و در قالب سیاست‌هایی پایدار و قابل اجرا ارائه دهند.

این همان ترجمه دشواری است که هویت واقعی شوراها را شکل می‌دهد؛ ترجمه‌ای که در آن باید میان آرمان و امکان، ضرورت و محدودیت و خواست عمومی و ظرفیت‌های واقعی، تعادل برقرار شود.

نهم اردیبهشت روز شوراها، یادآور این حقیقت است که شوراها اگر در جایگاه واقعی خود قرار گیرند، می‌توانند موتور محرک توسعه محلی باشند؛ نهادی که نیازهای مردم را به زبان قانون و تدبیر ترجمه می‌کند.

نقش شوراها در توسعه محلی و ضرورت حضور نسل جوان و نخبه

شوراها مسیر تصمیم‌سازی را از سطح خواسته‌های پراکنده به سطح سیاست‌گذاری منسجم ارتقا می‌دهد، اما در صورت فاصله گرفتن از این جایگاه، تنها به نهادی تشریفاتی تبدیل خواهند شد.

یادداشت از محمدسعید شفیعی، محقق و پژوهشگر

انتهای پیام/802

801