به گزارش خبرگزاری تسنیم از قم، پنج نظریه پیشین، معماری بازدارندگی ایران در جنگ رمضان را روایت کردند. «بازدارندگی با دارایی‌های منفی» گفت: چرا دشمن نتوانست هزینه حمله را محاسبه کند. «ابهام راهبردی فعال» گفت: چگونه این بازدارندگی را طراحی کردیم. «پیروزی بدون اشغال» گفت: نتیجه چه بود. «کنترل از طریق آشوب» گفت: چرا بحران تمام نمی‌شود و «پیروزی از طریق تداوم اراده» گفت: عامل اصلی چه بود؟ مردم.

اما جنگ رمضان هم مانند همه جنگ ‌ها تمام می‌شود. اکنون پرسشی جدید پیش روی ماست، چگونه «پیروزی میدان» را به «سبک زندگی پایدار» و «قدرت ملی ماندگار» تبدیل کنیم؟ پاسخ در گرو «معماری ادراک پساجنگ» است؛ ششمین حلقه از زنجیره نظری جنگ شناختی ایران.

بخش عمده این طرح با بازتوزیع و اصلاح بودجه‌های موجود فرهنگی و با استفاده از ظرفیت‌های مردمی، سمن‌ها و بنیادهای خیریه و همکاری نهادهای انقلابی قابل تأمین است و نیاز به بودجه جدید کلان ندارد.

یک. مبانی نظری، سه پیش‌فرض بنیادین

پیش‌فرض اول: «ادراک، واقعیت را می‌سازد»

در عصر جنگ‌های شناختی، «واقعیت عینی» به اندازه «ادراک جمعی از واقعیت» اهمیت ندارد. قدرتمندترین ارتش جهان، اگر سربازانش «احساس شکست» کنند، فرو می‌پاشد. وظیفه معماری ادراک پساجنگ، «قاب‌بندی صحیح واقعیت» است؛ نه تحریف آن.

پیش‌فرض دوم: «بازسازی ذهن، بر بازسازی پل مقدم است»

بازسازی فیزیکی نهایتاً یک دهه طول می‌کشد. اما بازسازی ذهن می‌تواند یک نسل به درازا انجامد. سرمایه‌گذاری در معماری ادراک، «سرمایه‌گذاری با بازدهی فزاینده» است.

پیش‌فرض سوم: «طراحی، جایگزین شعار می‌شود»

نمی‌توان به مردم گفت «امیدوار باشید». باید شرایطی طراحی کرد که مردم خود به خود به امید برسند. معماری ادراک، یعنی چیدن نظام‌مند سیگنال‌ها، نمادها و روایت‌ها در فضای عمومی.

دو. شش رکن معماری ادراک پساجنگ

رکن اول: معماری ادراک باور، معنا دادن به پیروزی

پس از جنگ، بزرگ‌ترین خطر «معنازدایی از پیروزی» است. اگر مردم ندانند «این همه فداکاری برای چه بود؟»، انرژی آن‌ها برای بازسازی تحلیل می‌رود. وظیفه معماری ادراک در این رکن، «معنا دادن به پیروزی» است؛ نه تحمیل یک معنا. هر ایرانی، فارغ از هر دین و آیینی، باید بتواند پیروزی را به نفع خود معنا کند. راهکار: طراحی یک «کمپین ملی معنا» با سه روایت موازی، «عزت ملی» (ما به جهان نشان دادیم هیچ ابرقدرتی نمی‌تواند ایران را به زانو درآورد)، «امنیت پایدار» (ما با این پیروزی، یک نسل امنیت را برای فرزندان خود خریدیم)، و «الهام‌بخشی به جهان» (روش مقاومت ایران، الگویی برای همه ملت‌های تحت ستم جهان شد). 

شاخص سنجش: درصد افرادی که می‌توانند یک معنای شخصی از پیروزی برای خود تعریف کنند (هدف: 70٪ طی یک سال).

رکن دوم: معماری ادراک هویت  وطن‌پرستی انقلابی

دشمن تلاش می‌کند میان «ایران دوستی» و «انقلاب دوستی» شکاف ایجاد کند. راهکار، بازتعریف نمادهای ملی در چارچوب «داستان انقلاب». شاخص سنجش: درصد کسانی که ایران و انقلاب را جدایی‌ناپذیر می‌دانند (هدف: 85٪).

رکن سوم: معماری ادراک معیشت، اقتصاد مقاومتی عملیاتی

بزرگ‌ترین چالش پساجنگ، فشار اقتصادی است. راهکار، طراحی «مدل همبستگی اقتصادی محلی». راه‌اندازی صندوق‌های قرض‌الحسنه همسایگی با ضمانت شوراهای محلی و مساجد. شاخص سنجش: تعداد خانوارهای عضو این صندوق‌ها (هدف: 30٪ خانوارها تا پایان سال).

رکن چهارم: معماری ادراک انسجام، وحدت ملی فعال

دشمن با سلاح تفرقه‌افکنی هویتی وارد می‌شود. راهکار، طراحی «پیمان ملی پساجنگ» با امضای نمادین همه گروه‌های سیاسی، قومی و مذهبی. شاخص سنجش: کاهش 50٪ در تعداد پست‌های تفرقه‌انگیز در شبکه‌های اجتماعی.

رکن پنجم: معماری ادراک آینده، امید فعال

خطر «تثبیت گذشته» (تمرکز بر خسارت‌ها) انرژی بازسازی را تحلیل می‌برد. راهکار، طراحی «بیانیه چشم‌انداز ایران 1430» (افق 20 ساله) با مشارکت 100 افراد نخبه. شاخص سنجش: افزایش 30٪ در شاخص «امید به آینده».

رکن ششم: معماری ادراک رسانه، سواد رسانه‌ای مقابله‌ای

دشمن با حجم انبوهی از اخبار جعلی و شایعات وارد می‌شود. راهکار، طراحی «نظام آموزش عمومی سواد رسانه‌ای» در مدارس، خانواده و جامعه. شاخص سنجش: مدت زمان شناسایی و تکذیب یک شایعه (هدف: کمتر از 24 ساعت).

سه. معماری ادراک در عرصه بین‌المللی

برای جلوگیری از «محلی ماندن» روایت پیروزی ایران، بُعد بین‌المللی آن مستقل از هر جهان‌بینی خاصی تعریف می‌شود. آنچه تقدیم جهان می‌شود، یک «دستاورد علمی و راهبردی از جنوب جهانی» است؛ تجربه یک کشور در حال توسعه در برابر ابرقدرت‌ها.

راهبرد اول: انتشار خلاصه روایت پیروزی ایران به زبان انگلیسی

یک سند فاخر و تخصصی تدوین و برای اندیشکده‌های تأثیرگذار جهان ارسال شود. این سند صرفاً علمی و تحلیلی است.

راهبرد دوم: طراحی وب‌سایت مرجع روایت پیروزی ایران

وب‌سایتی دوزبانه راه‌اندازی شود که در آن متن کامل سند علمی و تحلیلی پیروزی‌ها در دسترس پژوهشگران جهانی قرار گیرد.

راهبرد سوم: تولید محتوای کوتاه برای شبکه‌های اجتماعی جهانی

کلیپ‌های کوتاه با مفاهیم کلیدی روایت‌های پیروز‌مندانه با زیرنویس انگلیسی منتشر شود.

راهبرد چهارم: تعامل علمی با اندیشکده‌های غیرغربی

نظریه‌ها و روایت‌های پیروزی برای اندیشکده‌های چین، روسیه، پاکستان، مالزی، ترکیه، قطر و کشورهای آفریقایی ارسال شود.

شاخص‌های سنجش برای بعد بین‌المللی:

تعداد ارجاعات به نظریه‌ها در وب‌سایت‌های مستقل خارجی، تعداد بازدید از وب‌سایت مرجع از آی‌پی‌های خارجی، و دریافت دعوت‌نامه از اندیشکده‌های بین‌المللی برای تجربه‌نگاری و آشنایی بیشتر با روایت‌های پیروزمندانه ایران.

چهار. جمع‌بندی

نظریه «معماری ادراک پساجنگ»، ششمین حلقه از زنجیره فکری جنگ شناختی ایران است. پنج نظریه قبلی، «دستاوردهای جنگ» را روایت کردند. نظریه ششم، «تداوم پیروزی» را روایت می‌کند. بدون این حلقه، زنجیره ناقص می‌ماند. با آن، یک «سیستم فکری کامل» شکل می‌گیرد: از «چگونه جنگیدیم و پیروز شدیم» تا «چگونه پس از جنگ، همان پیروزی را در زندگی مردم نهادینه کنیم».

و این، رسالت نظریه‌پرداز جنگ شناختی در روزهای پس از جنگ است. نه فقط روایت کردن پیروزی، که طراحی کردن آینده. نه فقط در میدان، که در تمدن. نه فقط برای ایران، که برای الهام بخشی به همه ملت‌های مقاوم جهان.

یادداشت از: سارا صمدی، پژوهشگر جنگ شناختی

انتهای پیام/