به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، واهان کوستانیان، معاون وزیر امور خارجه ارمنستان که در رویداد امسال مسئولیت خطیر نمایندگی هیئت دیپلماتیک کشورش در مجمع دیپلماسی آنتالیا را بر عهده دارد، در یک گفت‌وگوی رسانه‌ای مواضع صریح ایروان را در قبال روند پیچیده عادی‌سازی روابط با دولت آنکارا تشریح کرد.

وی در پاسخ به پرسش خبرنگار شبکه خبری «سی‌ان‌ان تُرک» (CNN TÜRK) مبنی بر اینکه آیا این احتمال و چشم‌انداز وجود دارد که مرزهای مسدود شده ارمنستان و ترکیه پیش از برگزاری انتخابات مقرر در ارمنستان بازگشایی شوند یا خیر، با صراحت تأکید کرد: «جمهوری ارمنستان هم از منظر اراده کلان سیاسی و هم از لحاظ زیرساخت‌های فنی و لجستیکی، در هر لحظه آمادگی کامل دارد تا مرزهای خود را به روی همسایه خود، ترکیه باز کند؛ اما تحقق نهایی و عملیاتی شدن این گام تاریخی، تماماً به اراده، رویکرد و تصمیم نهایی طرف ترکیه‌ای بستگی دارد.»

معاون دستگاه دیپلماسی ارمنستان در ادامه این مصاحبه، دقیقاً همین پاسخ روشن و هدفمند را در واکنش به پرسشی پیرامون دورنمای برقراری روابط رسمی و دیپلماتیک میان ایروان و آنکارا ارائه داد.

این اظهارات نشان می‌دهد که مقامات ارمنستان توپ را به طور کامل در زمین مقامات ترکیه انداخته‌اند تا به افکار عمومی منطقه‌ای و جهانی نشان دهند که ایروان تمامی پیش‌نیازها و تعهدات لازم برای این اقدام دیپلماتیک را فراهم و محقق کرده است.

کاهش معنادار سطح مشارکت دیپلماتیک ایروان در نشست آنتالیا

نکته بسیار قابل تأمل در خصوص رویداد دیپلماتیک امسال این است که برای نخستین بار از سال 2022 میلادی تاکنون، جمهوری ارمنستان تصمیم گرفته در سطح وزیر امور خارجه در مجمع دیپلماسی آنتالیا حضور نیابد و به نوعی سطح مشارکت سیاسی خود را در این اجلاس که در خاک ترکیه برگزار می‌شود، کاهش دهد.

با این وجود، رایزنی‌های دیپلماتیک متوقف نشده است. واهان کوستانیان، معاون وزیر امور خارجه ارمنستان امروز در حاشیه این اجلاس بین‌المللی با «بریس اکینجی»، همتای ترکیه‌ای خود (معاون وزیر خارجه ترکیه) دیدار و پشت درهای بسته گفتگو کرد.

بر اساس گزارش‌های منتشر شده از سوی منابع رسمی، طرفین در این نشست دوجانبه، فرصت‌ها، چالش‌ها و امکانات موجود برای اجرای پروژه‌های مشترکی که تضمین‌کننده اتصال و همگرایی دوجانبه و منطقه‌ای باشند را به طور جامع مورد بحث و ارزیابی قرار دادند.

وزارت امور خارجه جمهوری ارمنستان با انتشار بیانیه‌ای کوتاه در خصوص این نشست دیپلماتیک، جزئیات بیشتری را ارائه کرده و افزوده که معاونان وزرای امور خارجه دو کشور، در این دیدار به بررسی دقیق مسائل مرتبط با دستور کار روابط دوجانبه و همچنین آخرین تحولات و بحران‌های منطقه‌ای پرداخته‌اند.

در این چارچوب، این دو دیپلمات ارشد بر اهمیت حیاتی تحکیم پایه‌های صلح پایدار و گسترش همه‌جانبه همکاری‌ها در سطح منطقه پرالتهاب قفقاز تأکید ورزیدند. با این حال، نهادهای دیپلماتیک دو کشور تا این لحظه از ارائه هرگونه جزئیات بیشتر درباره محتوای دقیق این مذاکرات خودداری کرده‌اند.

غیبت خبرساز مذاکره‌کننده ارشد ارمنستان در روند صلح

علاوه بر غیبت شخص وزیر امور خارجه، عدم حضور «روبن روبینیان»، فرستاده ویژه و مذاکره‌کننده ارشد جمهوری ارمنستان در پرونده عادی‌سازی روابط با ترکیه نیز در مجمع دیپلماسی آنتالیای امسال توجه تحلیلگران را به خود جلب کرده است.

این غیبت در حالی رخ می‌دهد که وی در دوره‌های پیشین این مجمع مهم و سالانه، اعم از سال‌های 2024 و 2025 میلادی، حضوری مستمر و فعالانه داشت و همواره شخص وزیر امور خارجه ارمنستان را در این سفرهای دیپلماتیک همراهی می‌کرد.

مجمع دیپلماسی آنتالیا در سال‌های گذشته همواره به عنوان یک پلتفرم ارتباطی مناسب و فرصتی ارزشمند، نه تنها برای برگزاری دیدارهای وزرای امور خارجه جمهوری ارمنستان و جمهوری آذربایجان، بلکه برای تدارک نشست‌های اختصاصی و رو در رو میان نمایندگان ویژه ایروان و آنکارا، یعنی روبن روبینیان و «سردار کیلیچ»، فرستاده ویژه دولت ترکیه، عمل می‌کرد. غیبت هیئت عالی‌رتبه ارمنی در نشست امسال، گمانه‌زنی‌های متعددی را در محافل سیاسی به دنبال داشته است.

دیپلماسی پارلمانی در استانبول؛ دیدار رؤسای مجالس ارمنستان و آذربایجان

در حالی که مجمع دیپلماسی در شهر ساحلی آنتالیا در جریان است، تحرکات مهم دیپلماتیک دیگری نیز در کلان‌شهر استانبول در حال وقوع است.

«آلن سیمونیان»، رئیس مجلس ملی جمهوری ارمنستان، با هدف مشارکت در نشست‌های تخصصی و جلسات عمومی صد و پنجاه و دومین مجمع عمومی اتحادیه بین‌المجالس جهانی (IPU) در قالب یک سفر کاری رسمی عازم ترکیه شده است.

بر اساس اخبار موثق مخابره شده، وی در حاشیه این اجلاس مهم پارلمانی، با همتای جمهوری آذربایجانی خود دیدار و گفتگو کرده تا ابعاد مختلف مناقشات دوجانبه و مسیرهای منتهی به توافق صلح را در سطح قوه مقننه مورد بحث و تبادل نظر قرار دهند.

چهار سال انتظار؛ وعده‌های مرزی که همچنان روی کاغذ مانده‌اند

اکنون چهار سال از زمانی که دولت‌های ایروان و آنکارا دور جدیدی از تلاش‌های دیپلماتیک را برای دستیابی به یک آشتی تاریخی و پایان دادن به دهه‌ها انسداد مرزی آغاز کرده‌اند، می‌گذرد.

با این وجود، اصلی‌ترین و کلیدی‌ترین توافق به دست آمده میان نمایندگان دو طرف، یعنی طرح بازگشایی مرزهای زمینی مشترک به روی شهروندان کشورهای ثالث و دارندگان گذرنامه‌های دیپلماتیک، همچنان در حد حرف و توافقات روی کاغذ باقی مانده و هیچ‌گونه جنبه اجرایی و عملیاتی به خود نگرفته است.

مقامات عالی‌رتبه جمهوری ارمنستان پیش‌تر و در سال 2023 میلادی رسماً و با قاطعیت اعلام کرده بودند که گذرگاه مرزی «مارگارا» واقع در مرز مشترک ارمنستان و ترکیه، به طور کامل بازسازی و تجهیز شده و آماده بهره‌برداری و فعالیت مرزی است.

از سوی دیگر، در اوایل سال جاری میلادی نیز رسانه‌های جریان اصلی ترکیه با انتشار گزارش‌های متعددی مدعی شدند که زیرساخت‌های گذرگاه مرزی «آلیجان» در خاک ترکیه نیز تکمیل شده و تقریباً آماده افتتاح است. اما علی‌رغم تمامی این اظهارنظرهای مثبت دیپلماتیک و فضاسازی‌های گسترده رسانه‌ای، تاکنون هیچ گام عملی، ملموس و تعیین‌کننده‌ای در راستای بازگشایی واقعی مرزها و آغاز عبور و مرور اتباع از سوی هیچ‌یک از دو کشور برداشته نشده و گره کور این پرونده همچنان باز نشده باقی مانده است.

انتهای پیام/