آتش‌بس پایان جنگ نیست؛ جنگ روایت‌ها گسترده تر می‌شود

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری تسنیم، اکبر نصراللهی رئیس دانشکده علوم اجتماعی، ارتباطات و رسانه با اشاره به نقش تعیین‌کننده رسانه‌ها در جنگ‌های جدید گفت: رسانه‌ها صرفاً ابزار اطلاع‌رسانی نیستند، بلکه به بازیگران اصلی «نبرد شناختی» و «ادراک‌سازی» هستند.

وی با تحلیل عملکرد رسانه‌های غربی افزود: در جنگ اخیر، رسانه‌های غربی عملاً به‌عنوان قرارگاه و اتاق عملیات اصلی دشمن عمل کردند و با اجرای سه راهبرد «شوک ادراکی اولیه»، «گزینشگری و سانسور هدفمند» و «تطبیق تدریجی روایت با واقعیت میدان»، تلاش ناموفق کردند تصویر مطلوب خود را به افکار عمومی تحمیل کنند.

نصراللهی ادامه داد: در عین حال برخی رسانه‌ نماهای فارسی‌زبان مثل ایران اینترنشنال نیز با تولید نفرت، تشویق به مداخله خارجی و حتی ارائه اطلاعات  از زیر ساخت های کشور و  اماکن حساس،  بیش از گذشته در کنار متجاوزان به ایران ، ظاهر شده اند .

وی در ارزیابی عملکرد رسانه‌های داخلی تصریح کرد: اگرچه رسانه‌های داخلی نسبت به گذشته فعال‌تر و هم‌افزاتر عمل کردند و در تقویت انسجام ملی نقش مهمی داشتند، اما همچنان با چالش‌هایی مانند غلبه احساسات بر تحلیل، هیجان‌زدگی در پوشش اخبار و ضعف در بازسازی اعتماد عمومی به‌ویژه در میان جوانان مواجه هستند.

رئیس دانشکده علوم اجتماعی، ارتباطات و رسانه با انتقاد از برخی رویکردهای رسانه‌ای در شرایط جنگ گفت: پوشش هیجانی و بعضاً غیرحرفه‌ای حضور مسئولان در شرایط جنگی و تهدید دشمن به ترور ، بدون توجه به ملاحظات امنیتی، می‌تواند پیامدهای خطرناکی داشته باشد و حتی به ایجاد شوک اجتماعی  و امیدآفرینی برای دشمن منجر شود.

نصراللهی همچنین با تشریح شرایط روانی جامعه در وضعیت پساآتش‌بس گفت: جامعه در حال حاضر با ترکیبی از شوک، نگرانی، ابهام و خشم مواجه است و اگر این وضعیت به‌درستی مدیریت نشود، می‌تواند به فرسایش اعتماد عمومی منجر شود.

وی تأکید کرد: در این شرایط، مداخله ارتباطی سریع، شفاف، صادقانه و اقناعی ضروری است و رسانه‌ها باید همزمان واقعیت‌ها را تبیین و هیجانات جامعه را مدیریت کنند.

رئیس دانشکده علوم اجتماعی، ارتباطات و رسانه با بیان اینکه آتش‌بس به معنای پایان تقابل نیست، اظهار داشت: تجربه نشان داده است که طرف مقابل به تعهدات خود پایبند نیست و از آتش‌بس به‌عنوان راهبرد دیگر برای رسیدن به اهداف خود استفاده می‌کند؛ بنابراین نباید جامعه را به "پایان‌یافتگی کاذب" رساند.

وی افزود: مردم در عین اعتماد به مسئولان و حمایت از تصمیمات آنان، نباید به آتش‌بس دلخوش باشند و نباید به دشمنان و وعده‌های آنان اعتماد کنند؛ چراکه بی‌اعتباری این تعهدات بخشی از رفتار تثبیت‌شده آنان است.

نویسنده کتاب راهنمای پوشش خبری در ادامه با اشاره به نقش رسانه‌ها درباره نحوه تبیین "روایت پیروزی ایران و ناکامی دشمن " افزود: "روایت پیروزی ایران و ناکامی دشمن " باید مبتنی بر مدل «هدف–عملکرد–نتیجه» باشد و شکاف میان اهداف اعلامی دشمن و نتایج واقعی میدان، به‌صورت مستند و اقناعی برای افکار عمومی تبیین شود.

نصراللهی افزود : در سطح اهداف، آمریکا و رژیم صهیونیستی صراحتا  و مکرر با اهدافی چون تغییر جمهوری اسلامی ، تجزیه ایران ، نابودی توان دفاعی، جلوگیری از پیشرفت ، خروج اورانیوم غنی‌سازی‌شده، تسلط بر تنگه هرمز ، اشغال جزیره خارک  و  حتی نابودی تمدن ایران و  بازگرداندن ایران به عصر حجر "  وارد میدان شده‌ان.اما در سطح نتیجه دیدیم و دنیا  هم دید  که با وجود  استفاده آمریکا و رژیم صهیونی از همه امکانات  و پایگاههای نظامی  و  همراهی و مشارکت متحدان بین المللی و منطقه ای خود ، انسجام داخلی ایران حفظ و تقویت شد، توان بازدارندگی کشور تداوم یافت و اهداف کلیدی آن‌ها  حتی با ترور همزمان فرمانده کل قوا ، رییس کل ستاد مسلح ، فرماندهان سپاه و سایر مقامات ارشد کشوری و لشگری محقق نشده است و در نهایت، فعلا به پذیرش آتش‌بس  و مذاکره تن دادند.بنابراین، روایت پیروزی باید بر «شکاف میان اهداف و نتایج» به صورت روایتی مستند، مقایسه‌ای، مستمر و اقناع‌پذیر متمرکز باشد.

وی خاطرنشان کرد: رسانه‌های داخلی برای موفقیت در  دوره پساآتش بس  باید از هیجان‌محوری به تحلیل‌محوری حرکت کنند، مرجعیت کارشناسی را تقویت  و با تولید روایت‌های مستند، واقع‌بینانه و اقناعی، همزمان امید، هوشیاری و انسجام ملی را تقویت کنند.

دکتر اکبر نصراللهی در بخش دیگیری از  مصاحبه با تبیین علل هدف قرار گرفتن دانشگاه‌ها و نخبگان در جنگ تحمیلی سوم گفت: دانشگاه‌ها در خط مقدم «تولید قدرت ملی» قرار دارند ؛ به همین دلیل ، هم به‌عنوان هدف حملات دشمن و هم به‌عنوان بازیگر تولید دانش و روایت نقش‌آفرین بودند و هستند .

وی ادامه داد: حمله به مراکز علمی و دانشگاهی صرفاً یک اقدام فیزیکی یا امنیتی نیست، بلکه راهبرد کلان دشمن برای تضعیف «سرمایه دانشی» و «اقتدار نرم» کشورهاست؛ چراکه دانشگاه‌ها موتور تولید علم، فناوری و گفتمان‌سازی هستند و نقش تعیین‌کننده‌ای در شکل‌دهی به قدرت ملی دارند.

نصراللهی با بیان اینکه  حمله به مراکز علمی و دانشگاهی ،  نشانه فشار و استیصال دشمن است، افزود: پیشرفت‌های علمی ایران در سال‌های اخیر، انحصار تولید دانش را به چالش کشیده، قدرت بازدارندگی ایران را افزایش داده و به الگویی الهام‌بخش برای سایر کشورها تبدیل شده است؛ از این رو، حمله به دانشگاه‌ها واکنشی عصبی به این دستاوردهاست، نه نشانه قدرت.

استاد مدیریت رسانه دانشگاه آزاد اسلامی درباره نقش دانشگاه‌ها در دوره پساجنگ تصریح کرد: حتی با فرض پایداری آتش‌بس، کار اصلی دانشگاه‌ها تازه آغاز می‌شود و این نهادها باید به محور بازسازی و بازاندیشی ملی تبدیل شوند؛ از بازسازی زیرساخت‌ها و تقویت تاب‌آوری گرفته تا تحلیل علمی رخدادها، مستندسازی تجربیات و تولید دانش کاربردی در حوزه‌های مختلف.

رئیس دانشکده علوم اجتماعی، ارتباطات و رسانه با اشاره به فعالیت های دانشگاه آزاد اسلامی  در روایت‌سازی علمی و مسئولانه از  جنگ تحمیلی سوم  گفت :  دانشگاه آزاد اسلامی، با اتکا به رهنمودها و تأکیدات ریاست محترم دانشگاه، رویکردی فعال و چندلایه را در مواجهه با تحولات و مسائل مرتبط با «جنگ تحمیلی سوم» در دستور کار قرار داده است. این رویکرد، هم ناظر به حضور مؤثر و مسئولانه در میدان‌های اجتماعی و در کنار مردم، دولت و سایر بخش‌های حاکمیتی است و هم بر سامان‌دهی جریان منسجم علمی و پژوهشی برای فهم دقیق ابعاد این پدیده استوار است.

وی  هدف این اقدامات را تولید دانش و نظریه‌پردازی در این عرصه، ثبت و مستندسازی تحولات، ارتقای آگاهی عمومی و همچنین تبیین واقعیت‌ها برای افکار عمومی در سطح ملی و بین‌المللی  دانست و افزود : معاونت ها و  واحدهای مختلف دانشگاه آزاد اسلامی برنامه‌ریزی گسترده‌ای را برای مطالعه، تحلیل و تبیین ابعاد گوناگون این جنگ در حوزه‌های سیاسی، اجتماعی، رسانه‌ای و فرهنگی آغاز کرده‌اند.

انتهای پیام/