راحله شهریاری، روانشناس بالینی و مشاور خانواده در مرکز بهداشت شهرستان بیرجند، امروز در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم از بیرجند، با اشاره به نقش حیاتی مدیریت خشم در حفظ سلامت و پویایی روابط خانوادگی، راهکارهای عملی و دقیقی را برای مواجهه با این هیجان طبیعی اما گاه مخرب ارائه داده است.

وی در تشریح اهمیت این موضوع بیان کرد: خشم یکی از طبیعی‌ترین احساسات انسانی است و اجتناب‌ناپذیر بودن آن در روابط خانوادگی امری بدیهی است. آنچه اهمیت اساسی دارد، نه خودِ احساس خشم، بلکه نحوه‌ی ابراز و مدیریت آن است.

وی در ادامه به پیامدهای منفی خشم کنترل‌نشده در محیط خانواده اشاره کرد و گفت: خشم کنترل‌نشده مانند عاملی مخرب عمل کرده و منجر به افزایش تعارضات و در نتیجه فاصله‌ی عاطفی بین اعضای خانواده می‌شود. همچنین، این وضعیت باعث کاهش احساس امنیت و صمیمیت در فضای خانه شده و بدتر از همه، الگوهای منفی رفتاری را برای فرزندان نهادینه می‌کند که می‌تواند در آینده زندگی آن‌ها نیز تأثیرات نامطلوبی بر جای بگذارد.

وی با اشاره به قانون   مکث سه‌ثانیه‌ای اضافه کرد: پیش از هرگونه واکنش هیجانی یا پاسخی که ممکن است در اوج خشم گفته یا انجام شود، توصیه می‌کنم افراد حداقل سه ثانیه مکث کنند. به گفته وی  این مکث کوتاه، همراه با یک نفس عمیق، فرصتی برای بازیابی تمرکز و جلوگیری از واکنش‌های آنی و پشیمان‌کننده فراهم می‌آورد. این فاصله‌ی زمانی کوتاه می‌تواند از بروز بسیاری از مشاجرات غیرضروری جلوگیری کند.

روانشناس بالینی و مشاور خانواده در مرکز بهداشت شهرستان بیرجند  با اشاره به اینکه به جای اینکه با جملات اتهام‌آمیز و کلی‌گو، طرف مقابل را مقصر بدانیم (مثلاً «تو همیشه بی‌ملاحظه هستی!»)، بهتر است احساسات و نیازهای خود را بیان کنیم. ادامه می دهد: به عنوان مثال، گفتن «من وقتی خسته‌ام، نیاز دارم آرامش داشته باشم و احساس می‌کنم این موضوع نادیده گرفته می‌شود» بسیار سازنده‌تر است. جملات «من»، مسئولیت احساس را به گوینده واگذار کرده و فضایی برای درک متقابل ایجاد می‌کند.

شهریاری با بیان اینکه برخی مسائل خانوادگی نیاز به گفت‌وگو و حل‌وفصل دارند. اما زمان طرح این مسائل اهمیت فراوانی دارد. خاطر نشان کرد: بهترین رویکرد این است که بحث‌های مهم و حساس را زمانی آغاز کنیم که اعضای خانواده در آرامش نسبی به سر می‌برند و آمادگی روانی لازم برای شنیدن و درک متقابل را دارند، نه در اوج تنش یا هنگام وقوع یک اختلاف.

وی با اشاره به اینکه گاهی اوقات، شدت خشم به قدری افزایش می‌یابد که احتمال از دست دادن کنترل بالا می‌رود. تاکید کرد:  در چنین شرایطی، بهترین اقدام، فاصله گرفتن موقت از موقعیت است. این به معنای فرار نیست، بلکه یک تکنیک تنظیم هیجانی است تا بتوانیم آرامش خود را باز یافته و با دیدی بازتر به مسئله بازگردیم. پس از مدتی کوتاه و با فروکش کردن هیجان، می‌توان به بحث و حل مسئله ادامه داد.

روانشناس بالینی و مشاور خانواده در مرکز بهداشت شهرستان بیرجند با بیان اینکه بسیاری از اختلافات خانوادگی به جای حل شدن، به دنبال مقصر می‌گردند، یادآور شد:  این رویکرد معمولاً نتیجه‌ای جز افزایش تنش ندارد. لازم است تمرکز خود را از «تقصیر کیست؟» به «اکنون چه کاری می‌توانیم انجام دهیم تا این مشکل حل شود؟» تغییر دهیم. این تغییر نگرش، فضا را برای همکاری و یافتن راه‌حل‌های مشترک باز می‌کند.

شهریاری تأکید کرد: مدیریت خشم، در واقع انتخاب احترام است؛ احترامی که باید حتی در اوج اختلافات نیز حفظ شود تا بنیان خانواده پایدار بماند.

انتهای پیام/257