به گزارش خبرگزاری تسنیم از بیرجند، باران‌های بهاری نیمه نخست فروردین 1405 در خراسان جنوبی، تصویری دوگانه از امید و خسارت را پیش روی استان قرار داد؛ از یک سو رودهای فصلی جان گرفتند، سدها و بندهای خاکی از روان‌آب پر شدند و قنات‌های قدیمی دوباره نفسی تازه کشیدند، و از سوی دیگر زیرساخت‌های راه، آب، قنات، روستا و شهر نیز از سیلاب و بارندگی‌های شدید آسیب دیدند.

این استان که سال‌ها با خشکسالی‌های پیاپی دست‌وپنجه نرم کرده است، این روزها بار دیگر اهمیت بارش‌های بهاری را در مدیریت منابع آبی و البته ضرورت آمادگی زیرساختی برای مواجهه با سیلاب‌ها به‌خوبی تجربه می‌کند.

محمدعلی آخوندی، جانشین استاندار و مدیرکل مدیریت بحران استانداری خراسان جنوبی در جمع رسانه ها، با اشاره به آثار بارندگی‌های 10 روز اخیر در استان گفت: این بارش‌ها بیش از 7 هزار و 500 میلیارد ریال خسارت به زیرساخت‌های مختلف وارد کرده است.

وی افزود: بیشترین حجم خسارت در حوزه راه‌های روستایی و ابنیه راهداری بوده که برآورد اولیه آن 6 هزار و 500 میلیارد ریال است.

به گفته آخوندی، هزار و 900 کیلومتر از راه‌های روستایی و فرعی دچار خسارت شده‌اند و عمده آسیب‌ها به صورت آب‌بردگی شانه راه‌ها بروز کرده است. همچنین 127 ابنیه راهداری در سطح استان دچار خسارت کلی و جزئی شده‌اند؛ خساراتی که به گفته وی، عمدتاً ناشی از وجود آبنماهای متعدد در محورهای ارتباطی استان بوده است.

وی ادامه داد: در حوزه عمرانی شهری نیز حدود 500 میلیارد ریال خسارت برآورد شده که عمدتاً مربوط به زیرساخت‌های شهرداری‌هاست.

قنات‌ها هم از سیلاب در امان نماندند

آخوندی با اشاره به آسیب‌دیدگی 23 رشته قنات در سطح استان گفت: برآورد خسارت این بخش 340 میلیارد ریال است.

قنات‌ها که همچنان یکی از مهم‌ترین منابع تأمین آب در مناطق کم‌آب خراسان جنوبی به شمار می‌روند، در جریان این بارندگی‌ها آسیب دیده‌اند؛ موضوعی که اهمیت حفاظت و مرمت این میراث آبی را بیش از پیش آشکار می‌کند.

وی افزود: در حوزه روستایی نیز 6 واحد مسکونی دچار خسارت شدند و جبران خسارت آن‌ها از طریق صندوق بیمه بلایای طبیعی پیگیری می‌شود.

به گفته مدیرکل مدیریت بحران استان، برخی تأسیسات هواشناسی نیز بر اثر صاعقه، طوفان و تگرگ آسیب دیده‌اند و برآورد اولیه خسارت این بخش 100 میلیارد ریال است.

وی همچنین اظهار کرد: در حوزه آبفا و برق نیز خسارت‌ها محدود بوده و حدود 50 میلیارد ریال برآورد اولیه شده است. تاکنون نیز گزارشی از خسارت دامی دریافت نشده است.

بارش‌های نوروزی بدون تلفات جانی

جانشین استاندار خراسان جنوبی با اشاره به بیشترین میزان بارندگی در نوروز امسال گفت: شهرستان نهبندان با 70 میلی‌متر بارش، بیشترین میزان بارندگی را ثبت کرده است.

وی افزود: در شهرستان‌های فردوس، سرایان، بیرجند، باقران، زیرکوه، قاینات، درح و خوسف نیز بارش‌های قابل توجهی رخ داده، اما خوشبختانه خسارت جانی گزارش نشده است.

آخوندی ادامه داد: 2 مورد گرفتار شدن خودرو در سیلاب گزارش شد که با کمک نیروهای امدادی و مردم محلی، سرنشینان آن‌ها نجات یافتند.

وی با اشاره به صدور هشدار نارنجی هواشناسی برای 13 فروردین افزود: فرمانداری‌ها و دهیاران موظف به مدیریت تفرجگاه‌ها بودند و ورودی برخی نقاط گردشگری نیز به دلیل احتمال خطر، کنترل شد.

20 میلیارد ریال خسارت به تأسیسات آب استان

در کنار خسارت‌های عمومی، سیلاب اخیر به برخی تأسیسات آب خراسان جنوبی نیز آسیب زد. حسین توکلی، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب خراسان جنوبی، از خسارت 20 میلیارد ریالی به این تأسیسات خبر داد و گفت:  بارندگی‌های اخیر باعث بروز خساراتی به برخی تأسیسات آب استان شد که ناشی از روان شدن سیلاب و وقوع رعد و برق بوده است. این خسارات شامل سوختگی پمپ تعدادی چاه و ایستگاه پمپاژ، تخریب جاده دسترسی به تأسیسات، آب‌شستگی خطوط انتقال آب، خسارت به تابلوهای برق و سامانه تله‌متری در برخی شهرهای استان است.

توکلی افزود: بیشترین خسارات در شهرهای شمالی استان از جمله قاینات و زیرکوه رخ داده و اقدامات لازم برای ترمیم و بازسازی تأسیسات آسیب‌دیده در دست انجام است.سیلا

 

آبگیری سازه‌های آبخیزداری؛ ذخیره 18 میلیون مترمکعب آب

در کنار خسارت‌ها، بارش‌های اخیر برای منابع آب استان دستاوردی مهم نیز داشت. مهدی کرباسچی، سرپرست اداره‌کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان جنوبی، از ذخیره شدن حدود 18 میلیون و 250 هزار مترمکعب آب در 450 سازه آبخیزداری استان خبر داد.

وی گفت: تا تاریخ 7 فروردین‌ماه، میزان ذخیره رواناب‌های پشت بندها و سازه‌های آبخیزداری استان 11 میلیون و 500 هزار مترمکعب بود که با اضافه شدن 6 میلیون و 750 هزار مترمکعب دیگر تا 15 فروردین، این رقم به 18 میلیون و 250 هزار مترمکعب رسید.

کرباسچی افزود: این میزان آبگیری در شهرستان‌های نهبندان، سربیشه، قائن، زیرکوه، بیرجند و خوسف ثبت شده و شهرستان بیرجند با 2 میلیون مترمکعب، بیشترین میزان ذخیره آب را به خود اختصاص داده است.

وی با اشاره به ظرفیت کلی سازه‌های آبخیزداری استان اظهار کرد: خراسان جنوبی دارای 2 هزار و 400 سازه آبخیزداری با ظرفیت نهایی 86 میلیون مترمکعب است که نقش مهمی در مدیریت منابع آبی و مقابله با خشکسالی دارند.

سدهای استان میزبان 1.7 میلیون مترمکعب روان‌آب

عباس سارانی، مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای خراسان جنوبی نیز از مهار و ذخیره بیش از یک میلیون و 770 هزار مترمکعب روان‌آب در سدهای مخزنی استان خبر داد و  گفت: ظرفیت مجموع مخازن سدهای مخزنی استان 75 میلیون مترمکعب است و در جریان بارندگی‌های اخیر، این میزان آب در سدهای استان ذخیره شده است.

سارانی افزود: در حال حاضر حجم آب موجود در سدهای مخزنی خراسان جنوبی به حدود 16 میلیون مترمکعب رسیده که معادل 21 درصد ظرفیت کل مخازن استان است.

به گفته وی، سد سیاهو در شهرستان سربیشه با یک میلیون و 100 هزار مترمکعب آبگیری، بیشترین میزان ذخیره را داشته و سد شهید پارسا در سرایان با 420 هزار مترمکعب و سد حاجی‌آباد زیرکوه با 250 هزار مترمکعب در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

سارانی همچنین تأکید کرد: از ابتدای سال آبی جاری، بیش از 8 میلیون و 800 هزار مترمکعب آب در سدهای استان ذخیره شده و این موضوع نقش مهمی در مدیریت سیلاب، تقویت ذخایر آبی و تأمین منابع آب در شرایط کم‌بارشی دارد.

باران؛ رحمت همراه با مسئولیت

بارش‌های اخیر بار دیگر نشان داد که خراسان جنوبی هم‌زمان با نیاز جدی به باران، به زیرساخت‌های مقاوم‌تر و مدیریت دقیق‌تر سیلاب نیز نیاز دارد. از قنات‌های تاریخی گرفته تا سدهای مخزنی، از راه‌های روستایی تا تأسیسات آب و برق، همه و همه در برابر بارش‌های شدید نیازمند آمادگی و حفاظت بیشتری هستند.

در عین حال، همین بارندگی‌ها نشان دادند که اگر روان‌آب‌ها به‌درستی مهار شوند، می‌توانند بخشی از عطش دیرینه این استان خشک‌سالی‌زده را فرو نشانند و امید را به روستاها، مزارع و سفره‌های زیرزمینی بازگردانند.

انتهای پیام/