به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرج، زمین ایران، سرزمینی که هزاران سال است مهد تمدن و زندگی است، امروز زیر بار سنگین حملات نظامی، ناله سر می‌دهد اما استوار ایستاده است. هر بمبی که فرود می‌آید، نه فقط ساختمانی را ویران می‌کند، بلکه زخمی عمیق بر پیکر طبیعت این مرز و بوم می‌زند؛ زخمی که شاید سال‌ها، بلکه قرن‌ها، مرهم نپذیرد.

صدای هولناک انفجارها، تنها گوش‌ انسان را خراش نمی دهد؛ این صدا، لالایی آرام هزاران ساله طبیعت را در هم می‌پیچد، ریشه‌های درختان کهنسال را می‌لرزاند و سکوت دیرینه دشت‌ها را می‌درد، انفجارها، غرش‌هایی بی‌رحمانه هستند که خاکی را که روزگاری پناهگاه پرندگان مهاجر و خانه‌ حیوانات بود، با خاکستر و غبار پر می‌کنند.

گویی زمین، نفس عمیق را در سینه حبس کرده و در انتظار فروکش کردن این خشم آسمانی است. آنچه پس از انفجارها باقی می‌ماند، تنها ویرانی مشهود نیست،مواد شیمیایی سمی، فلزات سنگین و بقایای انفجاری، چون زهری وحشتناک است.

حملات نظامی، تنها انسان‌ها را آواره نمی‌کند؛ پرندگان مهاجر، که قرن‌ها است مسیرهای آسمانی خود را بر اساس نقشه‌های طبیعی طی می‌کنند، امروز در سرگردانی مطلق به سر می‌برند، آسمانشان آلوده به دود و غبار است و آشیانه‌هایشان یا ویران شده یا در معرض خطری دائمی است؛ درختان، استوارترین نمادهای مقاومت و زندگی، گاهی در میان شعله‌های آتش می‌سوزند و بدل به مشتی خاکستر می‌شوند.

آن‌ها شاهدان خاموش این فاجعه‌اند؛ درختانی که روزی سایه‌شان پناه پرندگان بود و خاکشان محل جانوران، امروز خود قربانیان بی‌دفاع جنگ شده‌اند. این تنها بخشی از داغی است که بر دل زمین می نشیند،در ادامه گزارشی مشاهده خواهید کرد.

فریبا کلاهی، خبرنگار البرزی و فعال حوزه محیط زیست در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم از کرج گفت: ایران، قدیمی‌ترین کشور جهان است؛ اولین تمدنی که توانست انسجام، نظم و طبقات اجتماعی را تعریف کند، ایران مساحتی بسیار وسیع، آثار تاریخی بی‌شمار و تنوع زیستی غنی‌ای دارد. به باور من، میراث فرهنگی، تاریخ یک ملت، محیط زیست، گونه‌های گیاهی و جانوری خاص یک منطقه جغرافیایی، همگی زیرساخت محسوب می‌شوند، همان‌گونه که آموخته‌ها و دانش ما از گذشته، هویت و جایگاه امروزمان را تعیین می‌کند و مسیر آینده را پیش رویمان می‌گذارد.

وی خاطرنشان کرد: شاید بتوان شهرها را بازسازی نمود، حتی مدرن‌تر از قبل ساخت اما آیا می‌توان گونه‌ حیات وحش منقرض شده را بازگرداند؟ آیا می‌توان گونه‌ گیاهی منقرض شده را احیا کرد؟ وظیفه‌ ما است که بیشتر از آن محافظت کنیم؛ کوچکترین خدشه‌ای که به میراث فرهنگی و محیط زیست ایران وارد شود، در مقیاس کل سیاره زمین پیامدهایی خواهد داشت، چراکه ایران شناسنامه‌ تمدن‌های دنیا و نماد مبارزه در برابر بیگانگان است.

کلاهی تصریح کرد:گاهی انسان تصور می‌کند مرکز زمین است و تمام جهان متعلق به او است، درحالی‌که جنگ، آسیب‌های جبران‌ناپذیری به انسان، محیط زیست و میراث فرهنگی وارد می‌کند،در نتایج جنگ، معمولاً میراث فرهنگی و محیط زیست نادیده گرفته می‌شوند؛ کاری که می‌توانیم انجام دهیم این است که هر کدام از ما در داخل کشورمان، حداقل هنگام صحبت از ایران، یک دیده‌بان میراث و محیط زیست باشیم.

خبرنگار البرزی و فعال حوزه محیط زیست خاطرنشان کرد: اهالی محله‌هایی که در حاشیه فضاهای محیط زیستی خاص، مانند جنگل‌ها یا در نزدیکی بناها و محوطه‌های تاریخی زندگی می‌کنند، می‌توانند دیده‌بان باشند؛ هم به مردم توضیح دهند و هم مراقب باشند تا در صورت مشاهده‌ هرگونه آسیب، سریعاً به ارگان های مربوطه اطلاع دهند و برای احیا، پوشش، ترمیم و جلوگیری از تخریب بیشتر، همکاری کنند.

وی به نقش خبرنگاران اشاره و اذعان کرد: وظیفه و رسالت رسانه‌ها و خبرنگاران نیز در این میان قطعاً مهم است. یادداشت‌های بسیاری در مورد موضوعات مختلف نوشته می‌شود، اما کسی نمی‌آید بگوید که بافت تاریخی فلان منطقه یا محیط زیست از بین رفت. اگر رسانه‌ها به تعداد زیاد در این باره بنویسند، می‌توان این روند را تغییر داد و دنیا بیدار و بازدارندگی ایجاد می شود.

کیوان رحیمی، معاون محیط‌زیست طبیعی حفاظت محیط زیست استان البرز با اشاره به آسیب‌پذیری خاص مراکز موقت نگهداری حیات‌وحش که در محدوده‌های شهری مستقر هستند، اظهار کرد: با توجه به مخاطرات احتمالی و تبعات ناشی از شرایط جنگی بر این مراکز، جلسه‌ای جهت برنامه‌ریزی جامع و مدیریت بحران با حضور مسئولین و کارشناسان ذی‌ربط برگزار شده است.

وی افزود: در این نشست بر مقاوم‌سازی سازه‌های نگهداری حیوانات و تأمین منابع غذایی و دارویی کافی تأکید شد و اجرای دقیق دستورالعمل‌های پدافند غیرعامل از سوی مسئولین مراکز نگهداری، به عنوان یک اولویت اساسی در دستور کار قرار گرفت. نظارت مستمر دامپزشکان معتمد بر سلامت گونه‌ها و آمادگی برای جابه‌جایی گونه‌های مهم و حساس به مراکز امن و دور از نقاط خطر، از دیگر مواردی است که جهت صیانت از سرمایه‌های زیستی استان بر اجرای آن‌ها تأکید شده است.

قربانعلی محمدپور، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان البرز نیز در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در کرج با اشاره به اینکه دود ناشی از جنگ‌ها بسیار فراتر از میدان‌های نبرد می‌رود، مطرح کرد: تصور عمومی از جنگ، ویرانی ساختمان‌ها است، اما فاجعه اصلی در لایه‌های زیرین زمین، اعماق آب‌ها و پهنه آسمان رخ می‌دهد؛ جایی که طبیعت به شکلی بی‌صدا و بی‌دفاع قربانی می‌شود.

وی تصریح کرد: انفجارات و بمباران های پیاپی، باعث فشردگی شدید خاک، نابودی میکروارگانیسم‌های حیاتی و فرسایش جبران‌ناپذیر زمین می‌شود که علاوه بر این، نشت مواد سمی از تسلیحات و تخریب مراکز صنعتی، خاک را به فلزات سنگین و مواد شیمیایی پایداری آلوده می‌کند که تا سده‌ها امکان کشاورزی و حیات سالم را از بین می‌برد.

محمدپور به انهدام زیستگاه‌ها اشاره کرد و گفت: بمباران‌ها و آتش‌سوزی‌های وسیع، ریه‌های زمین یعنی جنگل‌ها را از بین می برند و پناهگاه‌های حیات‌وحش را ویران می‌کنند که این امر منجر به فروپاشی زنجیره غذایی و انقراض گونه‌های جانوری نادر می‌شود. محیط زیست میراث مشترک بشریت است و هرگونه آسیب به آن در جریان جنگ، جنایتی علیه تمام ساکنان سیاره زمین محسوب می‌شود که بازسازی آن فراتر از توان مالی و زمانی یک نسل می باشد.

‌شینا انصاری، معاون رییس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست پیش از این در پیام نوروزی خود اذعان کرد: این جنگ تحمیلی نه تنها جان‌های بی دفاع و تمامیت ارضی کشورمان را نشانه گرفته، بلکه محیط زیست سرزمین را در معرض تهدید قرار داده است. اقداماتی که بر خلاف هشدارهای رسمی سازمان حفاظت محیط زیست قبل و بعد جنگ- نقض صریح اصول بنیادین حقوق بین‌الملل، منشور ملل متحد و موازین پذیرفته‌شده حقوق بشری به‌شمار می‌رود اما رعایت نشد.

گزارش: امیررضا خروطی 

انتهای پیام/