ریسکهای اقتصادی جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران
- اخبار اقتصادی
- اخبار اقتصاد جهان
- 06 فروردين 1405 - 11:08
به گزارش خبرگزاری تسنیم، قیمت نفت حوالی 100 دلار برای هر بشکه در نوسان است و این موضوع پرسشهای تازهای را در حالی که این نهاد میکوشد میان تورم بالا و بازار کارِ رو به سرد شدن مسیر خود را پیدا کند، پیش روی فدرال رزرو گذاشته است.
جروم پاول، رئیس فدرال رزرو، هفته گذشته گفت: بانک مرکزی رویکرد صبر و مشاهده را در پیش گرفته است.
جف بنت با آستان گولزبی، رئیس بانک فدرال رزرو شیکاگو، درباره چیستی این وضعیت برای اقتصاد گفتوگو کرد.
متن کامل گفتوگو به شرح زیر است:
جف بنت: برویم سراغ اثرات جنگ بر اقتصاد آمریکا و اقتصاد جهانی.
قیمت نفت امروز دوباره بالا رفت و در هفتههای اخیر نزدیک 120 دلار برای هر بشکه بوده است. این موضوع پرسشهای تازهای را برای فدرال رزرو ایجاد میکند، چون این نهاد در حال مدیریت وضعیتی است که از یک طرف تورم هنوز بیش از حد بالاست و از طرف دیگر نشانههایی از سرد شدن بازار کار دیده میشود. جروم پاول هفته گذشته گفت بانک مرکزی رویکرد صبر و مشاهده را اتخاذ کرده است. برای بررسی اینکه این وضعیت چه معنایی برای اقتصاد دارد، آستان گولزبی رئیس بانک فدرال رزرو شیکاگو با ماست.
آستان گولزبی، رئیس بانک فدرال رزرو شیکاگو: من هم خوشحالم میبینمتان جف.
جف بنت: پس از همینجا شروع کنیم. این جنگ چه تهدیدی برای اقتصاد است؟ افزایش قیمت نفت و گاز را داریم، اختلال در کشتیرانی را داریم، حمله به زیرساختهای انرژی را داریم. همه اینها یعنی چه؟
آستان گولزبی: بخشی از ماجرا اثر مستقیم است که همه میبینند. قیمت نفت بالا میرود، قیمت بنزین هم بالا میرود، و این عمومیترین قیمتی است که در اقتصاد داریم. بنابراین احتمالاً افتی در احساسات مصرفکننده میبینید. احتمالاً میبینید مردم نارضایتی زیادی درباره هزینههای زندگی و انتظاراتشان از مسیر تورم ابراز میکنند. اگر آنقدر سن داشته باشید که دهه 1970 را یادتان باشد، یک حسِ ترسِ عمیق ته دل آدم میافتد. اینکه اوه اوه، قیمت نفت بالا رفت، نکند ما را وارد رکودِ همراه با تورم کند. اما بد نیست یادمان باشد از دهه 1970 تا امروز، خیلی چیزها در اقتصاد عوض شده است.
آمریکا تبدیل به تولیدکننده بزرگ انرژی شده، خیلی بیشتر از آن زمان. بنابراین بخشهایی از اقتصاد هستند که وقتی قیمت نفت بالا میرود، رشد میکنند و اگر این وضعیت ادامهدار باشد احتمالاً مقداری سرمایهگذاری در شیل و فعالیتهایی از این دست میبینید.
اما مسائل مربوط به اینکه زنجیره عرضه چگونه بر تورم اثر میگذارد قابل انکار نیست. و این یک ریسک است. این یک ریسک و نگرانی برای هر کسی است که در فدرال رزرو کار میکند یا اقتصاد ملی را تحلیل میکند.
جف بنت: میخواهم به این برگردم. اما جدا از انرژی، فشار روی بخشهایی مثل دارو، کود، حتی هلیوم را هم میبینیم. اثر اقتصادی تا چه حد گسترده است؟
آستان گولزبی: فکر میکنم خیلی گسترده است، چون انرژی جزء بسیار مهمی از زنجیره عرضه است.
و در فدرال رزرو شیکاگو، ما صنعتیترین حوزه را در میان همه حوزههای فدرال رزرو داریم، بهخصوص در خودرو. با چند مدیر ارشد خودروسازی صحبت کردم و آنها گفتند نکتهای که باید درباره تولید به یاد داشت این است که بخشی از حرکت به سمت تولید بهموقع یعنی در هر لحظه، تقریباً هر چیزی که قرار است داخل یک خودرو قرار بگیرد باید از جایی حمل شود.
و بسیاری از آنها در انبار نیستند. داخل کامیونی هستند که دارد جایی میرود. پس اگر قیمت بنزین در شیکاگو به جایی برسد که 4.89 دلار برای هر گالن باشد، اگر قیمت بنزین قرار است همینطور باشد، زنجیره عرضه گرانتر میشود و احتمالاً مقداری اختلال میبینید.
بنابراین همه امیدوارند اثری که بر قیمت نفت دیدهایم موقت باشد و بتوانند به وضعیت مطمئنتری برگردند. اما همانطور که گفتید، اثرات خیلی فراتر از اثر مستقیم است.
جف بنت: خواندم که گفته بودید قیمتهای انرژی ممکن است حتی اگر جنگ زود تمام شود هم بالا بمانند. درست است؟ علتش چیست؟
آستان گولزبی: این ممکن هست.
چه چیزی میتواند علتش باشد؟ اگر به زیرساختهای انرژی آسیب وارد شده باشد، اگر در زنجیره عرضه و میزان خروجی از خلیج فارس تغییر ایجاد شده باشد، اینها چیزهایی هستند که میتوانند روی قیمت کلی انرژی یا قیمت نفت اثر بگذارند، حتی اگر درگیری پایان پیدا کند.
به همین دلیل است که هر کسی که این موضوع را بررسی میکند باید برجسته کند که هم اثرات مستقیم داریم و هم اثرات سرریز که هنوز در راهاند و داریم سعی میکنیم بفهمیمشان.
جف بنت: پس فدرال رزرو این وضعیت را چطور میبیند، این بدهبستان واقعی میان مهار تورم و حمایت از رشد؟
آستان گولزبی: من نمیتوانم از طرف کل فدرال رزرو صحبت کنم. فقط قرار است از طرف خودم حرف بزنم.
کل فدرال رزرو درباره امکان شوکهایی که ما آنها را شوکهای رکودی تورمی میدانیم فکر کرده است، یعنی زمانی که هر دو طرف ماموریت فدرال رزرو همزمان بدتر میشوند. فدرال رزرو ماموریت دوگانه دارد، بیشینه کردن اشتغال و تثبیت قیمتها.
شوکهای بازار انرژی که قیمت نفت را بالا میبرند میتوانند اشتغال را پایین بیاورند و همزمان تورم را بالا ببرند. نگاه ما این است که مشخص کنیم کدام طرف بیشتر بدتر میشود و این وضعیت چقدر دوام میآورد.
این فلسفه کلی برای فکر کردن به یک شوک رکودی تورمی است، اما باید یادمان باشد این بدترین چیزی است که یک بانک مرکزی باید با آن سر و کار داشته باشد، چون دستورالعمل روشن و آمادهای ندارد.
اگر اقتصاد بیش از حد داغ شود، یک دستورالعمل روشن هست. اگر رکود معمولی باشد هم دستورالعمل روشن هست. اما وقتی هر دو طرف همزمان بدتر میشوند، موضوع ظریفتر میشود و این وضعیت بدی برای بانک مرکزی است.
جف بنت: میدانم چقدر دوست دارید خبرنگارها بپرسند آیا یک کاهش نرخ بهره دیگر در راه است. اما اوایل امسال انتظار این بود که یک کاهش نرخ بهره رخ دهد. با توجه به درگیری، آیا هنوز این واقعبینانه است؟
آستان گولزبی: نمیدانم. بستگی دارد چقدر طول بکشد.
همانطور که میدانید من در نمودار پیشبینیها از خوشبینترها درباره امکان کاهش نرخ بهره در سال جاری بودهام، اما با جلو انداختن کاهشها قبل از اینکه مطمئن شویم تورم واقعاً قرار است پایین بیاید راحت نبودم.
یک جنبه ناخوشایند این شوک قیمت انرژی این است که احتمالاً اثری میبینیم که تورم را بالا میبرد، در زمانی که هنوز کاملاً از شوک قبلی که تورم را بالا برده بود عبور نکردهایم، و مردم هم از قبل درباره هزینه زندگی و استطاعت مالی حساس شده بودند، و حالا احتمالاً یک ضربه دیگر هم از این بابت میخوریم.
برای اینکه واقعبینانه باشد نرخها امسال پایینتر بیایند، فکر میکنم باید پیشرفت در تورم ببینیم و تا حدی راحت باشیم. هدف تورمی ما 2 درصد است. باید تا حدی مطمئن باشیم روی مسیر بازگشت به 2 درصد هستیم.
اگر وارد دورهای شویم که تورم از قبل بالا بوده، پنج سال پیاپی بالاتر از هدف بوده، و حالا هم با بالا رفتن تورم شروع کند به حرکت در جهت غلط، باید واقعاً دقیق فکر کنیم گزینهها چیست و چطور از این وضعیت عبور کنیم.
جف بنت: آستان گولزبی رئیس بانک فدرال رزرو شیکاگو، ممنون که دوباره با ما همراه شدید.
آستان گولزبی: ممنون که دعوتم کردید جف.
انتهای پیام/