تاب آوری سرمایه‌ای بزرگ برای آینده/ رهبر شهید چه رهنمودی داشتند؟

به گزارش خبرگزاری تسنیم از ساری، در سال‌های اخیر، بسیاری از مردم ایران با فشارهای روانی و زیستی فزاینده‌ای در زندگی روزمره مواجه بوده‌اند؛ فشارهایی که می‌تواند بر کیفیت تصمیم‌گیری، روابط اجتماعی و سلامت روان اثرگذار باشد. در چنین فضایی، «تاب‌آوری» به‌عنوان یک مهارت فردی و اجتماعی، اهمیتی دوچندان پیدا می‌کند.

تاب‌آوری به معنای نادیده‌گرفتن سختی‌ها یا بی‌تفاوتی نسبت به واقعیت‌ها نیست؛تاب‌آوری یعنی عبورکردن، ترمیم‌کردن و دوباره ساختن. 

یعنی توانایی حفظ تعادل روانی و پرهیز از واکنش‌های شتاب‌زده در مواجهه با فشارهاست. 

فرد و جامعه تاب‌آور، واقعیت را می‌پذیرند، اما اجازه نمی‌دهند اضطراب، خشم یا هیجان‌های زودگذر، مسیر تصمیم‌گیری و رفتار آن‌ها را تعیین کند.بنابراین تاب‌آوری فقط «تحمل کردن» نیست؛ این نگاه عقلانی، ریشه‌ای عمیق در فرهنگ دینی نیز دارد. امیرالمؤمنین امام علی(ع) در حکمت اول نهج‌البلاغه، انسان را در زمانه آشوب و فشار به خویشتن‌داری  فرا می‌خواند و می‌فرماید: «كُونُوا فِی الفِتْنَةِ كَابْنِ اللَّبُونِ؛ لا ظَهْرٌ فَیُرْكَبَ، وَلا ضَرْعٌ فَیُحْلَبَ»  یعنی در شرایط فتنه‌گون، چنان رفتار کنید که نه ابزار بهره‌کشی شوید و نه سوخت هیجان‌ها. این سخن، به‌روشنی بر همان معنای تاب‌آوری دلالت دارد: ایستادگی آگاهانه، بدون افتادن در دام افراط و تفریط.

در خانواده ایرانی، پیوندهای انسانی و سرمایه‌های فرهنگی همواره نقش مهمی در حفظ و تقویت این تاب‌آوری داشته‌ است. گفت‌وگو، همدلی و مسئولیت‌پذیری اجتماعی می‌تواند از شدت تنش‌ها بکاهد و توان سازگاری جمعی را افزایش دهد. انتخاب سنجیده و کنترل‌شده در شرایط پرفشار، تقویت تاب‌آوری فردی و اجتماعی، نه‌تنها یک ضرورت روان‌شناختی، بلکه سرمایه‌ای ماندگار برای حفظ سلامت و انسجام جامعه به شمار می‌رود.

چه خوب مردم ایران با الگو از زندگی و منش رهبر شهیدشان در جنگ 12 روزه و جنگ رمضان نشان دادند که با همه سختی و فشارهای سیاسی و اقتصادی، میزان تاب آوری آن‌ها چگونه است و چگونه پای وطن ایستادگی آگاهانه و هوشمندانه دارند.

در سال‌های اخیر نیز رهبر شهید انقلاب اسلامی بارها بر همین عنصر اساسی در حیات اجتماعی تأکید کرده‌اند. ایشان صبر و استقامت ملت‌ها در برابر فشارها را از عوامل اصلی عبور از بحران‌ها می‌دانند و معتقدند جامعه‌ای که آرامش، امید و عقلانیت خود را حفظ کند، می‌تواند از دشوارترین شرایط عبور کند.

 ایشان فرمودند: «نظام جمهوری اسلامی یک واقعیّتی است که وجود دارد روی زمین؛ وعده نیست که «حالا خواهیم کرد»؛ نه، این نظامی است که به وجود آمده و به نظر من مهم‌تر از پدید آمدن نظام اسلامی تاب‌آوری نظام اسلامی است. نظام اسلامی تاب آورد در مقابل این دشمنی‌ها، این حملات، این ضربه‌های گوناگون؛ تاب‌آوری! توانست تحمّل کند، توانست ایستادگی کند، توانست بماند و توانست قوی بشود. امروز جمهوری اسلامی، جمهوری اسلامی سی سال قبل و چهل سال قبل نیست؛ امروز بحمداللّه آن نهالِ تازه‌روییده به یک درخت کهنی تبدیل شده و این یک الگو است؛ این یک الگو است.» 1401/06/12

 ملتی که در برابر فشارها دچار اضطراب و عقب‌نشینی نشود، در نهایت مسیر پیشرفت را هموارتر خواهد کرد.

امام شهید انقلاب اسلامی در بیانات مختلف، بارها از «صبر و استقامت ملت ایران» به‌عنوان یک ویژگی برجسته یاد کرده‌اند و تأکید داشته‌اند که همین روحیه در مقاطع حساس تاریخ معاصر کشور، از دوران دفاع مقدس تا سال‌های فشار اقتصادی، عامل حفظ انسجام ملی بوده است. ایشان همچنین خاطرنشان کرده‌اند که دشمنان یک ملت معمولاً بر ایجاد ناامیدی و آشفتگی روانی تمرکز می‌کنند و در مقابل، حفظ آرامش و اعتماد به توانایی‌های داخلی را نشانه بلوغ و تاب‌آوری اجتماعی می‌دانند.

از نگاه ایشان، جامعه‌ای که بتواند در شرایط دشوار دچار هیجان‌زدگی و رفتارهای شتاب‌زده نشود و با صبر، تدبیر و امید مسیر خود را ادامه دهد، در حقیقت سرمایه‌ای بزرگ برای آینده خود ساخته است. تأکید مکرر ایشان بر «امیدآفرینی»، «اعتماد به توان داخلی» و «ایستادگی هوشمندانه در برابر فشارها» را می‌توان در همین چارچوب فهم کرد چارچوبی که تاب‌آوری را نه صرفاً تحمل مشکلات، بلکه نوعی پایداری آگاهانه و مسئولانه برای حفظ ثبات و پیشرفت جامعه می‌داند.

 الان رهبر سوم ایران اسلامی آیت الله سید مجتبی خامنه ای در مسیر آرمان های رهبر شهید انقلاب اسلامی حرکت می‌کند.

 یادداشت فاطمه قیامی زارعی از اساتید مدرسه علمیه خواهران قدسیه بهشهر

انتهای پیام/