حجت‌الاسلام سیدمهدی موسوی، پژوهشگر علوم اسلامی، در گفت‌و‌گو با خبرنگار حوزه و روحانیت خبرگزاری تسنیم، با موضوع سیر مطالعاتی آثار امام شهید، حضرت آیت الله خامنه‌ای به بررسی ویژگی‌های منحصربه‌فرد آثار ایشان پرداخت و گفت: آثار مقام معظم رهبری از ویژگی‌های مهمی برخوردار است؛ از مهم‌ترین این ویژگی‌ها تدوین آن بر پایه مبانی قرآنی و مستند بودن به قرآن کریم است. همچنین این آثار محصول و رهاورد یک زیست پرماجرا و سرشار از تجربه‌های مختلف است؛ تجربه‌های طلبه جوانی که شور انقلابی‌گری دارد، با رمان مأنوس است، مبارزات سیاسی و اجتماعی دارد، زندان رفته و تبعید کشیده‌ است، فعالیت‌های جهادی و تجربه خدمت‌رسانی به مردم را دارد، تجربه نمایندگی مجلس، نمایندگی در ارتش و سپاه، فرماندهی جنگ تا ریاست جمهوری و پس از آن رهبری امت بزرگ اسلامی را برعهده داشته است و محوریت جبهه مستضعفان عالم در برابر استکبار و فرعونیان زمان است. چنین زیست و تجربه‌ای کمتر برای عالم و اندیشمندی فراهم شده‌است. در این زیست پرماجرا، آثار فکری و اندیشه‌های ایشان بیان‌، تدوین و تألیف و در اختیار ما قرار گذاشته شده است.

این پژوهشگر علوم اسلامی با اشاره به طراوت، ماجراجویی و زیبایی علمی و قرآنی آثار آیت‌الله خامنه‌ای افزود: این آثار بیانی شاعرانه و ادیبانه در عین استحکام در دستور زبان و کلماتی ساده و قابل فهم برای همه مخاطبانش دارد. همچنین مخاطب قرار دادن جوانان و نوجوانان به‌عنوان مخاطب اصلی، از ویژگی‌های دیگر این آثار ارزشمند است.

وی رشد و تعالی انسان را از ثمرات انس با آثار این شخصیت بزرگ و نادر دوران دانست و اضافه‌ کرد: این آثار می‌تواند یک عنصر منفعل بی‌تأثیر و گوشه‌نشین را به یک فاعل عامل تأثیرگذار و یک کنشگر فعال مسئولیت‌پذیر تبدیل کند. زمانی که با این آثار و اندیشه‌ها انس بگیریم، عاملیت خودمان را پیدا می‌کنیم و شرایط را بهتر درک می‌کنیم. هدف از سیر مطالعاتی مقام معظم رهبری کشف عاملیت انسانی در پرتو تحول و صیرورت وجودی انسان است.

موسوی با بیان اینکه تمام زندگی رهبر شهید، استقامت و مقاومت و تلاش و کوشش و حرکت بر پایه مسئولیت‌پذیری و رستاخیز اجتماعی بوده است، افزود: شخصیت مقاوم و مسئولیت‌پذیر ایشان سختی‌ها و دشواری‌ها را چشید؛ اما موجب پیروزی انقلاب اسلامی و شکوفایی استعدادهای درونی نسلی از شاگردان امام شد و به مقام مرجعیت و رهبری رسید. این شکوفایی استعدادها بزرگ‌ترین ویژگی یک انسان مسلمان است و با سیر مطالعاتی می‌خواهیم این تحول وجودی را درون خودمان ایجاد کنیم.

وی گام اول در سیر مطالعاتی آثار امام شهید را مطالعه زندگی‌نامه ایشان دانست و گفت: برای آنکه ببینیم چگونه می‌توانیم به یک عامل و کنشگر تأثیرگذار در جامعه تبدیل بشویم و آینده‌ساز این جامعه بزرگ و از تحول‌سازان بزرگ بشری بشویم، گام اول مطالعه‌ زندگی‌نامه مقام معظم رهبری است تا با شخصیت علمی، اجتماعی، سیاسی او آشنا بشویم تا تحولات درونی او را بشناسیم که چگونه این فکر روز به‌روز پخته‌تر شده و به آثار و اندیشه‌های متعالی دست پیدا کرده‌اند. در زندگی‌نامه باید با سوانح حیاتی و زمانه و زمینه زیست ایشان آشنا شویم تا با دغدغه‌ها و آرمان‌های این متفکر و تخصص‌های او در تحصیل و تدریس و در نهایت با آثار او آشنا بشویم و دورنمایی از شخصیت ایشان به‌دست بیاوریم.

استاد حوزه علمیه با اشاره به کتاب «خون دلی که لعل شد» اضافه‌کرد: این کتاب ترجمه کتاب «إنّ مع الصبر نصراً» است و مجموعه‌ای از زندگی‌نامه خودنوشت مقام معظم رهبری است که در بازه سال 70 تا 72 نگاشته شده و مخاطبانش نسل جوان جهان عرب بوده. پس از این کتاب، کتاب مفصلی از زندگینامه رهبری بر پایه خاطراتی که در طول سالیان از ایشان نقل شده‌است با عنوان «شرح اسم» به قلم آقای بهبودی است که می‌تواند مکمل کتاب قبلی باشد. همچنین کتابی از خاطراتی که مقام معظم رهبری از پدرشان نقل کرده‌اند با عنوان «خاطرات آقا» منتشر شده‌است که پیرامون حوادث حیاتی خودشان در دوران نوجوانی و جوانی است.

وی با بیان اهمیت آشنایی با زندگی‌نامه‌ علمی رهبر شهید افزود: کتاب‌های متعددی وجود دارد که عمده این کتاب‌ها بر پایه تجارب اجتماعی، سیاسی و فرهنگی رهبری نوشته شده و کمتر به ابعاد علمی مقام معظم رهبری پرداخته شده‌است. در کتاب «درآمدی بر علوم اسلامی انسانی از منظر آیت‌الله خامنه‌ای» سعی شده در حدود 80 صفحه، یک زندگی‌نامه منسجم به ابعاد مختلف علمی ایشان از جمله ابعاد ادبی، تاریخی و قرآنی و حدیثی، فلسفی و کلامی و فقهی و اصولی پرداخته شده‌است. در این کتاب جامعیت علمی این متفکر، اساتید و کتاب‌هایی که نوشته است و نوآوری‌هایی که در این عرصه‌ها دارد و اظهارات بزرگان در باب شخصیت علمی رهبری آشکار می‌شود و از افق‌های علمی، مبنای تحلیل‌ها و مبنای نگارش آثار ایشان روشن می‌شود.

پژوهشگر علوم اسلامی، با عنایت به توجه به دوران حیات و زمینه‌های تجربی نگارش آثار و اهمیت شناخت این زمینه‌ها گفت: دو اثر از مقام معظم رهبری وجود دارد که گزارشی از دوران حیات ایشان و مسأله‌های زمانه ایشان است و کمک می‌کند که آثار ایشان را بهتر درک کنیم. اثری به‌نام «جریان روشن‌فکری اسلامی در ایران» که مجموع دو سخنرانی مقام معظم رهبری در سال‌های 59 و 60 و در سالگرد مرحوم شریعتی است. در این کتاب گزارشی از وضعیت جامعه ایرانی و وضعیت فکر و اندیشه‌ی روشنفکران و مصلحان اجتماعی در صد سال اخیر است و حاوی این نکته که چگونه در آن شرایط خاص، نهضت امام و جریان خلاق فکری توسط علامه طباطبایی و شهید مطهری آغاز شد.

وی در ادامه گفت: اثر دیگر، متن سخنرانی رهبر معظم انقلاب در جمع جوانان حزب جمهوری اهواز در سال 58 است با عنوان «درست فهمیدن اسلام» این سخنرانی نیز گزارشی از زمانه حیات ایشان و از تفکرات و اندیشه‌هایی است که منجر به انقلاب اسلامی شد. در این اثر اندیشه بسیاری از متفکران را بررسی کرده‌اندو سپس مسئولیت جوانان را در عصر جدید برای مواجهه با جامعه اسلامی و مسائل آن و جامعه بشری بیان می‌کنند. این منابع معرفی شدند تا ما با زمینه فکری رهبری بیشتر آشنا بشویم که این مدخل ورود به فهم آثار مقام معظم رهبری است. اگر ما درک درستی از زندگینامه عمیق یک متفکر نداشته باشیم، فهم عمیقی از آثار او نخواهیم داشت و اگر زمانه و زمینه یک متفکر را دقیق نشناسیم، چرایی نگارش آثار او را مطلع نخواهیم شد.

خبرنگار: زهرا شعبان‌زاده

انتهای پیام/