به‌گزارش خبرگزاری تسنیم از تبریز، در پی شهادت جانسوز امام امت، حضرت آیت‌الله العظمی سید علی خامنه‌ای (رضوان الله علیه)، پرسش‌های متعددی در خصوص تکلیف شرعی و نحوه ادامه تقلید برای مقلدان ایشان مطرح شده است. خبرگزاری تسنیم برای تبیین این موضوع، با حجت‌الاسلام حاج آقا کریم‌زاده، کارشناس برجسته مسائل دینی، به گفت‌وگو نشسته است.

 اهمیت و ضرورت تقلید در دین

حجت‌الاسلام والمسلمین کریم‌زاده در ابتدای این گفت‌وگو با اشاره به وظیفه شرعی مسلمانان پس از رسیدن به سن تکلیف، اظهار کرد: هنگامی که فردی مکلف می‌شود، برای عمل به احکام دین سه راه پیش رو دارد: یا به درجه اجتهاد نائل شود و بتواند شخصاً احکام را از منابعی چون قرآن کریم و روایات استنباط کند، یا مسیر احتیاط را برگزیند و یا از یک مجتهد جامع‌الشرایط تقلید کند. برای عموم مردم که تخصص لازم در علوم دینی را ندارند، وظیفه شرعی تقلید از یک مرجع تقلید در فروع دین است.

 شرایط و نحوه انتخاب مرجع تقلید

این کارشناس مذهبی در خصوص ویژگی‌های یک مرجع تقلید گفت: در رساله‌های عملیه تا 10 شرط برای مرجع تقلید ذکر شده که به دو دسته عام و خاص تقسیم می‌شوند. از مهم‌ترین شروط زنده بودن مجتهد برای تقلید ابتدایی است؛ یعنی فردی که تازه به سن تکلیف رسیده، نمی‌تواند مرجع تقلید خود را از میان مجتهدانی که از دنیا رفته‌اند انتخاب کند. بلوغ، عقل، عدالت، شیعه دوازده امامی بودن، مرد بودن و حلال‌زادگی از دیگر شروط عام به‌شمار می‌روند.

وی افزود: در میان مجتهدین واجد شرایط مقلد باید فردی را برگزیند که به تشخیص او "اعلم" یعنی داناتر به احکام فقهی، عادل‌تر و از حیث زهد و تقوا و عدم دلبستگی به دنیا سرآمد باشد. تشخیص این امر بر عهده خود فرد است و می‌تواند از طرقی مانند تحقیق از دو شخص عالم و عادل که شناخت کافی از علما دارند، یا اعتماد به معرفی مجتهدان توسط مجامع علمی معتبر مانند حوزه علمیه، حاصل شود.

 تکلیف مقلدان امام شهید؛ بقا بر تقلید جایز است

کریم‌زاده با تفکیک میان دو جایگاه رفیع امام شهید تصریح کرد: حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای دارای دو شأن ولایت فقیه و مرجعیت تقلید بودند. احکام حکومتی ایشان به عنوان ولی‌فقیه بر همگان اعم از مقلد و غیرمقلد لازم‌الاجرا بود، اما فتاوای فقهی ایشان صرفاً برای مقلدان خودشان حجت بود.

وی در پاسخ به این پرسش کلیدی که آیا پس از شهادت ایشان می‌توان بر تقلید باقی ماند خاطرنشان کرد: شرط حیات مرجع مربوط به تقلید ابتدایی است، اما اگر فردی در زمان حیات یک مجتهد از او تقلید می‌کرده پس از وفات او امکان "بقا بر تقلید" وجود دارد. در شرایط فعلی بسیاری از علمای بزرگ اجازه بقا بر تقلید از امام شهید را صادر کرده‌اند، بنابراین مقلدان ایشان می‌توانند در مسائلی که قبلاً فتوای ایشان را می‌دانسته‌اند، بر همان تقلید باقی بمانند، اما برای مسائل جدید و مستحدثه مکلف هستند به یک مرجع تقلید زنده که هم‌وزن و هم‌سطح ایشان باشد، رجوع کنند.

 مرجعیت رهبر معظم انقلاب نیازمند اعلام رسمی است

این کارشناس دینی در پاسخ به سؤالی پیرامون مرجعیت حضرت آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب (مدظله العالی) گفت: جایگاه والای علمی و فقهی رهبر معظم انقلاب بر اهل فضل و علما پوشیده نیست. ایشان سالیان متمادی در محضر اساتید بزرگ تلمذ کرده و خود نیز شاگردان بسیاری را تربیت کرده‌اند. با این حال اعلام رسمی مرجعیت ایشان امری تخصصی است که باید توسط اهل فن و مراکز ذی‌صلاح مانند حوزه علمیه صورت پذیرد و تا آن زمان باید منتظر ماند.

انتهای پیام/