به گزارش خبرگزاری تسنیم از بجنورد، در شرایطی که استان خراسان‌شمالی با نرخ بیکاری و مهاجرت نیروی کار جوان به استان‌های صنعتی مواجه است، اقدام آستان قدس رضوی در پرداخت وام‌های اشتغال‌زایی قرض‌الحسنه به اقشار کم‌برخوردار، بارقه‌هایی از امید را در دل خانواده‌های نیازمند ایجاد کرده است.

بر اساس اعلام مدیر کانون‌های خدمت رضوی استان، بیش از 16 میلیارد تومان تسهیلات اشتغال‌زایی در سال جاری به متقاضیان پرداخت شده که عمدتاً در حوزه مشاغل خرد و خانگی هزینه خواهد شد.

اما پرسش اصلی اینجاست که این حجم از نقدینگی تا چه اندازه در توانمندسازی پایدار جامعه هدف مؤثر بوده و موانع پیش روی آن چیست؟

تزریق منابع در مسیر اشتغال پایدار

محمد اکبرزاده، مدیر کانون‌های خدمت رضوی خراسان‌شمالی، در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در بجنورد، از اختصاص 16 میلیارد و 800 میلیون تومان اعتبار از محل تبصره 15 خبر داد و گفت: این تسهیلات در حوزه مشاغل خرد خانگی و به‌صورت قرض‌الحسنه با کارمزد 4 درصد به متقاضیان پرداخت می‌شود.

به گفته وی، از این میزان اعتبار، تاکنون 110 نفر به بانک‌های عامل معرفی شده‌اند که از این تعداد حدود 105 نفر موفق به دریافت تسهیلات به مبلغ 14 میلیارد و 600 میلیون تومان شده‌اند.

این آمار نشان‌دهنده موفقیت نسبی در فرآیند جذب و معرفی متقاضیان است، هرچند که هنوز بخشی از اعتبارات در صف انتظار پرداخت بانکی قرار دارد.

اکبرزاده در ادامه به عملکرد سال گذشته این نهاد اشاره کرد و افزود: «در سال گذشته 20 میلیارد تومان اعتبار از محل تبصره 18 به این مجموعه اختصاص یافت که منجر به ایجاد اشتغال برای 101 نفر از نیازمندان استان شد.»

از آرزوی خودکفایی تا دغدغه بازار فروش

در حاشیه انتشار این خبر، گفت‌وگوهایی با برخی از متقاضیان دریافت‌ این وام‌ها در شهرستان‌های مختلف استان انجام شده است. اگرچه آمارها نشان‌دهنده رشد تعداد شاغلان است، اما نقل‌قول‌های مردمی ابعاد دیگری از این مسیر را روایت می‌کند.

یکی از زنان سرپرست خانوار در بجنورد که با دریافت 50 میلیون تومان وام اقدام به راه‌اندازی کارگاه کوچک تولید عرقیات گیاهی کرده است، در گفت‌وگو با خبرنگار ما می‌گوید: «این وام مثل یک نفس عمیق برای من بود.

با آن یک دستگاه اسانس‌گیر کوچک خریدم و الان محصول دارم. اما مشکل بزرگ، فروش محصول است. بازار رقابتی است و هزینه بسته‌بندی بالاست. کاش در کنار وام، آموزش فروش یا نمایشگاه‌های دائمی برای ما نیز وجود داشت.

این دغدغه در میان سایر دریافت‌کنندگان نیز مشترک است. یکی دیگر از مجریان طرح در شهرستان شیروان که در زمینه پرورش قارچ فعالیت می‌کند، با اشاره به چالش‌های پیش‌رو می‌گوید: «نوسان قیمت مواد اولیه مثل کمپوست و نایلون، گاهی سود ما را می‌خورد. اگر تسهیلات با دوره تنفس بیشتر و نظارت مستمر کارشناسی همراه شود، طرح‌ها ورشکست نمی‌شوند.»

مشاغل خرد، راهگشا اما نیازمند حمایت چندوجهی

به نظر می‌رسد رویکرد آستان قدس رضوی در پرداخت وام‌های قرض‌الحسنه با کارمزد 4 درصد، حرکتی مؤثر در راستای تحقق شعار سال و محرومیت‌زدایی است.

با این حال، کارشناسان اقتصادی بر این باورند که صرف تزریق پول بدون ایجاد زنجیره تأمین و توزیع، نمی‌تواند به اشتغال پایدار منجر شود.

تجربه سال‌های اخیر نشان داده است که مشاغل خرد و خانگی بیش از آنکه به منابع مالی نیاز داشته باشند، به آموزش مهارت‌های بازاریابی، بسته‌بندی و برندسازی نیازمند هستند.

مدیر کانون‌های خدمت رضوی خراسان‌شمالی نیز در بخش دیگری از سخنان خود بر نقش مؤثر این تسهیلات در توانمندسازی اقتصادی خانواده‌های کم‌برخوردار تأکید کرد.

اکبرزاده معتقد است که این وام‌ها می‌تواند چرخ اقتصاد کوچک خانواده‌ها را به حرکت درآورد و از مهاجرت آن‌ها به حاشیه شهرهای بزرگ جلوگیری کند.

با اختصاص مجموعاً بیش از 36 میلیارد تومان طی دو سال اخیر (20 میلیارد در سال گذشته و 16 میلیارد در سال جاری) از سوی کانون‌های خدمت رضوی به حوزه اشتغال استان، می‌توان گفت که گام بلندی در جهت حمایت از اقشار آسیب‌پذیر برداشته شده است.

با این حال، برای تبدیل این سرمایه‌گذاری به یک الگوی موفق توسعه‌محور، لازم است نهادهای حمایتی و دستگاه‌های اجرایی استان نیز پای کار بیایند.

ایجاد بازارچه‌های دائمی فروش محصولات مشاغل خانگی، معافیت‌های مالیاتی برای کارآفرینان نوپا و ارائه بسته‌های تکمیلی آموزشی می‌تواند ضریب موفقیت این طرح‌ها را افزایش دهد.

در غیر این صورت، خطر تبدیل شدن این وام‌ها به یک بدهی معوق برای خانواده‌های کم‌برخوردار وجود دارد که خود آسیب‌های اجتماعی جدیدی به دنبال خواهد داشت.

انتهای پیام/311/