به گزارش خبرگزاری تسنیم از قزوین، در سالروز وفات بانویی که نامش با آغاز بعثت و استقامت در سخت‌ترین سال‌های دعوت گره خورده است، با حجت‌الاسلام علیرضا دیال‌آبادی، کارشناس مذهبی، درباره ابعاد شخصیتی خدیجه بنت خویلد به گفت‌وگو نشستیم؛ بانویی که به تعبیر روایات، سلام الهی را بی‌واسطه دریافت کرد و به اسوه‌ای ماندگار برای تاریخ اسلام تبدیل شد.

سلامی از آسمان برای بانوی زمین

حجت‌الاسلام دیال‌آبادی اظهار کرد: در ماجرای معراج، فرشته وحی از پیامبر می‌خواهد سلام خداوند را به خدیجه برساند. این مسئله یک تعارف معمولی نیست؛ بلکه نشان‌دهنده جایگاهی است که یک انسان می‌تواند با ایمان و فداکاری به آن دست یابد.

وی افزود: پاسخ خدیجه به این سلام نیز بسیار معنادار است؛ او با معرفتی عمیق، خداوند را سرچشمه سلام و آرامش معرفی می‌کند. این نوع پاسخ، حکایت از توحیدی ریشه‌دار و بینشی الهی دارد. در واقع ما با شخصیتی روبه‌رو هستیم که پیش از بعثت نیز روحی خداجو و حقیقت‌طلب داشت.

این کارشناس مذهبی ادامه داد: گاهی تصور می‌شود نقش خدیجه تنها در حمایت مالی از پیامبر خلاصه می‌شود، در حالی که آنچه او را ممتاز می‌کند، درک صحیح از لحظه تاریخی بعثت است. او در زمانی که جامعه مکه سرشار از تعصبات قبیله‌ای و بت‌پرستی بود، دعوت همسرش را بی‌درنگ پذیرفت و نخستین بانوی مسلمان شد.

دیال‌آبادی با بیان اینکه ایمان خدیجه از سر احساس نبود، بلکه بر پایه شناخت شکل گرفت، گفت: منابع تاریخی شیعه و اهل سنت بر عقلانیت و دوراندیشی او تأکید دارند. او تاجری موفق، مدیری توانمند و بانویی برخوردار از جایگاه اجتماعی بالا بود؛ اما همه این موقعیت را در راه حمایت از پیامبر هزینه کرد.

ایستادگی در طوفان تهمت و تحریم

وی ادامه  به سال‌های دشوار محاصره اقتصادی مسلمانان اشاره کرد و گفت: دوران حضور مسلمانان در شعب ابی‌طالب، آزمونی بزرگ برای جامعه نوپای اسلامی بود. در آن شرایط، خدیجه نه‌تنها ثروت خود را برای تأمین نیاز مؤمنان صرف کرد، بلکه با روحیه‌ای مقاوم، پشتوانه عاطفی پیامبر نیز بود.

دیال‌آبادی تصریح کرد: وقتی پیامبر با موج تمسخر، تهمت و حتی آزار جسمی روبه‌رو می‌شد، خانه خدیجه مأمن آرامش او بود. تاریخ نقل می‌کند که هرگاه پیامبر از رفتار قریش اندوهگین می‌شد، دیدار با خدیجه موجب تسلای خاطرش می‌شد. این نشان می‌دهد نقش او فقط اقتصادی نبود، بلکه سهمی جدی در تثبیت روحی پیامبر داشت.

وی ادامه داد: وفاداری پیامبر به خدیجه نیز گواهی روشن بر عظمت آن بانوست. پیامبر تا زمانی که خدیجه زنده بود، همسر دیگری اختیار نکرد و پس از رحلت او نیز همواره با احترام از وی یاد می‌کرد. حتی نسبت به دوستان و آشنایان خدیجه نیز محبت ویژه‌ای نشان می‌داد و این رفتار، عمق پیوند عاطفی و معنوی میان آن دو را آشکار می‌سازد.

این کارشناس مذهبی با اشاره به نقل‌های تاریخی از همسران پیامبر افزود: گاه برخی از آنان از کثرت یادکرد پیامبر از خدیجه دچار حسادت می‌شدند، اما پیامبر با صراحت از ایمان و فداکاری او دفاع می‌کرد و می‌فرمود که در روزگار تکذیب و دشمنی مردم، این خدیجه بود که مرا تصدیق کرد و یاری داد.

الگویی ماندگار برای زن مسلمان

دیال‌آبادی در ادامه گفت: یکی از ابعاد کمتر پرداخته‌شده شخصیت خدیجه، بصیرت ولایی اوست. او نه‌تنها به رسالت پیامبر ایمان آورد، بلکه نسبت به آینده مسیر امامت نیز آگاه بود و با قلبی مطمئن در کنار جریان حق ایستاد. این مسئله نشان می‌دهد ایمان او سطحی و مقطعی نبود.

وی افزود: از سوی دیگر، شجاعت اجتماعی خدیجه قابل توجه است. در جامعه‌ای که زن جایگاه مستقلی نداشت، او به‌عنوان تاجری شناخته‌شده فعالیت می‌کرد و با انتخابی آگاهانه با پیامبر ازدواج کرد؛ انتخابی که با مخالفت برخی اطرافیان همراه بود، اما او بر تصمیم خود پای فشرد.

این کارشناس مذهبی با تأکید بر اینکه خدیجه تنها یک شخصیت تاریخی نیست، گفت: امروز جامعه ما بیش از هر زمان دیگری به الگوهای واقعی نیاز دارد. خدیجه الگویی است از پیوند عقلانیت و معنویت، از جمع میان فعالیت اقتصادی و تعهد دینی، و از همراهی همسرانه در سخت‌ترین شرایط.

وی خاطرنشان کرد: اگر بخواهیم جایگاه زن در نگاه اسلام را به‌درستی معرفی کنیم، کافی است به زندگی خدیجه بنگریم. بانویی که هم در عرصه خانواده موفق بود، هم در عرصه اجتماع اثرگذار و هم در میدان ایمان پیشگام. به همین دلیل در روایات، او در شمار برترین زنان بهشتی معرفی شده است.

دیال‌آبادی در پایان تأکید کرد: راز ماندگاری خدیجه در این است که همه داشته‌هایش را در مسیر حق به کار گرفت. او نشان داد هرکس در راه خدا گام بردارد، نه‌تنها تنها نمی‌ماند، بلکه به مقامی می‌رسد که سلام الهی بدرقه راهش می‌شود. این پیام برای امروز ما نیز زنده و الهام‌بخش است.

انتهای پیام/