از مستمری تا خودکفایی؛ آیا مددجویان واقعاً توانمند شدهاند؟
- اخبار استانها
- اخبار کرمانشاه
- 06 اسفند 1404 - 08:31
به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرمانشاه، در میان دستگاههای اجرایی کشور، کمتر نهادی را میتوان یافت که گستره مأموریتهایش به اندازه سازمان بهزیستی وسیع، متنوع و در عین حال حساس باشد؛ نهادی که از نخستین سالهای زندگی یک کودک بیسرپرست تا روزهای دشوار یک سالمند تنها، از دغدغههای یک زن سرپرست خانوار تا چالشهای پیچیده یک فرد دارای معلولیت، در کنار اقشار آسیبپذیر جامعه قرار میگیرد. این سازمان نهتنها متولی ارائه خدمات حمایتی است، بلکه نقش محوری در پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، بازتوانی افراد در معرض بحران و ایجاد بسترهای توانمندسازی اقتصادی و اجتماعی ایفا میکند. در استانی مانند کرمانشاه که به واسطه شرایط خاص اقتصادی، نرخ بیکاری، پیامدهای سالهای گذشته و تنوع آسیبهای اجتماعی با مسائل چندلایه مواجه است، مسئولیت بهزیستی ابعاد گستردهتر و پیچیدهتری پیدا میکند.
کرمانشاه استانی است با ظرفیتهای انسانی و فرهنگی قابل توجه، اما همزمان با چالشهایی که بخشی از جامعه را در معرض فقر، بیکاری، آسیبهای اجتماعی و مشکلات معیشتی قرار داده است. در چنین شرایطی، عملکرد سازمان بهزیستی تنها به پرداخت مستمری یا ارائه خدمات مقطعی محدود نمیشود؛ بلکه باید با نگاهی راهبردی، مسیر خروج پایدار خانوادهها از چرخه آسیب و وابستگی را طراحی کند. توانمندسازی اقتصادی، ایجاد فرصتهای شغلی، حمایت از کارآفرینیهای خرد، ارائه خدمات تخصصی روانشناختی، ساماندهی کودکان کار و خیابانی، حمایت از زنان در معرض خشونت و تأمین تجهیزات توانبخشی برای معلولان، تنها بخشی از مسئولیتهای گسترده این نهاد است.
در سالهای اخیر، مدیریت بهزیستی استان تلاش کرده است رویکردی مبتنی بر «توانمندسازی به جای وابستگی» را دنبال کند؛ رویکردی که بر اساس آن، مددجو نه صرفاً دریافتکننده خدمات حمایتی، بلکه فردی با ظرفیت رشد و مشارکت اجتماعی دیده میشود. تحقق فراتر از تعهدات اشتغال، توسعه مراکز حمایتی برای کودکان آسیبدیده، افزایش حمایتهای درمانی و توانبخشی برای افراد دارای معلولیت و جلب مشارکت گسترده خیرین و مردم استان، بخشی از اقداماتی است که در این چارچوب تعریف شده است.
با این حال، پرسش اصلی آن است که این برنامهها تا چه اندازه توانستهاند به بهبود ملموس کیفیت زندگی جامعه هدف منجر شوند؟ چه چالشهایی پیش روی اجرای طرحهای حمایتی و اشتغالزایی وجود دارد؟ و چگونه میتوان با همافزایی دستگاههای اجرایی و مشارکت مردم، گامهای مؤثرتری در کاهش آسیبهای اجتماعی برداشت؟
برای بررسی دقیقتر این موضوعات، در گفتوگویی تفصیلی با مدیرکل سازمان بهزیستی استان کرمانشاه، به تشریح عملکرد، برنامهها، دستاوردها و چشمانداز پیشروی این مجموعه پرداختهایم که از نظر خوانندگان تسنیم میگذرد:
تسنیم: به نظر میرسد سازمان بهزیستی استان کرمانشاه در سالهای اخیر دامنه وسیعی از فعالیتها را در حوزههای مختلف دنبال کرده است. در ابتدا بفرمایید مأموریتها، اهداف کلان و برنامههای اصلی این سازمان در استان چیست و چه رویکردی را دنبال میکنید؟
درویشی: همانطور که مستحضرید، سازمان بهزیستی یک نهاد چندمأموریتی با گسترهای وسیع از جامعه هدف است. ما از کودکان بیسرپرست و بدسرپرست گرفته تا زنان سرپرست خانوار، افراد دارای معلولیت، سالمندان، بیماران روانی مزمن و افراد در معرض آسیبهای اجتماعی را تحت پوشش داریم. همین تنوع جامعه هدف باعث شده مأموریتهای ما نیز چندلایه و تخصصی باشد.
رویکرد اصلی ما «توانمندسازی به جای حمایت صرف» است. یعنی تلاش میکنیم به جای وابسته نگه داشتن مددجویان به کمکهای مستمر، آنان را به سمت استقلال اقتصادی، اجتماعی و حتی روانی هدایت کنیم.
در این مسیر، سه محور اساسی پیشگیری از آسیبهای اجتماعی از طریق آموزش، مشاوره و مداخلات تخصصی؛ حمایت هدفمند از اقشار آسیبپذیر در قالب مستمری، خدمات درمانی و اجتماعی و توانمندسازی اقتصادی و اشتغالزایی برای خروج پایدار خانوادهها از چرخه فقر را دنبال میکنیم.
استان کرمانشاه به دلیل شرایط خاص اقتصادی و اجتماعی، نیازمند توجه ویژه در حوزه خدمات اجتماعی است و ما تلاش کردهایم با برنامهریزی منسجم و استفاده از ظرفیت خیرین و نهادهای حمایتی، خدمات را به صورت عادلانه در سراسر استان توزیع کنیم.
تحقق 106 درصدی تعهد اشتغال مددجویان
تسنیم: اشتغال یکی از مهمترین دغدغههای جامعه هدف بهزیستی است. در این حوزه چه اقداماتی انجام شده و چه نتایجی به دست آمده است؟
درویشی: بدون تردید، اشتغال کلید اصلی توانمندسازی است. وقتی یک مددجو به درآمد پایدار برسد، بسیاری از مشکلات اجتماعی و حتی روانی او نیز کاهش مییابد. بر همین اساس، معاونت اشتغال و توانمندسازی ما برنامهریزی گستردهای انجام داده است.
تعهد اشتغال ما برای سال جاری ایجاد فرصت شغلی برای 1600 نفر بود، اما خوشبختانه با تلاش همکاران و همکاری بانکها و دستگاههای مرتبط، توانستیم برای 1700 نفر شغل ایجاد کنیم؛ یعنی 106 درصد تحقق تعهد. این موضوع نشاندهنده عزم جدی ما در این حوزه است.
در مجموع 416 میلیارد تومان اعتبار به استان ابلاغ شد که تاکنون 200 میلیارد تومان آن جذب شده و در قالب تسهیلات قرضالحسنه به 1030 نفر از جامعه هدف پرداخت شده است. این تسهیلات در حوزههای مختلفی از جمله مشاغل خانگی، صنایع دستی، دامداری، خدمات فنی و کارگاههای کوچک تولیدی هزینه شده است.
همچنین برای زنان سرپرست خانوار که از آسیبپذیرترین اقشار جامعه هستند، تسهیلات بلاعوض تا سقف 250 میلیون تومان برای راهاندازی کسبوکارهای کوچک در نظر گرفتهایم. هدف ما این است که این بانوان بتوانند بدون وابستگی مالی، زندگی خود و فرزندانشان را اداره کنند.
پوشش بیش از 300 کودک آسیبدیده در مراکز حمایتی
تسنیم: در حوزه آسیبهای اجتماعی، به ویژه کودکان کار و افراد در معرض آسیب، چه اقداماتی انجام شده است؟
درویشی: آسیبهای اجتماعی یکی از جدیترین چالشهای امروز جامعه است و ما در این حوزه فعالیتهای متعددی داریم. در استان کرمانشاه سه مرکز تخصصی شامل خانه امن، خانه سلامت و خانه تلاش فعال هستند که به صورت شبانهروزی خدمات ارائه میدهند. در حال حاضر 12 نفر در خانه تلاش، 20 نفر در خانه امن و 15 نفر در خانه سلامت تحت مراقبت و حمایت قرار دارند.
در حوزه کودکان کار و خیابانی نیز دو مرکز حمایتی فعال داریم و یک مرکز ساماندهی شبانهروزی که بیش از 300 کودک آسیبدیده را تحت پوشش قرار داده است. این کودکان علاوه بر خدمات اسکان و تغذیه، از خدمات آموزشی، روانشناختی و مددکاری نیز بهرهمند میشوند تا بتوانند به چرخه تحصیل و زندگی عادی بازگردند.
ما معتقدیم پیشگیری از آسیبهای اجتماعی نیازمند همکاری همه دستگاههاست و بهزیستی به تنهایی نمیتواند این بار را به دوش بکشد. بنابراین تعامل با آموزش و پرورش، دستگاه قضایی، نیروی انتظامی و سازمانهای مردمنهاد در دستور کار ما قرار دارد.
اهدای 110 سری جهیزیه و حمایت از 4000 خانوار در ماه رمضان
تسنیم: در ماه مبارک رمضان چه برنامههای حمایتی و اجتماعی اجرا شده است؟
درویشی: ماه رمضان فرصت ارزشمندی برای تقویت همدلی اجتماعی است. مردم استان کرمانشاه همواره در امور خیر پیشگام بودهاند و ما نیز تلاش میکنیم این ظرفیت مردمی را سازماندهی کنیم.
در 14 شهرستان استان برنامه افطاری ویژه ایتام و بیسرپرستان برگزار میشود. همچنین 110 سری جهیزیه به ارزش هر سری 60 میلیون تومان برای دختران نیازمند در نظر گرفته شده است تا آغاز زندگی مشترک برای آنان با دغدغه کمتری همراه باشد.
علاوه بر این، کمکهای ماهیانه به 4000 خانوار نیازمند با همکاری خیریهها و نیکوکاران استان در حال انجام است. این حمایتها شامل بستههای معیشتی، کمکهزینه درمان و حمایتهای نقدی است.
حمایت ویژه از معلولان؛ از تأمین ویلچر برقی تا خدمات درمانی
تسنیم: در خصوص افراد دارای معلولیت چه اقدامات شاخصی صورت گرفته است؟
درویشی: حمایت از افراد دارای معلولیت یکی از اصلیترین مأموریتهای سازمان بهزیستی است. در همین راستا اخیراً 150 دستگاه ویلچر برقی خریداری کردهایم تا به افراد نیازمند تحویل دهیم. این اقدام نقش مهمی در افزایش استقلال حرکتی و کیفیت زندگی آنان دارد.
همچنین کمکهزینههای درمانی، تأمین تجهیزات پزشکی، خدمات توانبخشی و حمایت از بیماران ضایعه نخاعی در حال انجام است. ما تلاش میکنیم با ارائه تسهیلات اشتغال، وامهای خوداشتغالی و آموزشهای مهارتی، زمینه حضور فعال این عزیزان در جامعه را فراهم کنیم.
هدف نهایی ما این است که افراد دارای معلولیت به عنوان شهروندانی توانمند و مؤثر در جامعه شناخته شوند، نه صرفاً به عنوان دریافتکننده خدمات حمایتی.
نقش مردم در توسعه خدمات اجتماعی
تسنیم: برای افزایش مشارکتهای مردمی چه برنامهای دارید؟
درویشی: مردم کرمانشاه همواره در کمک به نیازمندان پیشقدم بودهاند. معاونت مشارکتهای اجتماعی ما وظیفه جذب و هدایت کمکهای مردمی را بر عهده دارد. شهروندان میتوانند از طریق درگاههای رسمی سازمان، سایت مربوطه یا شماره حسابهای اعلامشده، کمکهای نقدی و غیرنقدی خود را واریز کنند.
ما معتقدیم اگر فرهنگ مسئولیت اجتماعی تقویت شود، بسیاری از مشکلات جامعه هدف سریعتر حل خواهد شد. شفافیت در هزینهکرد کمکها و اطلاعرسانی دقیق نیز از اولویتهای ما برای جلب اعتماد عمومی است.
تسنیم: در پایان بفرمایید با وجود محدودیتها آیا ارائه خدمات متوقف میشود؟
درویشی: سازمان بهزیستی خانه امید اقشار آسیبپذیر است. ما با همه محدودیتها تلاش میکنیم خدماتی در شأن مردم ارائه دهیم. تحقق این اهداف بدون همراهی مردم، خیرین و دستگاههای اجرایی ممکن نیست. امیدواریم با همدلی و همکاری، بتوانیم گامهای مؤثرتری در مسیر کاهش آسیبهای اجتماعی و توانمندسازی جامعه هدف برداریم.
انتهای پیام/