به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، دکتر محمدصادق خرسند در گفتگوی اختصاصی اظهار داشت: جزیره کوچک "لیتل سنت جیمز" که با عنوان "جزیره اپستین" در دنیا شناخته شده است، اینک بیش از آن‌که یک موقعیت جغرافیایی باشد، به نمادی آشکار از افول تمدن غرب مدرن تبدیل شده است.

وی افزود: این جزیره که نامش با "جفری اپستین"، سرمایه‌دار مشهور و فاسد آمریکایی متهم به قاچاق جنسی دختران نوجوان، گره خورده، شبکه‌ای گسترده از نخبگان سیاسی، اقتصادی و علمی جهان را درگیر اقدامات خود کرده است، کما این که انتشار میلیون‌ها سند جدید، از جمله بیش از سه میلیون صفحه در سال 2026 میلادی از سوی وزارت دادگستری آمریکا، ابعاد جدیدی به این ماجرا بخشیده و فراتر از یک رسوایی فردی، بحران‌های ساختاری و اخلاقی در بطن نظام لیبرال سرمایه‌داری غربی را آشکار نموده است.

وی همچنین گفت: آنچه در این قضیه بر همگان عیان شد، محتوایی جز تراوشات انسان‌شناسی غرب مدرن نیست که در هسته مرکزی آن مفهوم "انسان مصرفی" قرار دارد. در این تلقی و نگرش، انسان و حتی بدن او به عنوان ابزاری برای ارضای نیازهای لحظه‌ای در نظام سرمایه‌داری تلقی می‌گردد، کما این که شیء‌انگاری که اپستین با فریب دختران نوجوان، اغلب از قشر فقیر، با وعده‌های مالی جذاب به اوج رساند. این رویکرد ریشه در فرهنگی دارد که رسانه‌ها و صنعت سرگرمی در غرب، زنان را به عنوان اشیاء جنسی تبلیغ کرده و روابط انسانی را از تعهد بلندمدت به لذت موقت فرو می‌کاهد.

خرسند تأکید کرد: از سوی دیگر باید توجه داشت که ثمره چنین فرهنگ و تمدنی، چیزی جز فروپاشی تدریجی نهاد خانواده نبوده است به این معنا که تبدیل تعهدات خانوادگی به روابط مصرفی و ناپایدار، منجر به افزایش نرخ طلاق و کاهش نرخ ازدواج در جوامع غربی شده است، ضمن آن‌که مطالعات جامعه‌شناختی گواه آن است که بسط چنین فرهنگی، آسیب‌های روانی گسترده‌ای را در پی داشته و بنیان‌های اجتماعی را متزلزل ساخته است.

وی همچنین ابراز داشت: نکته حائز اهمیت دیگر در این قضیه، توجه به مسئله "پاتولوژی قدرت" است که بخش عمده‌ای از نخبگان در نظام سرمایه‌داری غربی به آن دچار شده‌اند؛ وضعیتی که ثروت و نفوذ این نخبگان، آن‌ها را از عواقب اعمالشان مصون می‌سازد. اپستین نیز با دارایی‌های هنگفت و ارتباطات نزدیک با چهره‌هایی چون بیل کلینتون، پرنس اندرو و مدیران بزرگ فناوری، شبکه‌ای از معافیت نخبگان را ایجاد کرده بود. این سیستم قضایی و رسانه‌ای، تحت تاثیر قدرت و ثروت، نتوانست یا نخواست نظارت مؤثرتری بر اقدامات وی اعمال کند.

مدرس دانشگاه و پژوهشگر اجتماعی یادآور شد: تحلیل جامعه‌شناختی "سیر رایت میلز" از نخبگان قدرت، دقیقاً این وضعیت را توصیف می‌کند که گروهی قوانین را برای حفظ منافع خاص خود خم می‌کنند. روانشناسان اجتماعی این رفتار را به اختلال شخصیت ضد اجتماعی نخبگان نسبت می‌دهند؛ جایی که قدرت، همدلی را از بین برده و افراد را به سوی بهره‌کشی سیستماتیک سوق می‌دهد.

وی در پایان بیان داشت: از سوی دیگر ماجرای جزیره اپستین، لایه‌های عمیق فلسفی و اجتماعی بحران غرب مدرن را نمایان‌تر از هر زمان دیگری ساخته است. این نماد تمدنی، از انسان مصرفی، روابط ابزارانگارانه، نخبگان فاسد و اخلاق موقعیتی که بی‌بندوباری را مشروع جلوه می‌دهد، پرده برمی‌دارد. البته همین قضیه، ادعای برتری اخلاقی غرب را به چالش کشیده و نشان می‌دهد که بدون بازگشت به اصول اخلاقی ثابت و معنوی، مسیر افول تداوم خواهد داشت و بلکه عمیق‌تر از قبل خواهد شد.

انتهای‌پیام/