به گزارش خبرگزاری تسنیم از قزوین، با فرارسیدن ماه مبارک رمضان، یکی از اصلی‌ترین خوراکی‌هایی که بر سر سفره‌های افطار و سحر ایرانیان جای می‌گیرد، خرماست؛ میوه‌ای سنتی و مقوی که هم در فرهنگ دینی ما جایگاه ویژه‌ای دارد و هم از نظر علمی دارای ارزش غذایی قابل توجهی است. اما پرسش مهم اینجاست که مصرف خرما چه بایدها و نبایدهایی دارد و چگونه می‌توان از فواید آن بهره برد بی‌آنکه دچار نوسانات قند خون یا مشکلات گوارشی شد؟

در همین رابطه، خبرنگار  خبرگزاری تسنیم در قزوین در گفت‌وگو با یکی از کارشناسان صنایع غذایی و تغذیه به بررسی علمی ارزش غذایی خرما و شیوه صحیح مصرف آن در ماه رمضان پرداخته است.

عباس علمی با اشاره به ارزش غذایی خرما اظهار کرد: خرما میوه‌ای است که در طول سال قابل استفاده بوده و سرشار از قندهای طبیعی و سالم مانند فروکتوز و گلوکز است و می‌تواند منبع کالری بسیار خوبی برای بدن باشد، به‌ویژه برای روزه‌دارانی که ساعت‌ها در حالت ناشتایی قرار دارند.

وی افزود: تفاوت خرما با بسیاری از مواد قندی در این است که علاوه بر قند، حاوی فیبر نیز هست. زمانی که ماده‌ای صرفاً حاوی گلوکز یا فروکتوز باشد، می‌تواند به سرعت قند خون را افزایش دهد و در پی آن سطح انسولین نیز بالا برود؛ اما وجود فیبر در خرما سبب می‌شود افزایش قند خون ملایم‌تر شده و از نوسانات شدید انسولین جلوگیری شود.

این متخصص ادامه داد: نوسانات مکرر قند خون و انسولین، یعنی افزایش ناگهانی و سپس کاهش شدید آن، می‌تواند زمینه‌ساز ریزه‌خواری، احساس گرسنگی زودهنگام و حتی برخی بیماری‌ها شود؛ بنابراین مصرف خرما به دلیل داشتن فیبر، آهن، پتاسیم و سایر مواد مغذی، در صورت مصرف صحیح، برای بدن بسیار مفید است.

مصرف خرما در سحر؛ چگونه انرژی پایدار داشته باشیم؟

وی در پاسخ به این پرسش که آیا مصرف خرما در وعده سحر به پایداری انرژی در طول روز کمک می‌کند، گفت: بله، خرما به دلیل داشتن قند طبیعی، می‌تواند کالری مناسبی در اختیار بدن قرار دهد؛ اما توصیه ما این است که مصرف آن مدیریت‌شده باشد.

به گفته این کارشناس، بهتر است در وعده سحر یک تا دو عدد خرما، آن هم نزدیک به زمان سحر مصرف شود و وعده اصلی سحری کم‌چرب باشد؛ چرا که ترکیب قند بالا با غذاهای پرچرب می‌تواند موجب سوءهاضمه شود.

علمی تأکید کرد: در کنار خرما، استفاده از منابع پروتئینی مانند حبوبات، گوشت، لبنیات، ماست و پنیر توصیه می‌شود. همچنین وجود سبزیجات و فیبر بیشتر در وعده سحر اهمیت دارد تا قند موجود در خرما به‌تدریج آزاد شده و انرژی پایدار در اختیار بدن قرار گیرد.

خرما در افطار؛ آب ولرم یا شیر؟

این متخصص تغذیه درباره بهترین شیوه مصرف خرما در افطار نیز توضیح داد: پس از چند ساعت ناشتایی، بهترین الگو این است که ابتدا یک تا دو عدد خرما همراه با آب ولرم مصرف شود تا دستگاه گوارش به‌آرامی فعالیت خود را آغاز کند و قند خون نیز به‌صورت تدریجی افزایش یابد.

وی با اشاره به یک مثال علمی از تغذیه ورزشکاران گفت: در ورزشکاران نیز نوشیدنی‌هایی با حدود 6 درصد قند استفاده می‌شود، زیرا چنین محلولی جذب آب و قند را بهبود می‌بخشد. زمانی که روزه‌دار خرما را با آب مصرف می‌کند، در واقع ترکیبی شبیه همین محلول ایجاد می‌شود که هم جذب آب را تسهیل می‌کند و هم قند را به شکل مناسبی وارد بدن می‌کند.

علمی افزود: افرادی که ضعف شدید دارند و مشکل عدم تحمل لاکتوز ندارند، می‌توانند خرما را همراه با شیر مصرف کنند؛ زیرا شیر منبع خوبی از پروتئین و کلسیم است و ترکیب آن با خرما می‌تواند یک وعده سبک و مغذی در افطار ایجاد کند.

دیابتی‌ها چقدر خرما بخورند؟

این کارشناس صنایع غذایی و تغذیه  درباره سقف مجاز مصرف خرما برای مبتلایان به دیابت نوع دو تصریح کرد: در افراد دیابتی، اصل مهم، کنترل و شمارش کربوهیدرات است. کسانی که دیابت شدید و نوسانات انسولین بالا دارند، حتماً باید با نظر پزشک و متخصص تغذیه روزه بگیرند.

وی ادامه داد: در افراد دیابتی کنترل‌شده، تفاوتی اساسی با افراد عادی وجود ندارد، اما مقدار مصرف باید دقیق باشد. توصیه ما برای این افراد نیز یک تا دو عدد خرما در هر وعده است، به شرط آنکه سایر منابع کربوهیدراتی در همان وعده افزایش پیدا نکند تا از جهش شدید قند خون جلوگیری شود.

خرمای خشک یا رطب؛ کدام بهتر است؟

وی درباره انتخاب نوع خرما نیز بیان کرد: رطب یا خرمای تازه به دلیل رطوبت بیشتر، کالری و قند کمتری نسبت به خرمای خشک دارد؛ اما چون نرم‌تر است، معمولاً افراد تعداد بیشتری از آن مصرف می‌کنند.

این کارشناس خاطرنشان کرد: به همین دلیل ما معمولاً مصرف خرمای خشک را توصیه می‌کنیم؛ چرا که جویدن آن دشوارتر است و فرد به‌صورت طبیعی به یک یا دو عدد اکتفا می‌کند و احتمال زیاده‌روی کمتر می‌شود.

علمی در پایان خاطرنشان کرد: در مجموع، خرما میوه‌ای مغذی، سرشار از گلوکز، فروکتوز، فیبر، آهن و پتاسیم است که می‌تواند در ماه مبارک رمضان به تأمین انرژی و جلوگیری از افت قند خون کمک کند؛ اما شرط بهره‌مندی از فواید آن، مصرف متعادل، همراهی با منابع پروتئینی و فیبر، پرهیز از ترکیب با غذاهای پرچرب و توجه ویژه در افراد مبتلا به دیابت است.

به نظر می‌رسد با رعایت این اصول ساده، می‌توان از این میوه سنتی و ارزشمند، حداکثر استفاده را در مسیر «غذا، سلامت و زندگی» برد.

انتهای پیام/