خبرگزاری تسنیم- مناطق آزاد با تمام ظرفیت‌ها و مزیت‌های استراتژیک، سال‌هاست در یک چرخه تکراری گرفتار شده است؛ مدیرانی که بدون سیستم شفاف ارزیابی عملکرد فعالیت می‌کنند. هیچ شاخص روشنی وجود ندارد که نشان دهد یک مدیر در طول یکسال چه کرده، چه پروژه‌هایی را به نتیجه رسانده و چه دستاوردی برای منطقه ایجاد کرده است.

این خلا مدیریتی نه تنها بر سرمایه‌گذاری و توسعه اقتصادی اثر می‌گذارد، بلکه کیفیت زندگی شهری و اعتماد عمومی را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد.

در نبود شفافیت، مسیر مدیریت به‌طور طبیعی از «نتیجه‌ محوری» به «نمایش‌ محوری» تغییر می‌کند. پروژه‌های واقعی اقتصادی و توسعه‌ای به حاشیه می‌روند و جای خود را به نشست‌ها، گزارش‌ها و عکس‌ها می‌دهند. این همان واقعیت خاموشی است که نه رسانه‌ها به‌خوبی آن را رصد کرده‌اند و نه عموم مردم از آن مطلع‌ هستند، اما اثرات آن روزانه در زندگی شهری، فعالیت اقتصادی و سرمایه‌گذاری ملموس است.

این وضعیت پیام روشنی به سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی می‌دهد: حتی جذاب‌ترین مشوق‌ها و معافیت‌ها، بدون مدیریت پاسخگو و شفاف، نمی‌توانند اعتماد ایجاد کنند. سرمایه‌گذار فرار نمی‌کند چون منطقه ظرفیت ندارد؛ بلکه می‌رود چون روند مدیریتی غیرشفاف، تغییرات مکرر و سیاست‌های بدون شاخص، محیط اقتصادی را غیرقابل پیش‌بینی کرده است.

راهکار روشن و حیاتی این است که مناطق آزاد نیازمند سیستم ارزیابی عملکرد شفاف، قابل سنجش و حرفه‌ای باشند. شاخص‌هایی مانند جذب سرمایه واقعی، رشد صادرات، کاهش زمان صدور مجوزها، کیفیت خدمات به فعالان اقتصادی، توسعه زیرساخت‌ها، ایجاد فرصت‌های شغلی پایدار و رضایت عمومی می‌تواند مدیران را از شعار و گزارش‌سازی به سمت نتیجه واقعی و اثرگذار هدایت کند.

پیام دیگر این وضعیت به بدنه سازمانی و مدیران این است که بدون چنین سیستمی، هرگونه تغییر مدیریتی نیز کارکردی نخواهد داشت. مدیر جدید، بدون آنکه بداند انتظارات و اهداف شفاف چیست، وارد چرخه‌ای می‌شود که در آن آزمون و خطا بیشتر از برنامه‌ریزی و اثرگذاری واقعی رخ می‌دهد. در نهایت این حلقه تکرار باعث می‌شود ظرفیت‌های اقتصادی و اجتماعی مناطق آزاد هرگز به طور کامل محقق نشوند.

مناطق آزاد ایران برای موفقیت واقعی و پایدار، باید یک اصل ساده اما کلیدی را بپذیرند؛ توسعه اقتصادی بدون مدیریت پاسخگو و سنجش‌شده، هرگز نمی‌تواند پایدار باشد. تا زمانی که مدیران ارزیابی نشوند و عملکردشان قابل اندازه‌گیری نباشد، مناطق آزاد همچنان گرفتار همان چرخه فرساینده «عملکرد نامشخص» خواهند بود و ظرفیت‌های بالقوه خود را به ثمر نخواهند رساند.

کمال ابراهیمی کاوری، مدرس دانشگاه و تحلیلگر مناطق آزاد

انتهای پیام/