به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، این روزها در ترکیه بسیاری از مقامات این کشور، از تلاش برای حضور در ائتلاف های نظامی جدید، سخن به میان می آورند. آنان بر این باورند که سیاست های دونالد ترامپ در ضدیت با ناتو و استراتژی دفاعی اروپا، عملاً ناتو را در وضعیتی دشوار قرار داده و حالا بهترین فرصت ممکن برای ترکیه به وجود آمده تا در معادلات دفاع خود تجدیدنظر کند.

در نتیجه عجیب نیست که ترکیه از سویی به دنبال ائتلاف غربی با فرانسه، آلمان و انگلیس است و در دیگر سو، می خواهد با عربستان سعودی و پاکستان، در ائتلاف منطقه ای دیگری قرار بگیرد.

ژنرال یاشار گولر وزیر دفاع ترکیه که نزد اغلب رسانه های این کشور به عنوان «وزیر ساکت» و «کم حرف ترین وزیر کابینه اردوغان» شناخته می شود، اخیراً در یک مصاحبه مطبوعاتی، نگرش ترکیه نسبت به مقوله دفاع ملی و شرکت در ائتلاف ها را اعلام کرده است.

ارتوغرول اوزکوک سردبیر سابق روزنامه حریت و از تحلیلگران پیشکسوت ترکیه درباره این مصاحبه گفته است: «مصاحبه ژنرال گولر با روزنامه اکسیژن، سه ویژگی مهم دارد: اول این که روزنامه ها و رسانه های نزدیک به دولت و حزب عدالت و توسعه، آبرو و اعتبار اجتماعی و حرفه ای خود را از دست داده اند و وزیر نیز به خوبی این موضوع را تشخیص داده و به منظور اثرگذار بودن مصاحبه، آن را به روزنامه اکسیژن سپرده که اتفاقاً از جراید مستقل ترکیه است و نسبت به اردوغان و حزب او، دیدگاه انتقادی دارد. 2.ژنرال گولر آن قدر محافظه کار است که حاضر به مصاحبه حضوری نشده است. او سوالات کتبی را از سدات ارگین سردبیر اکسیژن تحویل گرفته و پس از مشورت با مشاورین و معاونین، پاسخ ها را به صورت کتبی برای روزنامه فرستاده است. 3.پاسخ های او را قطعاً باید به عنوان سیاست رسمی و استراتژیک جمهوری ترکیه قلمداد کنیم».

1.ترکیه و ناتو

آیا ائتلاف ناتو در حال فروپاشی است؟ آیا ترکیه از ناتو کنار گذاشته می‌شود یا احیاناً خودش را از آن کنار می کشد؟
خیر. ما ناتو را ترک نخواهیم کرد. اساساً این موضوعی نیست که قابل بحث باشد. از نظر ما، ناتو همچنان یکی از ارکان اساسی سیاست امنیتی ترکیه است و نباید چنین بحثی را پیش کشید. یادمان باشد که موقعیت جغرافیایی استراتژیک، قابلیت‌های نظامی و تجربه عملیاتی کشورمان، ترکیه را به متحدی ضروری برای ناتو تبدیل می‌کند.

امنیت ترکیه را صرفاً به ناتو گره نمی زنیم

با توجه به تحولات شتابان و در حال تغییر، ترکیه در این شرایط چه خواهد کرد؟
فرسایش «نظام بین‌المللی مبتنی بر قانون» در سطح جهانی، برای ترکیه به معنای تغییر ادراک ما از مفهوم امنیت است. پیش‌بینی‌پذیری نسبی ارائه شده توسط نهادها، اتحادها و هنجارهای بین‌المللی، جای خود را به محیطی از رقابت شدید، جنگ‌های طولانی، تحریم‌های سیاسی‌ شده و محدودیت‌های فناوری و گسترش فعالیت‌های منطقه خاکستری مانند حملات سایبری، اطلاعات نادرست و فشار اقتصادی داده است.

اولین تأثیر این تحول بر ترکیه، ماهیت همزمان و چندوجهی تهدیدات است. منطقه خطر وسیع که از دریای سیاه تا مدیترانه شرقی، از سوریه و عراق تا قفقاز، لیبی و سومالی امتداد دارد، برای ارزیابی از طریق یک بحران یا یک جبهه واحد بسیار پیچیده شده است.

ناتو، یکی از ارکان اساسی معماری امنیتی فرا آتلانتیک که پس از جنگ جهانی دوم تأسیس شد، بیش از 75 سال است که از طریق اصل دفاع جمعی، امنیت کشورهای عضو خود را تضمین می‌کند. این اتحاد تاکنون توانسته از طریق اتحاد و همبستگی بر چنین بحران‌هایی غلبه کند.

با این وجود، این واقعیت که این بحث‌ها امروزه بیشتر آشکار شده‌اند، منجر به زیر سوال بردن اصل دفاع جمعی تضمین شده در ماده 5 پیمان ناتو می‌شود. این وضعیت، نه تنها عدم قطعیت‌ها را در مورد روابط فرا آتلانتیک، بلکه در مورد آینده معماری امنیت جهانی در مقیاس وسیع‌تر نیز افزایش می‌دهد.

در نتیجه امنیت ترکیه را نمی‌توان صرفاً بر اساس یک اتحاد برنامه‌ریزی کرد. ترکیه، به عنوان یک عضو قوی و مؤثر ناتو از سال 1952، سهم قابل توجهی در ساختار دفاعی و امنیتی این اتحاد دارد. با این حال، در مواجهه با سناریوها و تحولات احتمالی در مورد آینده ناتو، ترکیه امنیت ملی خود را نه صرفاً بر اساس اتحاد، بلکه با رویکردی چندبعدی و پیشگیرانه که منافع ملی را در اولویت قرار می‌دهد، برنامه‌ریزی و اجرا می‌کند.

2.ائتلاف منطقه ای

آیا همانطور که در برخی گزارش‌های خبری منعکس شده، ممکن است ترکیه در حال تشکیل یک اتحاد دفاعی با عربستان سعودی و پاکستان باشد؟
در مواجهه با سناریوها و تحولات احتمالی در مورد آینده ناتو، ترکیه امنیت ملی خود را نه صرفاً بر اساس یک اتحاد، بلکه با رویکردی چندبعدی و پیشگیرانه که منافع ملی را در اولویت قرار می‌دهد، برنامه‌ریزی و اجرا می‌کند.  

بله، ما خواهان همکاری با عربستان سعودی و پاکستان هستیم. ما مدت‌هاست که روابط خود را با کشورهای دوست و برادر مانند عربستان سعودی و پاکستان در زمینه دفاع و امنیت، در راستای منافع مشترک و هدف تقویت ثبات منطقه‌ای، حفظ کرده‌ایم. البته لازم است توضیح دهم، رویکرد ترکیه به چنین ابتکاراتی با عضویت ما در ناتو مغایرت ندارد، بلکه مکمل آن است.

4. پیام به یونان

نظر شما در مورد ابتکارات یونان و قبرس جنوبی برای کنار گذاشتن ترکیه از صندوق دفاع اروپا چیست؟
کنار گذاشتن ترکیه از چنین ساختارهای دفاعی نه تنها به ترکیه، بلکه به ساختار کلی امنیت اروپا نیز آسیب می‌رساند. صنعت دفاعی ترکیه به سرعت در حال توسعه است. کاملاً مشخص است که می‌توانیم نقش حیاتی (در چنین بحرانی) ایفا کنیم. ما معتقدیم که کشور ما با قابلیت‌های دفاعی موجود خود سهم قابل توجهی در دفاع و امنیت اروپا خواهد داشت.

5. پیام به اروپا

آیا اروپا نیز درک روشنی از این موضوع دارد؟
اگر اروپا امروز این واقعیت را درک نکند، باز هم مانند دفعات  گذشته، در مواقع بحرانی نیاز به توانایی‌های نظامی و استراتژیک ترکیه  را به وضوح درک خواهد کرد. تلاش‌ها برای حذف ترکیه از مکانیسم SAFE و ترجیح اتحادیه اروپا برای رویکرد بیش از حد حمایت‌گرایانه، مبتنی بر محاسبات سیاسی کوتاه‌مدت است. این موضع با منافع استراتژیک بلندمدت اروپا و نیازهای امنیتی خود آن در تضاد است.

ترکیه معتقد است که ابتکاراتی مانند SAFE باید در چارچوب نیازهای امنیتی واقعی اروپا و الزامات توانایی‌های میدانی در نظر گرفته شوند. ما معتقدیم که موفقیت چنین برنامه‌هایی نه به انگیزه‌های سیاسی، بلکه به مشارکت بازیگرانی بستگی دارد که می‌توانند مشارکت‌های ملموس و سریعی داشته باشند.

در این دوره که اروپا با شکاف‌های توانایی حیاتی مواجه است و به راه‌حل‌های سریع نیاز دارد، برای همه روشن است که صنایع دفاعی ترکیه می‌تواند نقش مهمی ایفا کند. با توجه به نیاز به بازدارندگی در برابر تهدیدات در محیط امنیتی امروز، طراحی یک استراتژی امنیتی مؤثر در اروپا بدون همکاری با ترکیه غیرممکن است.

به عنوان ترکیه، ما همچنان به اتحادها و تعهدات خود وفادار می‌مانیم. با این حال، ما همچنان قاطعانه به اراده خود برای توسعه ظرفیت‌ها و همکاری‌های جایگزین در مواجهه با رویکردهای ناعادلانه و انحصارطلبانه نسبت به کشورمان ادامه می‌دهیم.

6.اعزام نیرو به اوکراین

اگر توافق صلح پایدار بین اوکراین و روسیه حاصل شود، سهم ترکیه در نظارت بر آتش‌بس و تضمین دفاع و بازدارندگی اوکراین چه خواهد بود؟ وضعیت فعلی در مورد پذیرش مسئولیت امنیت دریایی در منطقه دریای سیاه توسط ترکیه چگونه است؟ آیا ترکیه در یک «نیروی زمینی چندملیتی» به رهبری اروپا شرکت خواهد کرد؟

ما با کمال میل در یک نیروی زمینی چندملیتی در اوکراین شرکت خواهیم کرد. ولی لازم است، اول  فرماندهی تامین امنیت دریایی در دریای سیاه را بر عهده بگیریم. دوم این که از حضور سایر کشورها نیز حمایت می کنیم اما به شرطی که به اجرای دقیق کنوانسیون مونترو پایبند باشند. در مورد رهبری اروپا در آن نیروی چندملیتی، همانطور که در بیانیه اجلاس پاریس آمده است، این موضوع باید بسته به شرایط توافق صلح یا آتش‌بس بین روسیه و اوکراین ارزیابی شود.

7.خروج از سوریه 

نیروهای مسلح ترکیه در حال حاضر در چهار منطقه عملیاتی جداگانه در سوریه حضور دارند. چه اتفاقی برای این حضور نظامی خواهد افتاد؟ آیا خارج می شویم؟
ما در سوریه هستیم تا امنیت مرزی خود را تضمین کنیم، تهدید تروریستی را از بین ببریم، از غیرنظامیان محافظت کنیم و از ثبات منطقه‌ای حمایت کنیم. در حال حاضر، ما می‌توانیم خروج را تحت سه شرط مورد بحث قرار دهیم: 1. نابودی سازمان‌های تروریستی. 2. تضمین امنیت مرزی ما.3. اگر ارتش سوریه به ابزارها و قابلیت‌های لازم برای برقراری امنیت در مناطقی که به تنهایی در آن مستقر هستیم، دست یابد، حضور نظامی ما می‌تواند با دولت سوریه مورد ارزیابی مجدد قرار گیرد.

8. پیام به رژیم اسرائیل

در چند ماه گذشته، اظهارات تند علیه ترکیه در اسرائیل افزایش یافته است. آیا این اظهارات، اسرائیل را در صدر ارزیابی تهدید ما قرار می‌دهد؟
اظهارات اخیر مقامات اسرائیلی، به ویژه روابط رو به توسعه آنها با یونان و دولت قبرس یونانی‌نشین در شرق مدیترانه در زمینه دفاعی و فعالیت‌های آنها در سوریه و آفریقا، توسط ترکیه از نزدیک و با دقت رصد می‌شود.

ترکیه به تعهد خود برای حفظ ثبات و حفظ فضای گفتگو در منطقه پایبند است. اظهارات اسرائیل که ترکیه را هدف قرار می‌دهد و لفاظی‌های آن که می‌تواند تنش در منطقه را افزایش دهد، هیچ پایه و اساسی در واقعیت‌های میدانی و در چارچوب قوانین بین‌المللی ندارد و بنابراین از نظر ما هیچ ارزشی ندارد.

فرآیند ارزیابی و اولویت‌بندی تهدید نیروهای مسلح ترکیه تحولاتی که بر امنیت مرزی ما تأثیر می‌گذارند، تهدید تروریسم، بی‌ثباتی‌های ناشی از جغرافیای اطراف و خطراتی که مستقیماً بر بازدارندگی ترکیه تأثیر می‌گذارند، اساس رویکرد ما هستند.

به طور خلاصه، در حالی که ترکیه موضع خود را در مورد حفظ ثبات در منطقه و باز نگه داشتن کانال‌های گفتگو حفظ می‌کند، هیچ تحولی را در مورد امنیت ملی خود نادیده نمی‌گیرد. با این حال، اولویت‌های امنیتی ترکیه نه بر اساس توجه به لفاظی، بلکه از طریق ارزیابی تهدیدات واقعی تعیین می‌شوند.

انتهای پیام/