از اخلاق جنین تا حکمرانی جمعیت

به گزارش گروه حوزه و روحانیت خبرگزاری تسنیم، حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر نجف لک‌زایی، رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، در آیین اختتامیه همایش بین‌المللی «تحلیل‌های اخلاقی حامیان جنین» با تأکید بر ضرورت عبور از سطح نظریه‌پردازی و ورود جدی مباحث اخلاقی به نظام حکمرانی، تصریح‌کرد: چالش جمعیت و مسأله جنین، بدون پیوند ایده‌های علمی با ساختار اجرایی کشور، به نتیجه مؤثر نخواهد رسید.

این همایش بین‌المللی در سالن شیخ طوسی ساختمان ستاد دفتر تبلیغات اسلامی برگزار شد و جمعی از مسئولان، اساتید دانشگاه، پژوهشگران و کنشگران حوزه اخلاق، سلامت و جمعیت در آن حضور داشتند.

رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در آغاز سخنان خود، ضمن قدردانی از برگزارکنندگان و حامیان علمی و اجرایی همایش، از تلاش‌های مستمر وزارت بهداشت، دانشگاه‌ها و پژوهشگران این حوزه تقدیر کرد و به‌طور ویژه از نقش‌آفرینی دکتر آل‌بویه در بیش از دو دهه فعالیت علمی و مدیریتی در این عرصه، همچنین حمایت‌های مؤثر دکتر موزون، دکتر سوری و دکتر دانش در تقویت بن‌مایه‌های فکری کنگره، تشکر نمود.

وی با اشاره به‌ضرورت ورود حکمرانی به مسأله جمعیت و اخلاق جنین، اظهار داشت: ما امروز در نقطه آغاز یک مسیر نواندیشانه و در عین حال حیاتی قرار داریم. اگر مباحث علمی و اخلاقی مطرح‌شده در این کنگره نتواند به‌درستی وارد چرخه حکمرانی شود، در مرحله اجرا با اختلال مواجه خواهیم شد. در این مسیر با یک مثلث کلیدی «ایده، سیستم و اجرا» روبه‌رو هستیم.

لک‌زایی با تبیین مفهوم «سیستم» در حکمرانی، افزود: سیستم یعنی نگاه جامع از ورودی تا خروجی؛ از سیاست‌های کلان و سیاست‌گذاری‌ها گرفته تا تنظیم‌گری در بخش‌های دولتی و غیردولتی، جایی که قوانین و آیین‌نامه‌ها تدوین و عملیاتی می‌شوند. اگر این حلقه به‌درستی شکل نگیرد، حتی بهترین ایده‌ها نیز به نتیجه نمی‌رسند.

وی مرحله تسهیل‌گری را یکی از مهم‌ترین بخش‌های این چرخه دانست و گفت: تسهیل‌گری شامل توانمندسازی کنشگران و رفع موانع اجرایی است. پس از آن، تصدی‌گری و اجرای سیاست‌ها توسط نهادهای مسئول مطرح می‌شود و در نهایت، پایش و ارزیابی خروجی‌ها ضروری است تا مشخص شود آیا به اهداف تعیین‌شده دست یافته‌ایم یا خیر.

رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، بازخورد را حلقه پایانی اما تعیین‌کننده این فرآیند خواند و تأکید کرد: تجربه‌های به‌دست‌آمده باید به سیستم بازگردد تا سیاست‌ها اصلاح شوند. حتی اگر نقصی وجود نداشته‌باشد، تغییر شرایط اجتماعی و رشد تجربه‌ها، بازنگری مداوم را اجتناب‌ناپذیر می‌کند. گامی که امروز برداشته‌ایم، مقدمه یک حرکت مستمر آینده است.

لک‌زایی در بخش دیگری از سخنان خود، با انتقاد از نگاه فردگرایانه در جامعه، این رویکرد را مغایر با بنیان‌های اخلاق اسلامی دانست و با نقل روایتی اخلاقی درباره آمادگی برای ازدواج، خاطرنشان کرد: کاهش تمایل به ازدواج و افزایش تجرد، نشانه ضعف در احساس مسئولیت اخلاقی و اجتماعی است. وقتی خدمت به دیگران به‌عنوان بار تلقی می‌شود، جامعه دچار بحران اخلاقی می‌گردد.

وی با استناد به آیه شریفه «وَلَا تَقْتُلُوا أَوْلَادَکُمْ خَشْیَهَ إِمْلَاقٍ نَحْنُ نَرْزُقُهُمْ وَإِیَّاکُمْ»، افزود: دین اسلام بر عبور از خودخواهی و اعتماد به رزاقیّت الهی استوار است و مسأله جنین و جمعیت، مستقیماً با این مبانی اخلاقی گره خورده‌است.

رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در پایان تأکید کرد: عنوان «حامیان اخلاقی جنین» نباید در سطح یک همایش باقی بماند، بلکه باید به یک نهضت عمومی برای تقویت ارزش‌های اخلاقی در جامعه تبدیل شود؛ نهضتی که گذر از خودمحوری به غیرخواهی و خدمت‌گزاری را ترویج کند و بتواند بخش مهمی از آسیب‌های اجتماعی و خانوادگی را درمان نماید.

انتهای پیام /