جنجال در ارمنستان در مورد گزارش اروپا درباره تنش پاشینیان و کلیسا

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، مجمع پارلمانی شورای اروپا (PACE) روز گذشته در شهر استراسبورگ فرانسه، گزارشی را تصویب کرد که بازتاب گسترده‌ای در محافل سیاسی ایروان داشته و به موضوع داغ درگیری‌های داخلی ارمنستان بدل شده است.

این نهاد اروپایی در گزارش نظارتی خود، ضمن ابراز نگرانی عمیق از سطح بی‌سابقه تنش‌ها میان نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان و رهبری کلیسای حواری ارمنی، به موضوعاتی پرداخته که خشم و اعتراض شدید جریان‌های اپوزیسیون ارمنستان را به همراه داشته است.

در این سند، به صراحت به جنبش اعتراضی به رهبری «باگرات گالستانیان»، اسقف اعظم و رهبر جنبش «تاووش برای میهن» اشاره شده است؛ جنبشی که ماه‌ها خیابان‌های ایروان را با مطالبه استعفای پاشینیان به لرزه درآورد.

نکته بحث‌برانگیز این گزارش، اشاره آن به موضوع بازداشت این روحانی عالی‌رتبه و همچنین ابراز نگرانی (بدون ذکر نام) درباره گزارش‌هایی مبنی بر تلاش برخی روحانیون برای «غصب قدرت» در ارمنستان است؛ عبارتی که عملاً روایت دولت پاشینیان از اعتراضات را تقویت می‌کند.

نگرانی از قطبی‌سازی در آستانه انتخابات 2026

بخش دیگری از گزارش مجمع پارلمانی شورای اروپا به چشم‌انداز انتخابات پارلمانی سال 2026 ارمنستان اختصاص دارد.

نویسندگان گزارش با ابراز تأسف از فضای به شدت دوقطبی و رادیکالیزه شده در صحنه سیاسی ارمنستان، هشدارهایی را در خصوص سوءاستفاده از منابع دولتی و لزوم شفافیت در تأمین مالی احزاب سیاسی مطرح کرده‌اند.

این نهاد اروپایی از بازیگران سیاسی در ارمنستان خواسته تا روابط میان اکثریت حاکم و اقلیت اپوزیسیون را بهبود بخشند. در این راستا، تأکید شده که کارزارهای انتخاباتی باید بر محور برنامه‌ها و سیاست‌گذاری‌ها استوار باشد و طرفین از حملات شخصی و تخریب شخصیت یکدیگر پرهیز کنند.

خشم اپوزیسیون: «اروپا چشم خود را بر زندانیان سیاسی بسته است»

هایک مامیجانیان، رئیس فراکسیون اپوزیسیون «شرافت دارم» که در استراسبورگ حضور دارد، واکنش تندی به این گزارش نشان داد و آن را «غیرقابل قبول» و «شرم‌آور» توصیف کرد.

وی انتقاد اصلی خود را متوجه سکوت معنادار نهادهای اروپایی در قبال سرکوب مخالفان داخلی در ارمنستان دانست.

مامیجانیان در گفتگو با خبرنگاران اظهار داشت: «از منطق ساده می‌توان دریافت که برخی ساختارهای اروپایی، منافع ژئوپلیتیک خود را بر ارزش‌های دموکراتیک و حقوق بشر ارجح می‌دانند؛ امری که به عقیده من غیرقابل قبول و شرم‌آور است. در این گزارش عبارت‌هایی وجود دارد که مایه رسوایی است. در ارمنستان بیش از 50 زندانی سیاسی وجود دارد، اما در این سند حتی یک کلمه درباره آن‌ها نوشته نشده است. قضاوت در این مورد را به شهروندان واگذار می‌کنم.»

وی معتقد است که گزارشگران اروپایی موضعی بیش از حد خنثی و حتی جانبدارانه نسبت به دولت نیکول پاشینیان اتخاذ کرده‌اند و چشم خود را بر واقعیت‌های تلخ نقض حقوق بشر در این کشور بسته‌اند.

اتهام «کودتا» قبل از حکم دادگاه؛ استاندارد دوگانه اروپا

یکی از محورهای اصلی اعتراض اپوزیسیون، اشاره گزارش شورای اروپا به «تلاش روحانیون برای غصب قدرت» و پرونده اسقف باگرات گالستانیان است، آن هم در شرایطی که هنوز هیچ دادگاهی حکمی در این خصوص صادر نکرده است.

نماینده اپوزیسیون در این باره تصریح کرد: «پرونده‌ای که علیه اسقف باگرات ساخته‌اند در حال فروپاشی است. تمام دروغ‌های تبلیغاتی، ویدئوها و فایل‌های صوتی مونتاژ شده‌ای که منتشر کردند، پس از انتشار نسخه‌های کامل، یکی پس از دیگری تکذیب می‌شوند. با این حال، چنین اتهامات اثبات‌نشده‌ای راه خود را به گزارش و قطعنامه مجمع پارلمانی شورای اروپا باز کرده است. این رویکرد ناقض اصل برائت و کاملاً غیرقابل قبول است.»

تنها نقطه اشتراک: آزادی اسرای ارمنی

با وجود اختلاف‌نظر شدید درباره مسائل داخلی، تنها بخشی از گزارش که مورد استقبال همزمان دولت و اپوزیسیون قرار گرفت، بند مربوط به جمهوری آذربایجان است. مجمع پارلمانی شورای اروپا در این گزارش از باکو خواسته است تا تمامی اسرای ارمنی باقی‌مانده در زندان‌های جمهوری آذربایجان را آزاد کند.

روبن روبینیان، نایب‌رئیس پارلمان ارمنستان و از اعضای ارشد حزب حاکم، در صفحه فیس‌بوک خود با برجسته کردن این بخش نوشت: «در بخش مربوط به آذربایجان، درخواست آزادی تمامی ارامنه بازداشت شده مطرح شده است.»

بهره‌برداری دولت از واژه «غصب قدرت»

روبینیان همچنین با زیرکی سیاسی، بخش دیگری از گزارش را که به نفع دولت است برجسته کرد. او نوشت که مجمع پارلمانی نسبت به «اطلاعات مربوط به طرح‌های برخی روحانیون کلیسا برای غصب قدرت» ابراز نگرانی کرده است. این موضع‌گیری نشان می‌دهد که دولت پاشینیان قصد دارد از این گزارش بین‌المللی به عنوان ابزاری برای مشروعیت‌بخشی به فشارها علیه کلیسا استفاده کند.

در مقابل، مامیجانیان تأکید دارد که حتی نهادهای اروپایی با وجود وفاداری به پاشینیان، نتوانسته‌اند واقعیت تنش میان نخست‌وزیر و جاثلیق را نادیده بگیرند.

او گفت: «گزارش به وضوح بیان می‌کند که این یک رویارویی بین دولت و کلیسا است. این یعنی ادعاهای افسانه‌ای پاشینیان مبنی بر اینکه آن‌ها با کلیسا نمی‌جنگند بلکه مشکل شخصی با جاثلیق دارند، دروغی بیش نیست و اروپا نیز تأیید کرده که این جنگی تمام‌عیار علیه نهاد کلیسا است.»

نشست‌های مجمع پارلمانی شورای اروپا در استراسبورگ همچنان ادامه دارد و قرار است فردا آرارات میرزویان، وزیر امور خارجه ارمنستان، در این مجمع سخنرانی کرده و به سؤالات نمایندگان اروپایی پاسخ دهد؛ جلسه‌ای که احتمالاً با چالش‌های جدی درباره وضعیت دموکراسی در ارمنستان همراه خواهد بود.

انتهای پیام/