به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، در روزهای اخیر اخباری درباره افزایش قیمت گوشت قرمز در بازار منتشر شده است؛ افزایشی که بار دیگر نگرانی‌ها درباره تداوم فشار بر سبد معیشتی خانوارها را تشدید کرده است. برای بررسی ریشه‌های این گرانی، مرور تجربه‌های گذشته، به‌ویژه وقایع پس از حذف ارز 4200 تومانی، می‌تواند تصویر روشن‌تری از وضعیت فعلی بازار گوشت ارائه دهد.

بررسی‌ها نشان می‌دهد آنچه امروز در بازار گوشت قرمز در حال وقوع است، شباهت قابل‌توجهی به شرایط اردیبهشت 1401 و ماه‌های پس از حذف ارز ترجیحی 4200 تومانی دارد؛ زمانی که افزایش ناگهانی هزینه‌های تولید، صنعت دام کشور را با یکی از بحرانی‌ترین دوره‌های خود مواجه کرد.

عرضه 6 میلیون راس دام مولد به کشتارگاه با حذف ارز 4200 تومانی

در همین رابطه، قائم‌مقام امور بازرگانی وزیر وقت جهاد کشاورزی سال 1401 در گفت‌وگویی با خبرگزاری تسنیم، با اشاره به افزایش عرضه دام‌های مولد به کشتارگاه‌ها، اعلام کرده بود:
با افزایش هزینه‌های دامدار به‌دلیل حذف ارز ترجیحی ـ که بر اساس حکم قانون بودجه 1401 یک تکلیف قانونی برای دولت بود ـ حوزه تولید دام سبک کشور دچار آسیب جدی شد. به گفته وی، طبق اعلام مسئولان، پشتوانه دامی کشور به‌واسطه عرضه گسترده حدود 6 میلیون رأس دام، به‌ویژه دام‌های مولد، به کشتارگاه‌ها با لطمه مواجه شد.

پیمان پاک همچنین خاطرنشان کرده بود: به‌طور معمول سالانه حداکثر 11 میلیون رأس دام سبک در کشتارگاه‌های سراسر کشور عرضه می‌شد، اما طبق گزارش مرکز آمار، این رقم در سال 1400 به 16 میلیون رأس رسید و در سال 1401 نیز حدود 17 میلیون رأس دام در کشتارگاه‌ها عرضه شد.

به عبارت دیگر، در فاصله دو سال بحرانی برای صنعت دام کشور، حدود 11 تا 12 میلیون رأس دام بیش از روال معمول به بازار کشتار عرضه شد؛ موضوعی که به‌معنای کاهش ذخایر دامی کشور و تضعیف پایه‌های تولید گوشت قرمز است.

چرخه اخلال در تولید گوشت قرمز با حذف ارز ترجیحی

به بیان ساده‌تر، همان‌طور که در سال 1401، حذف ارز 4200 تومانی و افزایش نرخ آن به محدوده 24 تا 25 هزار تومان، نیاز به نقدینگی تولیدکنندگان گوشت قرمز را به‌شدت افزایش داد و ناتوانی در تأمین این نقدینگی، دام‌های مولد را روانه کشتارگاه‌ها کرد، امروز نیز با حذف ارز 28 هزار و 500 تومانی، همان چرخه در حال تکرار است.

این چرخه به‌صورت خلاصه شامل مراحل زیر است:
1- حذف ارز ترجیحی
2- گران شدن خوراک دام
3- چند برابر شدن (حدود 6 تا 7 برابر) نیاز نقدینگی واحدهای تولیدی
4- تشدید ناترازی مالی دامداران
5- کاهش عرضه و افزایش قیمت گوشت
6- کشتار گسترده دام‌های مولد
7- برهم خوردن چرخه و زنجیره تولید گوشت

هشدار درباره تکرار بحران و لزوم تأمین نقدینگی تولید

کارشناسان تأکید می‌کنند که در چنین شرایطی، تأمین نقدینگی مورد نیاز بنگاه‌های تولیدکننده گوشت قرمز یک ضرورت فوری است. این اقدام نه‌تنها برای واردات گوشت قرمز، بلکه برای جلوگیری از توقف چرخه تولید داخلی و مهار افزایش قیمت‌ها اهمیت حیاتی دارد.

در واقع، فرآیند کشتار دام‌های مولد به‌دلیل ناتوانی تولیدکنندگان در تأمین نقدینگی ـ که نتیجه 6 تا 7 برابر شدن سرمایه در گردش مورد نیاز پس از حذف ارز ترجیحی است ـ بار دیگر در حال تکرار است. از همین رو، به‌نظر می‌رسد اگر تدبیر فوری برای حمایت مالی از دامداران و فعالان این زنجیره اتخاذ نشود، بازار گوشت قرمز در ماه‌های آینده با کمبود عرضه و افزایش شدیدتر قیمت‌ها مواجه خواهد شد؛ وضعیتی که می‌تواند پیامدهای اقتصادی و اجتماعی گسترده‌ای به همراه داشته باشد.

انتهای پیام/