به گزارش خبرگزاری تسنیم از ایلام، صنایع دستی به عنوان یک شاخه مهم از میراث فرهنگی هر کشور، نمایانگر هنر، فرهنگ و تاریخ مردم آن سرزمین است. استان ایلام، با برخورداری از تاریخ غنی و فرهنگ زنده، همواره به عنوان یکی از مراکز تولید صنایع دستی در ایران شناخته می‌شود. به تازگی، این استان با برگزاری نمایشگاه های صنایع دستی در کشور عراق تحولی شگرف در عرصه تعاملات فرهنگی و اقتصادی را رقم زده است. این اقدام نه تنها به معرفی و فروش ظرفیت‌های فرهنگی ایلام کمک کرده، بلکه با فروش بیش از 7 میلیارد تومان، نشان‌دهنده پتانسیل بالای این استان در بازارهای جهانی است. در این راستا در مصاحبه با فرزاد شریفی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی ایلام به بررسی جزئیات دستاوردهای این نمایشگاه‌ها و اثرات مثبت آن بر روی روابط فرهنگی دو کشور پرداخته شد.

تسنیم: برگزاری 15 نمایشگاه در کشور عراق توسط استان ایلام، دستاورد بزرگی در سطح معرفی توانمندی‌های فرهنگی و گردشگری محسوب می‌شود. لطفاً بفرمایید بزرگ‌ترین دستاورد این حضورهای مستمر در بازار عراق چه بوده است؟ آیا این حضور منجر به افزایش گردشگر ورودی از عراق به ایلام شده است؟

برگزاری نمایشگاه‌های متعدد صنایع دستی و گردشگری در عراق دستاوردی بزرگ در راستای دیپلماسی اقتصادی فرهنگی است که جا دارد از حمایت‌های ویژه استاندار ایلام و وزیر میراث فرهنگی در این زمینه قدردانی کنم. در دولت چهاردهم، موفق به برگزاری 15 نمایشگاه صنایع دستی و گردشگری در کشور عراق، به‌ویژه در استان واسط و شهرهایی مانند الحی، عزیزیه و کوت و... شده ایم و علاوه بر این، یک نمایشگاه مشترک نیز با استان کرمانشاه در سلیمانیه برگزار شده است.

 استقبال چشمگیر عراقی‌ها،باعث شد که نتایج این حضور بسیار مثبت ارزیابی شود، بیش از 250 نفر صنعتگر در این نمایشگاه ها حضور داشتند و میزان فروش مستقیم در این نمایشگاه‌ها به بیش از هفت میلیارد تومان رسید. صنعتگران ایلامی توانستند ارتباطات بسیار خوبی با تجار عراقی برقرار کنند و همچنین تعمیق آشنایی با فرهنگ و آداب و رسوم مشترک بین استان واسط و ایلام فراهم شد.

تسنیم: با توجه به نزدیکی مرز، آیا برنامه‌ای برای ایجاد تورهای گردشگری منطقه‌ای مشترک با شهرهای مرزی عراق (همچون سلیمانیه یا حلبچه) تدوین شده اس تا گردشگران ایرانی هم بتوانند از ظرفیت‌های آن سوی مرز استفاده کنند و بالعکس؟

با توجه به روند بسیار مثبت  در برگزاری این نمایشگاه ها، در همین راستا، هیئتی از کشور عراق (استان واسط) اخیراً به استان ایلام سفر کردند و دیدار با استاندار و نماینده ولی فقیه داشتند و از جاذبه‌های تاریخی، فرهنگی و گردشگری استان بازدید کردند.

همچنین به دنبال تفاهم‌نامه‌ای که بین دو استان با حضور استاندار به امضا رسید، تلاش می‌کنیم این تبادل فرهنگی و تعاملات را ادامه دهیم تا از ظرفیت‌های موجود نهایت استفاده را ببریم. و با توجه به مکاتبات وزارت میراث فرهنگی، قصد داریم از ظرفیت اینفلوئنسرها و فعالان فضای مجازی عراقی دعوت کنیم تا در قالب «فَم تور» (Fan Tour) از نزدیک از زیرساخت‌ها و جاذبه‌های ایلام بازدید میدانی داشته باشند.

تسنیم: ایلام و بخش‌هایی از عراق دارای میراث فرهنگی و تاریخی مشترک هستند. آیا تفاهم‌نامه‌ای برای همکاری‌های فنی و حفاظتی در زمینه میراث مشترک با طرف عراقی در دست اجراست؟

با توجه به پیشینه تاریخی مشترک ایلام و بخش‌هایی از عراق، رایزنی های فنی شکل‌گرفت که خوشبختانه اخیراً ارتباطی با استان‌های واسط و بابل در عراق برقرار شده است. در آینده نزدیک هیئتی از کارشناسان ما برای دیدار مشترک اعزام خواهند شد تا با تکیه بر ظرفیت‌های استان ایلام در حوزه‌های باستان‌شناسی، مردم‌شناسی و تاریخ، در زمینه آموزش، مرمت و حفاظت با طرف عراقی همکاری‌های فنی صورت گیرد.

تسنیم: هر ساله تعداد زیادی زائر از مرز مهران تردد می‌کنند. با توجه به این حجم تردد، چه اقداماتی برای ارتقاء زیرساخت‌های گردشگری مرتبط با زوار در ایلام صورت گرفته است تا زائران پس از انجام مراسم، به عنوان گردشگر در استان باقی بمانند؟

تردد گسترده زوار اربعین  فرصتی مهم برای معرفی استان است که در این راستا نیز اقداماتی انجام شده است، ما در ایام اربعین و نوروز امسال، به عنوان استان نخست در سطح کشور به لحاظ رشد مسافر دست یافتیم. با رایزنی با مخابرات، سعی کردیم اطلاعات معرفی استان ایلام از طریق نرم‌افزار ایران بلد برای مسافرانی که وارد استان می‌شدند ارسال شود. همچنین کتابچه ها و بروشور ها نیز بین زوار توزیع شد.

با توجه به اینکه گردشگری یک مقوله فرابخشی است، ضمن تقدیر از اهالی رسانه و صدا و سیمای استان، امیدواریم مسئولین، همانند ایام اربعین، در تقویت زیرساخت‌ها برای میزبانی شایسته از گردشگران نوروزی نیز یاری‌رسان باشند تا مسافران با خاطره‌ای خوب استان ایلام را ترک کنند.

تسنیم: وضعیت آخرین آثار تاریخی استان که در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده‌اند چگونه است؟ آیا برنامه مشخصی برای ثبت آثار جدید در دستور کار دارید؟

اقدامات خوبی سال گذشته در این اداره‌کل با وجود محدودیت‌ها و ضعف جدی در تخصیص اعتبارات ملی، انجام گرفته است، تلاش شد با مدیریت منابع موجود، اقدامات مؤثری در حوزه حفاظت از آثار تاریخی و توسعه گردشگری استان انجام شود. ایلام از استان‌هایی است که از نظر غنای تاریخی و فرهنگی ظرفیت بسیار بالایی دارد، اما متأسفانه در بحث اعتبارات، به‌ویژه اعتبارات ملی، با مشکلاتی مواجه هستیم. با این حال، با اولویت‌بندی پروژه‌ها و استفاده حداکثری از ظرفیت‌های موجود، توانستیم برخی اقدامات شاخص را به سرانجام برسانیم.

 درباره وضعیت ثبت آثار تاریخی استان، یکی از برنامه‌های اصلی ما، تمرکز بر ثبت آثار تاریخی استان در فهرست آثار ملی است. در همین راستا، نزدیک به 200 تا 300 پرونده آثار تاریخی آماده شده و در دستور کار قرار دارد. برنامه‌ریزی شده است هم‌زمان با برگزاری یک همایش ملی در استان ایلام، بخش قابل‌توجهی از این آثار در فهرست آثار ملی به ثبت برسند که این موضوع می‌تواند نقش مهمی در حفاظت و معرفی ظرفیت‌های تاریخی استان داشته باشد.حفاری‌های غیرمجاز یکی از مهم‌ترین تهدیدهای میراث فرهنگی استان است که در این حوزه، استفاده از ظرفیت انجمن‌های میراث فرهنگی و تقویت یگان حفاظت، از برنامه‌های اصلی ماست.

 تقویت یگان حفاظت، به‌ویژه از نظر لجستیکی و تجهیزات مورد نیاز، در دستور کار سال آینده قرار دارد تا بتوانیم اقدامات پیشگیرانه مؤثرتری در مقابله با حفاری‌های غیرمجاز انجام دهیم. فرهنگ‌سازی و آموزش نیز نقش کلیدی در حفاظت از آثار تاریخی دارد و تلاش می‌شود با افزایش آموزش‌های عمومی، این پیام به جامعه منتقل شود که حفاری غیرمجاز، ضربه‌ای جدی به تاریخ، تمدن و هویت استان و کشور وارد می‌کند.

تسنیم: نقش مردم و جوامع محلی در حفاظت از میراث فرهنگی چگونه تعریف شده است؟ آیا برنامه مشارکتی فعالی برای مشارکت دادن آن‌ها در حفاظت و معرفی آثار وجود دارد؟

مدیرکل میراث‌فرهنگی ایلام: نقش مردم و جوامع محلی در حفاظت از میراث فرهنگی بسیار مهم است، ما معتقدیم که آثار تاریخی متعلق به مردم است و بدون مشارکت آن‌ها، حفاظت از این آثار امکان‌پذیر نیست. آموزش، فرهنگ‌سازی و جلب مشارکت مردمی، به‌ویژه از طریق انجمن‌های میراث فرهنگی و همکاری با یگان حفاظت، از رویکردهای اصلی ما در حوزه صیانت از آثار تاریخی است.

تسنیم: با توجه به پتانسیل‌های طبیعی و تاریخی ایلام، چه برنامه‌هایی برای تبدیل گردشگری ایلام از یک جریان فصلی (مثلاً نوروز) به یک گردشگری پایدار در چهار فصل سال دارید؟

شریفی: خوشبختانه گردشگری ایلام دیگر محدود به ایام نوروز نیست و در طول سال شاهد حضور گردشگران در استان هستیم،  تا آذرماه سال 1404، بیش از 20 هزار نفر اقامت رسمی در مراکز اقامتی استان ثبت شده است. همچنین از طریق مرز بین‌المللی مهران، بیش از 699 هزار مسافر عراقی وارد استان ایلام شده‌اند که نشان‌دهنده ظرفیت بالای گردشگری استان است.

تسنیم: وضعیت زیرساخت‌های لازم برای پذیرش گردشگر در سایت‌های مهم گردشگری (مانند مسیر دسترسی، اقامتگاه‌های بوم‌گردی و امکانات رفاهی) چگونه است؟ آیا سرمایه‌گذار جدیدی جذب شده است؟

درباره وضعیت زیرساخت‌های گردشگری، در حوزه جذب سرمایه‌گذار، اقدامات خوبی انجام شده و احداث یک هتل چهارستاره و همچنین مجتمع‌های خدماتی و گردشگری در دستور کار قرار دارد.حمایت دستگاه‌های اجرایی، شهرداری‌ها و ارائه بسته‌های تشویقی و تسهیلات، نقش مهمی در جذب سرمایه‌گذار دارد و در این زمینه جلسات مؤثری برگزار شده است. همچنین برگزاری نشست سرمایه‌گذاری در آینده نزدیک از برنامه‌های پیش‌روست.

در خصوص حمایت از هنرمندان صنایع‌دستی نیز در حال حاضر یک بازارچه صنایع‌دستی در استان فعال است، اما این کافی نیست و نیاز داریم بازارچه‌های دائمی، به‌ویژه در مسیرهای پرتردد استان، ایجاد شود. دائمی شدن بازارچه‌ها به جای نمایشگاه‌های فصلی، نیازمند همراهی فرمانداران، دهیاران و مجموعه استانداری و همچنین تأمین اعتبارات لازم است.

در چارچوب برنامه پنج‌ساله تدوین‌شده در سطح ملی و با تأکید وزیر میراث‌فرهنگی، افق روشنی برای سه حوزه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ترسیم شده است،  تمرکز بر جذب گردشگران داخلی و کشورهای عربی، ثبت آثار بیشتر، مرمت، کاوش و گمانه‌زنی‌های باستان‌شناسی و توسعه صنایع‌دستی، از مهم‌ترین اهداف این برنامه است که امیدواریم با اجرای دقیق آن، شاهد اقدامات مثبت و مؤثرتری در استان ایلام باشیم.

به گزارش تسنیم، بزرگترین دستاورد مستمر در بازار عراق، برگزاری 15 نمایشگاه صنایع دستی و گردشگری با فروش بیش از 7 میلیارد تومانی بوده است. این حضور فعال منجر به بازدید متقابل هیئت‌های رسمی از استان واسط عراق از ایلام و در نتیجه امضای تفاهم‌نامه‌های فرهنگی و برنامه‌ریزی برای تبادلات فنی-حفاظتی در حوزه میراث مشترک شده است، هرچند هنوز در مراحل ابتدایی شکل‌گیری تورهای گروهی گردشگری مشترک هستند.

با ادامه حمایت‌های دولتی و برگزاری چنین نمایشگاه‌هایی، استان ایلام می‌تواند به عنوان بزرگترین مرکز صنایع دستی در منطقه شناخته شود و به ایجاد اشتغال و توسعه اقتصادی کمک کند. این تعاملات فرهنگی نه‌تنها به معرفی غنای فرهنگی ایلام کمک می‌کنند، بلکه باعث تقویت روابط دوستانه و همپیمانی میان دو کشور خواهد شد. تداوم این فعالیت‌ها می‌تواند به بهبود شرایط اجتماعی و اقتصادی استان ایلام و همچنین تقویت همکاری‌های منطقه‌ای منجر شود. به امید آنکه این گام‌های مثبت، راه را برای آینده‌ای درخشان‌تر برای صنایع دستی و فرهنگ ایلام هموار کند.

انتهای پیام/180/