چرا اعتراضات اجتماعی در ایران با مسائل امنیتی تلفیق شد؟

عباس خسروانی، کارشناس مسائل سیاسی در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در اراک، با اشاره به جایگاه اعتراض در نظام سیاسی و اجتماعی کشور گفت: یکی از سوالات کلیدی در عصر معاصر و نیم قرن اخیر این است که جایگاه اعتراضات در نظام سیاسی و اجتماعی ایران کجاست؟ ما به نظام سیاسی کاری نداریم اما به هر حال در صد سال اخیر که دوران خاصی در تاریخ ایران است، اعتراض مردم چه جایگاهی در نظام سیاسی  کشور داشته است؟

وی افزود: چند نکته در خصوص بحث اعتراض وجود دارد؛ نکته نخست اینکه که تلفیق مسئله اعتراض با مسائل امنیتی نباید دلیلی بر این باشد که که از اعتراض چشم پوشی کنیم، اما متاسفانه تلفیق اعتراض با مسائل امنیتی و آشوب گریبان‌گیر ما شده و یکی از عواملی که سبب شده در تاریخ معاصر ما بحث اعتراض اجتماعی به حاشیه کشیده شود تلفیق آن با مسائل امنیتی است، وقتی این مسائل با یکدیگر تلفیق شود خود به خود حکمران و حاکم نسبت به این موضوع امنیتی حساس می‌شود که مبادا مسائل امنیتی چالش ایجاد کند و ساختارها را از بین ببرد و به جای حل مسئله کل سیستم را دچار مشکل کند.

خسروانی تصریح کرد: بنابراین یکی از مهمترین آسیب‌هایی که در حوزه اعتراضات اجتماعی در ایران داشتیم تلفیق شدن با مسائل امنیتی است که در این دوره این موضوع را با شدت بیشتری شاهد بودیم و برای آن باید راه حلی پیدا شود چراکه مسائل امنیتی را نباید تلفیق مباحث اعتراضی کرد. اعتقاد بنده بر این است در حادثه اخیر حقیقتا اعتراض به جا و به حق مردم به سرقت رفت و خیانت بزرگی در حق رشد اجتماعی کشورمان رخ داد.

کارشناس مسائل سیاسی بیان کرد: اعتراضات اجتماعی مانند دماسنج یک جامعه است یعنی وقتی فردی بیمار باشد و یا بدنی دچار تب شود فرد باید این موضوع را بیان کند تا دیگران از حال او باخبر شوند که این موضوع در خصوص اعتراضات هم صدق می‌کند، بنابراین لزوم اعتراضات اجتماعی در هر جامعه‌ای ارزشمند است و نشانه بلوغ اجتماعی یک جامعه است و نشان می‌دهد جامعه به این بلوغ رسیده که باید صدای خود را بلند کند و فریاد بزند و مشکل خود و جامعه را حل کند.

وی افزود: بحث اعتراض امروز در همه دنیا وجود دارد اما نمی‌دانیم چرا وقتی در ایران صحبت از اعتراض می‌شود تمام رسانه‌های دنیا حساس می‌شوند که چه اتفاقی در ایران میفتد، همین رسانه‌های آمریکایی‌ که اکنون نسبت به اعتراضات در ایران حساس شده‌اند و از ده روز قبل پخش مستقیم دارند و 10 روز بعد پخش دارد و 24 ساعته برنامه تولید می‌کنند؛ همین‌ها الان درگیر اعتراضات اجتماعی در آمریکا هستند، سیاست‌های مهاجرتی ترامپ صدای همه؛ چه مهاجر و چه غیرمهاجر  را درآورده است، حتی کشته داشتند و درگیری‌هایی ایجاد شد به طوری که خانمی 37 ساله چند روز گذشته به ضرب گلوله مستقیم پلیس کشته شد و ترامپ از پلیس حمایت کرد و حتی گارد ویژه ریاست جمهوری برای سرکوب اعتراضات وارد می‌شود.

خسروانی بیان کرد: همچنین در انگلیس که یک کشور دانشجوپذیر است و بخش عمده‌ای از درآمدهای انگلیس از مهاجرین دانشجو است نیز تعرفه‌های دانشجویی را افزایش دادند و حدود 10 روز کل شهرهای بزرگ انگلیس تعطیل بود و شاهد صحنه اعتراضات اجتماعی بودند، همچنین در فرانسه به دلیل اعتراضات اجتماعی مردم، دوبار دولت استعفا داد، بنابراین اعتراضات در بسیاری از کشورهای دنیا وجود دارد و باید این موضوع در مطالعات تطبیقی دیده شود.

کارشناس مسائل سیاسی عنوان کرد: باید ریشه اعتراضات توسط کارشناسان و مسئولان بررسی شود و حتی برای بعد از اعتراض سناریو داشته باشند، به طوری که وقتی کاسب، بازاری و مردم ما گفتند این اغتشاش دلار به زندگی ما آسیب وارد می‌کند باید برای آن برنامه داشته باشیم، وقتی سیستم اغتشاش قیمت‌ها ایجاد می‌شود افراد نمی‌توانند کاسبی کنند و در نتیجه باید فریاد بزنند تا صدای آنها شنیده شود و این یک امر طبیعی است، اما نمی‌دانیم چرا غیرطبیعی جلوه پیدا می‌کند.

وی افزود: دو اتفاق باید در کشور رخ بدهد نکته نخست کانالیزه کردن و مدیریت اعتراضات اجتماعی است یعنی بستر و شرایط قانونی را فراهم کنیم و حمایت‌های قانونی از معارض را تعیین و بستر ایمن و امن را برای اعتراض فراهم کنیم که مجلس بعد از مدت‌ها این لایحه را تصویب کرد که یک قدم رو به جلو است.

قلب اعتراضات در دو سه دهه گذشته بحث معیشتی بوده و ریشه آن تورم است

خسروانی ادامه داد: قلب اعتراضات ما طی دو سه دهه گذشته تا به امروز بحث معیشتی است که ریشه آن تورم است، بنابراین امروز مسئله اصلی کشور تورم است و اگر ما بتوانیم یک تثبیت نسبی در نرخ تورم در قالب راهبرد کوتاه مدت ایجاد کنیم فضا برای اصلاحات اقتصادی میان مدت و بلند مدت کشور فراهم می‌شود، کشور سال‌ها با ساختار اشتباه اقتصادی کار کرده و یارانه‌های پنهان، یارانه‌های سیاه، فساد و رانت و چنین اتفاقاتی افتاده و سال‌ها با این موضوع پیش رفته‌ایم اما دیگر نمی‌توان با این سیستم اقتصادی کار را جلو ببرد.

کارشناس مسائل سیاسی بیان کرد:  مشکل تورم در دنیا حل شده و الان در سطح جهانی مسئله تورم نداریم به طوری که اکثر کشورها به جز دو یا سه کشور تورم را حل و تک رقمی کردند و به دو تا سه درصد رساندند که این یک تجربه علمی ارزشمند در دنیا است، یکی از مهمترین عوامل تورم بحث بودجه دولت و کسری‌های مداومی است که در بودجه دولت ایجاد و هر ساله تکرار می‌شود، این موضوع موجب رشد سالانه تورم می‌شود یکی از راهکارهای آن جبران کسری بودجه دولت است که خوشبختانه اصلاحات خوبی در حال رخ دادن است که آرزوی دیرینه ما است.

وی اضافه کرد: تورم در حالتی ایجاد می‌شود که خرج دولت از دخل آن بیشتر است، این درآمد از کجا باید تامین شود؟ یکی از راه‌های آن درآمد خارجی است و به دلیل تحریم‌ها این اتقاق افتاده است، ما تحریم را قبول داریم اما فقط تحریم نیست ما باید در بحث سیاست‌های خارجی به جای نگاه به غرب که تمام تمرکز خود را برای تعامل با آمریکا قرار  داده‌ایم با سایر کشورها تعامل برقرار کنیم. هنوز با وجود اینکه ادعا می‌کنیم با روسیه یک پیمان استراتژیک داریم اما تعاملات اقتصادی ما در ضعیف‌ترین شکل ممکن است، همچنین تعاملات اقتصادی با چین، هند و پاکستان هم ضعیف است.

خسروانی عنوان کرد: در بخش داخلی  بخشی از عدم تعادل بودجه به این برمی‌گردد که باید اصلاحات اساسی انجام دهیم که یکی از آن خزانه واحد یا انظباط مالی دولت است که متاسفانه دولت‌ها زیر بار آن نمی‌روند، انظباط مالی این است که تمام درآمدهای حاصل از فروش انحصارات کشور باید وارد خزانه کشور شود و  وارد حساب شرکت‌های دولتی نشود، متاسفانه یکی از اشکالات ما این است که این انظباط مالی در شکل ضعیفی قرار دارد . این اصلاحات اتفاق میفتد که تمام درآمدهای ما حتی تمام درآمدها و فروش شرکت‌های دولتی وارد خزانه شود و به اندازه نیاز بردارند.

خوشبختانه در یک دهه اخیر بند ناف دولت را از نفت بریدیم

کارشناس مسائل سیاسی بیان کرد: نکته بعدی بحث مالیات‌ها است. خوشبختانه طی یک دهه اخیر به سمتی حرکت کردیم که بند ناف دولت را از نفت بریدیم و کشور به سمت مالیات محوری حرکت کرده است، این اتفاق ارزشمندی در اداره کشور است، پایه‌های مالیاتی ما باید افزایش پیدا کند، الان از برخی بخش‌ها مالیات دریافت نمی‌کنیم و بحث معافیت‌های مالیاتی یکی از رنج‌های تاریخی بودجه است. خوشبختانه مجلس و دولت مصوبه‌ای داشتند که بسیاری از معافیت‌های مالیاتی حذف شد و بسیاری از شرکت‌ها که معاف از مالیات بودند الان باید مالیات خود را به حساب حزانه پرداخت کنند تا ناترازی بودجه جبران شود.

وی تصریح کرد: مردم زمانی خوشحال خواهند شد که پیام اعتراض آنها شنیده شود، این پیام باید در مصوبات مجلس، مصوبات هیات دولت و رفتارهای اجتماعی دولت و نهادها دیده شود و مردم آن را احساس کنند وقتی می‌گوییم نرخ ارز تک نرخی شده مردم نباید آسیب ببینند، بلکه مردم باید مزایای تک نرخی شدن، حذف رانت، فساد و افزایش کیفیت خدمات را مشاهده کنند و مابه تفاوت را در جیب خود احساس کنند.

خسروانی خاطرنشان کرد: ما در یک شرایط اصلاحات خوب اقتصادی هستیم و به اعتقاد بنده اگر این اصلاحات به خوبی انجام شود در بازه چهار تا پنج ساله ثمرات آن در جامعه دیده خواهد شد، به شرط اینکه مردم به مطالبه‌گری ادامه دهند و همچنان سوال کنند، نخبگان باید در میدان باشند و این موضوع را به لحاظ کارشناسی مطالبه کنند و نهادهای تصمیم‌گیر، سیاست‌گذار و اجرایی هم حرف مردم را بشنوند و تصمیم‌گیری کنند.

انتهای پیام/711/