فرسایش سالانه یک سانتی‌متر خاک خراسان شمالی؛ هشدار منابع طبیعی

علی اسدی، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی، در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در بجنورد اظهار داشت: بارش‌های اخیر تأثیر مثبتی بر منابع آب استان داشته اما چالش اصلی، مدیریت منابع خاک است که برخلاف آب، تجدیدپذیری بسیار کندی دارد.

وی با بیان اینکه هر سانتی‌متر خاک برای جایگزینی به حدود 300 سال زمان نیاز دارد، افزود: متأسفانه خراسان شمالی سالانه حدود یک سانتی‌متر از خاک خود را بر اثر فرسایش از دست می‌دهد که این مسئله زنگ خطری جدی برای امنیت غذایی و منابع طبیعی استان محسوب می‌شود.

مدیرکل منابع طبیعی خراسان شمالی با اشاره به ارتباط مستقیم فرسایش خاک با شیوه‌های نادرست بهره‌برداری تصریح کرد: استفاده نامناسب از اراضی کشاورزی و مراتع، چرای زودهنگام و بیش از ظرفیت دام، و بی‌توجهی به اصول حفاظتی، از عوامل اصلی تشدید فرسایش خاک در استان است.

اسدی با تشریح نشانه‌های فرسایش در مراتع گفت: کاهش پوشش گیاهی، ایجاد کچلی‌های مرتعی، کاهش علوفه و افزایش تحرک دام برای تأمین غذا از نشانه‌های آشکار تخریب مراتع است که دامداران به‌وضوح آن را مشاهده می‌کنند.

وی همچنین به شیارها و گالی‌های ایجادشده در مزارع اشاره کرد و افزود: پر کردن موقت این شیارها بدون رفع علت، به معنای پاک کردن صورت مسئله است و خسارت‌های بلندمدتی برای خاک به همراه دارد.

مدیرکل منابع طبیعی خراسان شمالی با اشاره به دانش بومی عشایر استان اظهار داشت: ذخیره برف در گودال‌ها برای تأمین آب، روشی علمی و بومی است که حتی مورد توجه پژوهش‌های سازمان یونسکو قرار گرفته و قابلیت توسعه در بخش کشاورزی و باغی استان را دارد.

اسدی با تأکید بر اهمیت افزایش کربن آلی خاک عنوان کرد: استفاده از کود حیوانی در فصل پاییز و افزایش مواد آلی خاک، علاوه بر افزایش حاصل‌خیزی، موجب حفظ رطوبت و افزایش بهره‌وری محصولات کشاورزی می‌شود.

وی از دامداران خواست در زمان مرطوب بودن زمین از ورود زودهنگام دام به مراتع خودداری کنند و گفت: هرچند این موضوع ممکن است هزینه‌هایی در کوتاه‌مدت داشته باشد، اما نقش مؤثری در کاهش فرسایش خاک و حفظ مراتع خواهد داشت.

مدیرکل منابع طبیعی خراسان شمالی با اشاره به اجرای پویش‌های احیای مراتع در استان افزود: مشارکت دامداران و مردم محلی در این پویش‌ها، از جمله بذرکاری طبیعی توسط دام، می‌تواند نقش مهمی در احیای پوشش گیاهی ایفا کند.

اسدی در ادامه نسبت به ورود شتر به مراتع استان هشدار داد و گفت: هر شتر معادل پنج واحد دام سبک فشار چرا ایجاد می‌کند و ورود بدون ضابطه آن‌ها می‌تواند آسیب جدی به مراتع وارد کند.

وی در پایان با اشاره به ظرفیت محصولات ارگانیک مراتع خراسان شمالی خاطرنشان کرد: گوشت دام عشایری و گیاهان دارویی مرتعی از جمله محصولات باارزش و بازارپسند استان هستند که باید از خام‌فروشی آن‌ها جلوگیری و زمینه بهره‌برداری اقتصادی پایدار از منابع طبیعی فراهم شود.

انتهای پیام/311