به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم ، در ماه‌های اخیر بحث همیشگی افزایش بودجه تئاتر مطرح شده است. تلاش هنرمندان و مدیران این عرصه بر این است که بالاخره در بودجه سال 92 گشایشی نسبت به تئاتر از سوی دولت مردان و نمایندگان مجلس صورت گیرد. اتفاقی که خیلی از هنرمندان معتقدند می‌تواند باعث جهشی مثبت در تولید آثار نمایشی کشور شود.

به نقل از گفته‌ها و شنیده‌ها شرایط تئاتر کشور به قدری نابسامان است که امکان نابودی آن وجود دارد، البته این نابودی بدین معنا نیست که دیگر اثری روی صحنه نرود، بلکه اتفاقی به مراتب بدتر از آن صورت می‌گیرد و آن می‌تواند این باشد که دیگر اثری که بتوان به آن گفت تئاتر را روی صحنه نخواهیم دید. باید شاهد آثاری باشیم که تنها به خاطر جذب مخاطب دست به هرکاری می‌زنند. برخی هنرمندان برجسته تئاتر از این مسئله گله می کنند که «همین اصالت سود در کار تئاتر باعث شده که برخی به نام هنر نمایش‌هایی هجو را به نام طنز روی صحنه ببرند که فضای آن بیشتر لودگی است تا طنز و خروجی‌ای ندارد مگر تنزل فرهنگی و این عکس آن چیزی که در طنز دنبالش می‌گردیم.»

اینکه «وقتی بودجه نداریم. کسی انگیزه ندارد که کار عمیق کند و برای مخاطب بیشتر از حد مایه بگذارد. اگر بخواهد عمیق وارد شود و برای این کار وقت بگذارد زندگی خود را چگونه بگذراند. ماه‌ها تمرین و ممارست برای او هزینه دارد و اگر نمایش او فروش نکند اجرای آن هم هزینه‌ای مضاعف برای او خواهد بود. شاید  همین چند سالن تئاتر کشور می‌شود فضایی برای اجراهای دور همی که گاهی مصداقش در چند سالن نمایشی دیده می‌شود.» اظهار نظر دیگری است که برخی دلسوزان تئاتر با اشاره به برخی تماشاخانه‌های تهران که همیشه مخاطب ثابت و کمی دارند بیان می‌کنند و این مسئله را هم نوعی میرایی در عرصه تئاتر می‌پندارند. این سخن را برخی پیشکسوتان در علن و خفا مدام بیان می‌کنند.

همین مقدار کم بودجه که به خیلی ها هم نمی‌رسد موجب گله برخی هنرمندان و گروه‌ها می‌شود آن جا که گله می‌کنند از بعضی توزیع بودجه‌های سلیقه‌ای. رویا افشار در این رابطه چندی پیش گفت«متأسفانه مقیاس نظارت و اختصاص بودجه در تئاتر مشخص نیست و بیشتر از اینکه به اثر توجه شود، به شخصی که این اثر را تولید و یا نقشی در آن دارد، توجه می‌شود.» این‌جاست که هنرمندان تئاتر غیر تهران عنوان می‌کنند که این نبود بودجه هنر صحنه را در شهرهایشان با مشکل مواجه می‌کند و علی‌رغم هنرمندان ناب و بزرگی که در تئاتر شهرستان حضور دارد، صدای  برجسته‌ای از آنان در هنر نمایشی ایران شنیده نمی‌شود.

مشکلات تئاتر کشور یک شبه حل نمی‌شود. این نظری است که هر عقل سلیمی آن را تأیید می‌کند. برخی مسائل نیاز به زمان و یا شاید انقلاب دارد همان طور که بهروز بقایی می‌گوید: «پس از انقلاب اتفاق خوش‌آیندی در تئاتر کشور رخ داده است و آن بازگشت هنرمندان در تفکر و نگرش به ساختار نمایش بوده است.» نسیم ادبی نیز معتقد است که «مشکلات تئاتر آنقدر که پرسیده شده و اهالی تئاتر به آن پاسخ گفته‌اند و جوابی نگرفته‌اند، تبدیل یه یک کلیشه شده است»

در این بین هنرمندان پیشکسوتی چون محمود عزیزی از نبود جایگاه قانونی برای تئاتر می‌گوید و علت اصلی اینکه کسی تمهیدی جدی برای تئاتر نمی‌اندیشد را این مسئله عنوان می‌کند و معتقد است که باید ریشه‌ای تر به سراغ حل معضلی همچون نبود بودجه متناسب با تعداد هنرمندان و کارهای صحنه رفت.

داوود رشیدی هم که چندی پیش نشان درجه یک هنری را از رئیس‌جمهور دریافت کرد از دستمزد ناچیز هنرمندان گله می‌کند و در اختتامیه تئاتر فجر گفت "باید در لایحه بودجه دولت برای تولید آثار فاخر تئاتر، بودجه‌ای مجزا در نظر گرفته شود"

حمیدرضا نعیمی از نگاهی دیگر به این مشکل هنرمندان تئاتر می‌پردازد و می‌گوید:«عدم امنیت شغلی اگر نباشد ما خوابمان نمی‌برد. نهادی مثل مجلس که نمایندگان من در آن جا حضور دارند، وقتی کار ما را شغل نمی‌دانند فاتحه همه چیز خوانده شده است. عدم امنیت شغلی سرنوشت مختوم ما تئاتری‌ها در این 32 سال بود و نمی‌دانم کی قرار است این لکه ننگ برداشته شود.» گله او از جنس همین نادرآمدزا بودن تئاتر به صورت مستقل است. هنرمندان زیادی با نگاه افرادی همچون نعیمی موافقند و قیاس تئاتر با سینما در درآمدزایی را خنداه‌دار می‌دانند. آن ها معتقدند تئاتر برای همه یک لطیفه است و نمایش صحنه ای مخاطب خاص خود را دارد و این بزرگترین دلیل برای آن است که نمی‌تواند مستقل باشد و یارانه‌ آن باید ادامه‌دار باشد.

ایرج راد مدیرعامل خانه تئاتر در جریان برگزاری نشست فوق‌العاده 14 نفر از نماینگان صنف خانه تئاتر برای طرح و بررسی مسائل و مشکلات هنرمندان تئاتر که 20 آبان سال جاری برگزار شد، گفت « طی سال‌های اخیر مقداری که اصلا کافی نیست به بودجه تئاتر اضافه شد. ابتدا گفتند 18 میلیارد بعد صحبت از 30 میلیارد شد و بعضی اوقات هم گفتند 30 درصد از بودجه سال گذشته هم کم شده است. تنها چیزی که مسئولان بیان می‌کنند این است که برای شهرستان‌ها 3میلیارد تومان و برای تهران نیز 3میلیارد تومان بودجه در نظر گرفته شده و درحال حاضر علی‌رغم اینکه اعلام می‌شود افزایش بودجه صورت گرفته است،‌ اما این پول نمی‌تواند مانند 6سال قبل هم به اهالی تئاتر پرداخت شود. چگونه می‌شود در شورای حمایت پول عادلانه تقسیم شود درحالی که 20درصد هزینه‌ها را این شورا پرداخت می‌کند و 80درصد دیگر باید از طریق گیشه پرداخت شود.»

حضور محمود احمدی نژاد در اختتامیه سی‌ویکیمن جشنواره بین المللی تئاتر فجر باعث ایجاد روزنه امیدی برای بهبود شرایط تئاتر کشور شد. این حضور اتفاق خوشایندی بود که البته به قول خود آقای رئیس جمهور خیلی دیر اتفاق افتاد، اما همین دیر شدن را هم باید غنیمت شمرد و پی‌ریزی عملی شدن یکی از مهم‌ترین وعده‌های رئیس جمهور برای اهالی تئاتر، یعنی افزایش بودجه را پیگیری کرد. شاه‌آبادی معاون هنری ارشاد نیز هفته گذشته در این رابطه اعلام کرد «وعده‌های رئیس جمهور را پیگیری می‌کنیم و بحث افزایش بودجه تئاتر را در هیئت دولت مطرح کرده‌ایم. امیدوارم اصحاب رسانه این مسئله را پیگیری کنند. معاونت هنری ارشاد تمامی بسترهای لازم، به ویژه تدوین بسته اجرایی پنج ساله را برای افزایش بودجه 92 انجام داده است.»

در  لایحه بودجه سال 92 کل کشور که قرار است در روزهای آتی از سوی دولت به مجلس ارائه شود، بخش هم متعلق به تئاتر و هنرمند تئاتر است. باید دید مدیران و مسئولانی که بودجه سال 92 تئاتر را می نویسند یا در صحن مجلس بررسی می‌کنند می‌توانند تغییری در ساختار مالی و سخت‌افزاری تئاتر کشور داشته باشند؟ یا همچون سال‌های گذشته هنرمندان این عرصه باید به کم بودن هزینه‌ها قناعت کنند و یا مانند برخی دیگر در طی سال‌های متمادی برای گذران زندگی به اجبار از تئاتر به سینما و شغل‌های دیگر کوچ کنند. همه این‌ها به این برمی‌گردد که سهم تئاتر از بودجه 92 چقدر است؟

انتهای پیام/