Tesnim Haber Ajansı – Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Andrey Rudenko, Moskova'da yayımlanan İzvestiya gazetesine verdiği mülakatta, ilgili tarafların istek göstermesi hâlinde Moskova'nın ABD ile İran arasındaki anlaşmazlığın çözümü için arabuluculuk yapmaya hâlâ hazır olduğunu açıkladı.

İzvestiya'nın haberine göre, Vaşington ile Tahran arasındaki müzakereler, diğer etkenlerin yanı sıra İran'ın nükleer programına ilişkin sorunların çözülememesi nedeniyle çıkmaza girmiş durumda. Moskova daha önce de İran'ın zenginleştirilmiş uranyumunun kendi topraklarına nakledilmesini önermiş, ancak bu girişim şimdiye kadar destek görmemişti. Rudenko, bu konudaki bir soruya yanıt olarak şöyle dedi: «Tüm taraflar böyle bir adıma ilgi gösterirse, biz bu konuda yardıma hâlâ hazırız. Daha önce İran'ın nükleer programı meselesinin nasıl çözüleceğine ilişkin hizmetlerimizi önermiştik, ancak şimdiye kadar önerilerimiz desteklenmedi.»

Ona göre Fars Körfezi bölgesinde gerilimin tırmanması, özellikle Hürmüz Boğazı'ndaki güvensizliğin dünya enerji piyasalarını istikrarsızlaştırdığı bir ortamda, Rusya da dahil olmak üzere hiç kimsenin yararına değil. Bu Rus diplomat son olarak şunları söyledi: «Enerji taşıyıcılarının, bu arada Rusya'nın ihraç ettiği enerji taşıyıcılarının fiyat değişim sürecine ilişkin istikrarlı öngörülerde bulunabilmemiz bizim için çok önemli ve gerilimin tırmanması bizim yararımıza değil.»

Rusya Devlet Başkanı da Moskova'nın dünyadaki enerji piyasalarının istikrarsızlaşmasına ilgi duymadığını birçok kez vurgulamıştı. Vladimir Putin, 9 Ekim günü Amerikalı mevkidaşı Donald Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde İran Cumhurbaşkanı'nın tutumlarını Amerikan tarafına iletmiş ve Moskova'nın bu konudaki arabuluculuk önerisini bir kez daha dile getirmişti.

Rusya Devlet Başkanı dün de Donald Trump'ın özel temsilcisi Steve Witkoff ile yaptığı müzakereler sırasında, İran çevresindeki anlaşmazlığın sona erdirilmesi için diplomatik kapasitelerin henüz tükenmediğini ve bu anlaşmazlığın siyasi yoldan çözülebileceğini ve çözülmesi gerektiğini bir kez daha vurgulamıştı.

Rusya'nın Bu Anlaşmazlıkta Arabuluculuk İçin Benzersiz Konumu

İzvestiya şöyle yazdı: ABD ile İran arasındaki anlaşmazlık yaklaşık sekiz aydır sürüyor ve artık çıkmaza girmiş durumda. Vaşington, İran'a yönelik geniş çaplı hava saldırılarıyla hedeflerine ulaşamadı ve şimdi bu anlaşmazlığın devamında nasıl hareket edeceğini bilmiyor. Hürmüz Boğazı'ndan geçiş hâlâ güçlükle sağlanıyor ve diplomatlar da şimdiye kadar anlaşmazlığın çözümünde bir başarı elde edemedi. Böyle bir ortamda Rusya arabulucu rolünü üstlenebilir.

Bu gazeteye konuşan siyasi analist Aleksandr Kargin, Rusya'nın İran ile iyi ilişkilerinin yanı sıra İsrail tarafıyla da köklü ilişkilerine sahip olması nedeniyle Orta Doğu bölgesindeki çeşitli meselelerde arabulucu rolü oynamak için benzersiz bir konuma sahip olduğuna işaret etti. Ayrıca Moskova şu anda ABD ile müzakerelerini genişletiyor ve esaslı görüş ayrılıklarına rağmen Vladimir Putin ile Donald Trump arasında iyi ilişkiler bulunuyor.

Kargin, bir diğer olası arabulucu olan Pakistan'ın İsrail ile esas itibarıyla hiçbir diplomatik ilişkisi bulunmadığını, oysa Rusya'nın böyle bir sorunla karşı karşıya olmadığını hatırlattı. Analist, Rusya'nın arabuluculuğunun en azından kalıcı bir ateşkesin sağlanmasına yardımcı olabileceğini, bunun ardından krizin tamamen çözümüne yönelik adım atılmasının mümkün hâle geleceğini vurguladı. Aynı zamanda mevcut koşullarda anlaşmazlık taraflarının İran'ın nükleer programına ilişkin görüşlerinin birbirine tamamen zıt olduğuna işaret etti. Bu analiste göre, Rusya'nın uranyumun kendi topraklarına nakledilmesi önerisi tarafları tamamen tatmin edebilecekken, bölgede gerilimin tırmanması bu meselenin ciddi biçimde ortaya konulmasını şimdiye kadar engelledi.